<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini.p186 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Arts, Poetics, Architecture & Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art) › [Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art.kosa) › [Not in a sub-category](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other) › [Shabdatarangini](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini) › p186

# Shabdatarangini p186

Śabdataraṅgiṇī p186

- **Language:** Sanskrit

### [p186](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini.p186)

ādye padāntavaiyarthyam ,ekenaiva padena sarvānvayapratītisaṃbhavāt .  
dvitīye anyonyāśrayaḥ .  
prathamapadamanvitasvārthābhidhānāya dvitīyapadābhidhānamapekṣate .  
dvitīyapadamapi anvitasvārthābhidhānāya prathamapadābhidhānamapekṣate .  
kiñca sarveṣāṃ padānāmitarānvitavācakatve padabhedena vākyārthabhedāt sarvatra vākyabhedāpattiriti cet.........na.........  
ākāṃkṣāsaṃnidhiyogyatānāṃ vyutpattāvupalakṣaṇatvamaṅgīkriyate .  
ākāṃkṣitaṃṃ saṃnihitaṃ yogyaṃ padārthāntaraṃ tadanvite śaktigrahaṇaṃ saṃbhavati .  
ayameti putro rājñaḥ puruṣo'pasāryatāmityatra rājapuruṣayornānviyaḥ .  
anvayapratiyogijijñāsā ākāṃkṣā .  
saṃnidhiḥ na śabdenaivāpekṣitaḥ .  
adhyāhṛtenāpyanvitābhidhānasaṃbhavāt .  
anvitābhidhānānupapattivaśātkhalu adhyāhāraḥ .  
sā cānupapattiḥ yogyapratiyogyarthopasthāpanena śānteti na śabdakalpanāyāṃ pramāṇamasti .  
ata eva ghaṭena jalamāharetyatra chidretaratvasyāpi śābdabodhe bhānaṃ svīkriyate .  
yogyatvaṃ saṃbandhārhatvam .  
yasya yogyatvamavadhāritaṃ tenānviyaḥ .  
ata eva vahninā siñcatītyatra vahnisekayornānvayabodhaḥ .

- [Previous: p185](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini.p185)
- [Next: p187](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini.p187)

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini.p186](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.other.sabdatarangini.p186) · Pramāṇa
