<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Arts, Poetics, Architecture & Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art) › [Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art.kosa) › [Shabdakalpadruma](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma) › 405.p1.2

# Shabdakalpadruma 405.p1.2

Śabdakalpadruma 405.p1.2

- **Language:** Sanskrit

### [405.p1.2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1.2)

atra vyāptānvatā uktā| parimāṇamāha dakṣaḥ  
“rātrāntakāle nāḍyo dve sandhyādiḥ kāla  
ucyate  
darśanādaravirekhāyāstaranto sunibhiḥ smṛtaḥ ||”  
nāḍīiyaḥ | yogo yājñavalkyaḥ  
“hāsavṛddhī ca satataṃ dinarātryoryathākramam  
sandhyā suhūrttasaṃkhyātā hrāse vṛddhau samāsmṛtā  
atropāsanāyā api sandhyātvamāha vyāsaḥ  
“upāste sandhivelāyāṃ niśrāyā divasasya ca  
tāmeva sandhyāṃ tasmāttu pravadanti manīṣiṇaḥ ||”  
upāste yaṅgucyamānapraṇāyāmādikriyayeti  
yāvat || || tatkāle upāsyā api devatā  
sandhyā | tathā ca yājñavalkāḥ  
“gandhau sandhyāmupāsīta nāstame nodate ravau ||”  
upāsanopakramamāha saṃvarttaḥ  
“prātaḥsandhyāṃ sanakṣatrāsupāsīta yathāvidhi  
sādityāṃ paścimāṃ sandhyāṃ arddhostamitabhāskarām ||”  
“pūrvvāpare tathā sandhye sanakṣatre prakīrttite  
samasūryye'pi madhyāhne saṅgavetsarvvamopari ||”  
“gāyatrī nāma pūrvvāke sāvitrī madhyame dine  
sarakhatī ca sāyāhe saiva sandhyā triṣu smṛtā  
pratigrahān doṣācca pātakādupapātakāt  
gāyatrī procyate tasmāt gāyantaṃ trāyate yataḥ  
savitṛdyotanāt saiva sāvitrī parikīrttitā  
jagataḥ prasavitrītvāt vāgrūpatvāt sarasvatī ||”  
sandhyā  
“na bhinnāṃ pratipadyeta gāyatrīṃ brahmaṇā saha  
so'hamasmītyupāsīta vidhinā yena kenacit ||”  
“yā sandhyā sā tu gāyatrī dvidhā bhūtvā pratiṣṭhitā  
sandhyā upāsitā yena viṣṇustena upāsitaḥ ||”  
“gavāṃ sarpiḥ śarīresyaṃ na karotyaṅgapoṣaṇam  
niḥsṛtaṃ karmmasaṃyuktaṃ punastāsāṃ tadauṣadham  
evaṃ sa hi śarīresthaḥ sarpivaṃt parameśvaraḥ  
vinā copāsanādeva na karoti hitaṃ nṛṣu  
praṇavavyāhṛtibhyāñca gāyattryā tritayena ca

- [Previous: 405.p1.1](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1.1)
- [Next: 405.p1.3](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1.3)
- [Up: 405.p1](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1)

## Linked texts (1)

- [Āhnikaprakāśa](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.acara.ahnika.ahnikaprakasa.6.p15) — Mitramiśra, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1.2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.405.p1.2) · Pramāṇa
