<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Arts, Poetics, Architecture & Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art) › [Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art.kosa) › [Shabdakalpadruma](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma) › 407.3-2.2

# Shabdakalpadruma 407.3-2.2

Śabdakalpadruma 407.3-2.2

- **Language:** Sanskrit

### [407.3-2.2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2.2)

yena muhurjvaravegādvalagaurttavāvapaudyane gātram  
raktaṃ potaśca vamena yantrāpor̤aḥ sa vijñeyaḥ  
atimahati vamati kūjati gātrāṇyabhitātikṣaraṃ  
naraḥ kṣipati  
sa nyāsasatripāte pralapati mudyāctimakhalo  
bhavati  
mecakavapura nimecañalocanayugalo'valo malottamarmāta  
saṃśoṣiṇi sitapir̤akā mukhetyukte jvare bhavati  
nārāyaṇa eva bhiṣaggabheṣajameteṣu jāhravīnīram  
mekavyaceturaṃko nityaṃ mmṛtyubhayodhyeyaḥ |”  
athāmādhyasannipātajvarasya lakṣaṇamāha  
“sannipātajvarasyānte karṇamūle sudāruṇaḥ  
śrothaḥ saṃjāyate tena kaścideva pramucyate ||”  
“vātasyātujayet pittaṃ pittasyānujayet kapham |”  
iti  
“saṃbādhamāno hṛdi nābhirandhre  
gātreṣu vā pākavajāsuteṣu  
pīḍājvarārtto'ṅgulibhiśca gacchet  
sa dhātupākī kathito bhiṣagbhiḥ ||”  
āmasyādhikyena saptamadivasāttryadhikrame paramāvadhimāha | hārītaḥ  
“saptamī dviguṇā yāvannavamyekādaśī tathā  
eṣā tridoṣamaryādā mokṣāya ca vadhāya ca ||”  
navamyaikādaśī cyāgamanadivasaṃ saṃvicārya voddhavyā  
tenāgamanadivasaṃ nītvā daśamī dvādaśī ca atra  
rātrirityadhyāhiyate  
“sannipātajvaro pūrvaṃ samyaglaṅghanamācaret  
ṛtaṃ śītaṃ pibedambhaḥ samaye medhajaṃ bhajet  
sannipātena tṛṣṇārtta pāśrveka tṛṇaśoṇitam  
yaḥ pāyayejjalaṃ śītaṃ sa mṛtyuma̍ravidyakaḥ ||”  
ṛtaṃ cakavipannam | śataṃ tu śītaṃ tridinameva  
iti laṅghanam || || atha vālukākhedaḥ  
“vāmaśleṣmakkṛte svedāt kārayedvastanirbhitāt  
strigdhaḥ khedo tridoṣo'va vinā kevalavātajān  
kharpara bhraṣṭapaṭasiktādbhiḥ saktaṃsaṃjñakavālukākhedaḥ  
śamayati vātakaphāmayamastaka śūlāṅgamaṅgādīn  
śrotamāmārdravaṃ kṛtvā nītvā pāvakamāśayam

- [Previous: 407.3-2.1](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2.1)
- [Next: 407.3-2.3](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2.3)
- [Up: 407.3-2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2)

## Linked texts (1)

- [Bhāvaprakāśa (another edition)](https://indike.org/pramana/in.med.sangraha.bhavaprakasa*alt.3.1.537) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2.2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.407.3-2.2) · Pramāṇa
