<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.442.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Arts, Poetics, Architecture & Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art) › [Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art.kosa) › [Shabdakalpadruma](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma) › 442.2

# Shabdakalpadruma 442.2

Śabdakalpadruma 442.2

- **Language:** Sanskrit

### [442.2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.442.2)

12  
samyagādhāraḥ | sahāyaḥ | samāṅpūrvvakatridhātoralpratyayena niṣpannaḥ  
samāśritaḥ,tri,(sam + ā + śri + ktaḥ |) samyakprakāreṇāśritaḥ | yathā,—  
samāsaḥ, puṃ, ( sam + as + ghañ | ) saṃkṣepaḥ  
samāsaḥ  
bodhaṃ prati samarthaṃ tannāmottaratāpannaṃ tannāmeva  
taduktasyārthobhivyaktārthe dvigurucyate| tatra  
taddhitārthadviguṃ lakṣayati  
“taddhitārthānvitasvārthastaddhitārthadvigurmataḥ  
taddhitārthe lākṣaṇikasyābhyanāma lakhaṇṇa ḥ||”  
yo dviguḥ sa uttarataddhitārthānvitasvārthakaḥ ||”  
uttarapadadviguṃ lakṣayati  
“svāntarviṣṭapadacchābhyāṃ śabdāntarasamāsamaḥ  
yo dviguḥ śābdikairuktaḥ sa uttarapadadviguḥ ||”  
yo dviguḥ svaghaṭakanāmabhyāṃ saha sākāṅkṣānāmāntareṇa samāsasyāntargataḥ sa uttarapadadviguḥ  
yathā pañcagavadhanaḥ | samāhāradviguṃ lakṣayati  
“svārthānvitasamāhāralakṣakaḥ svānyaśabdakaḥ  
uktābhyāmitaraḥ kiṃvā samāhāradvigurdviguḥ ||”  
svopasthāpyārthasya samāhāralakṣako yadauyāsvaśabdaḥ sa dviguḥ samāhāradviguḥ| yathā pañcapulītyādi

- [Previous: 441.8-2.4](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.441.8-2.4)
- [Next: 442.4](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.442.4)
- [Up: 442](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.442)

## Linked texts (1)

- [Śabdaśaktiprakāśikā](https://indike.org/pramana/in.darsana.nyaya.navya.navadvipa.later.sabdasaktiprakasika.38) — Jagadīśa Tarkālaṅkāra 1590, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.442.2](https://indike.org/pramana/in.art.kosa.sabdakalpadruma.442.2) · Pramāṇa
