Vacaspatya 16.1.12

16.1.12

śata0 brā0 1,4,4,14,
kilāsa na0 kila yasye kaḥ kalamasrati asa-aca| 1siddhāroge
(kulī) tadasyāsti yat | 2tadviśiṣṭe tri0“candramase krilāsam” yaju0 30,11 | “kilāsa 'sidhmārogavantam'
vedadī0| sidhmā ca kṣudrakuṣṭhabhedaḥ yathāha suśrutaḥ“kṣudrakuṣṭhamata
ūrddhaṃ vakṣyāma ityupakrame “kaṇḍannvitaṃ śvetamapāki siddhū
vidyāttatu prāyaśa ūrddha kāye” iti tasya lakṣaṇādikamuktā
“kilāsamapi kuṣṭhavikalpaeva | tantrirvidhaṃ vātena pittena
śleṣmaṇā ceti | kuṣṭhakilāsayorantarantvagatameva kilāsamaparisrāvi ca | tadvātena maṇḍalamaruṇaṃ paruṣaṃ parikṣvaṃsi
ca; pittena padmapalāśatīkāśaṃ saparidāhañca | śleṣmaṇāpi
śvetaṃ snigdhaṃ bahulaṃ kaṇḍumañca | teṣu sambaddhamaṇḍalamantejātaṃ raktaroma cā'sādhyamagnidagdhañca | kuṣṭheṣu yuktamukkilāsaghna pu0 kilāsaṃ hanti han-ṭak | (kām̐karola)
khyāte dṛce hemaca0
kilāsanāśana tri0 kilāsaṃ nāśayati naśa-ṇic-lyu
sidhmāroganāśake auṣadhādau “āsurī cakre prathamedaṃ kilāsabheṣajamidaṃ kilāsanāśanam” atha0 1,24,2
kilāsin tri0 kilāsamastyasye ini | (kulī) rogayukte
striyāṃ ṅīṣ
kiliñca na0 kiltha te'nena kili-ḍan tatojāyate jana-ḍa
pṛṣo0sum | 1vīraṇādijāte kaṭe2sūkṣmadāruṇā ca jaṭā0
trikā0pu0 | tena ubhayaliṅgatā| svārthe ka | kaṭe kāśādirajjau ca amaraḥ | “śuṣkān yavān niṣpūtān rātrau
gomūtraparyyuṣitān” “mahati kiliñce śoṣayet | āstīryya
kiliñce'nyasmin vā tatpratirūpake śayānaṃ prāvṛṣya svedayet” suśrutaḥ
killima na0 kil-ḍaman | devadārudṛkṣe rājani0
killin pu0 strī kil-śaucye bhāve ktip tato'styarthe
bā0 vini | ghoṭake trikā0 striyāṃ nāntatvāt ṅīṣ