Vacaspatya 22.12.11
Vācaspatya 22.12.11
- Language
- Sanskrit
22.12.11
vidhāya tatsañcau koṣṭhakāñchanāni kuryāt tataḥ koṣṭhakāñchaneṣu sūtracatuṣṭayanipātanāt pūrvadikṣu ṭaḍkatukhyayonikaṃ
caturasraṃ kuṇḍa' kuryāt | yomyākārādīnāmuddhāracatarakhaprakatikastu kāśikāyāt "pañcamāṃśa' puronsyasya
madhye vedyaṃmamānataḥ | bhūnādaśvatthapalādhaṃ kuṇḍajātne vasañcate” | kṣetrasya pañcamabhāgaṃ puraḥprācyāṃ diśi vindhasya
madhye koṣṭhaklaptayeti śeṣaḥ | vedyāṃṇaḥ, turīyāṃśaḥ
bhūtvāt, sūttrāntaparimabhrameṇa aśvatthapalākāraṃ kuṇḍamāgneyadidhi kuryāditi | tattāya' niṣpattiprakāraḥ pūrvoktanyāyena samacaturaśrīkṛtasya kṣetrasya paścimarekhāmadhyāt
pūrva rekhāmadhyabhedinīṃ kṣetrastūlapañcamāṃśadhikāṃ garbharekhāmālikhya naikai tyadeśe koṣṭhasūttrānturīyāṃśe lāñchayitvā
'tallāñchanopari vinyasyādeḥ sūtrasya pūrvoktagarbharekhāsamūlyimyastaṃ prāntaṃ paribhrāmya vahirvṛttārddha niṣpādya vāyavyakoṣṭhe'pyevameva vṛttārddha racayet | tato garbharekhāprāntāt
tṛtīyaprāntasyārddha sūttradvayaṃ nipātya pippalpattākāramāgne yadigmu draṅkayonikaṃ yonikuṇḍa' vidadhyāt
"caturasre ṣar̤airbhakte tyaktvādyantau tadaṃ śakau | madhyasaptāṃśamāne tu kuṇḍa' khaṇḍenduvat kramāt” | caturasre cete
yadvairgavargairvibhakte ādyantau tyaktvā avaśiṣṭasaptamāṃśamānena sūttrabhāmaṇāt khaṇḍendusadṛśaṃ kuṇḍa' kuryāt | atneyaṃ
ṛtiḥ-caturasraṃ kṣetraṃ navadhā vibhajya tat
tato garbharakhāprāntāt pūrvoktapaścimarekhāprāntadvayaspṛksūtradvayaṃ nipātya nairṛtyādiṣi pūrvābhimukhayonikaṃ trikoṇaṃ
Linked texts (1)
- Caturvargacintāmaṇi — Hemādri, Sanskrit