Pramāṇa · Search · About · API

Vacaspatya 42.1.3

Vācaspatya 42.1.3

Language
Sanskrit

42.1.3

śvitrasya bhedamāha kilāsañcāruṇaṃ bhavet | śvitrameva raktāmāṃsāmyagātkilāsa maruṇañca bhave dityarthaḥ | nanu kuṣṭhasya śvitrasya ca ko bheda ityata āha nirdiṣṭamaparisrāvīti śvitramaparisrāvi bhavati kuṣṭhantu khāvi atha ca tridhātudbhavaṃśrayamiti | trayodhātayo vātapittakaphāstairutpadyanabhūtaṃsya uddhavau yasya tat śvitram | atha vā ttrayodhātayo raktamāṃsamedāṃsi saṃśrayo'dhiṣṭhānaṃ yasya tat | kuṣṭhantu sānnipātikaṃ sarvadhātugataṃ bhavatīti bhedaḥ | doṣabhedena lakṣaṇabhedamāha "vātādrūkṣāruṇaṃ, pittāt tāmraṃ kamalapattravat | sadāhaṃ romavidhvaṃsi, kaphāt śvetaṃ ghanaṃ guru
sakaṇḍū ka' kramādraktāmāṃsamedaḥsu cādiśet | parvvanaivedamubhayaṃ
kuṣṭha' taccottarottaram" | sakṣvasamīpaṅgoṣṭhitam | kamalapattravadityanena madhye śvetamante lohitaṃ bodhayati | ghana'
puṣṭam | kramādraktamāṃsamevaḥsu ādiśet | tathā ca carakaḥ
"aruṇaṃ raktasevānte tāmra' piste palaṅkṣate | śvetaṃ kheśraśvi
bhedaḥsye śvitraṃ kuṣṭha' parāparamiti" ubhayaṃ dvividhamapi
śvitraṃ varṇena īdṛgeva | aruṇaṃ tāmraṃ śvetañca doṣabhedāt
dvividhaṃ doṣajaṃ vraṇajaṃ ca | tathā ca bhojaḥ "śvitraṃ ta dvita
vidhaṃ vidyāddīpajaṃ vraṇajaṃ tatheti" | śvitaṃ sādhyamasādhyaśvāha "aśuklarogamabahalama saṃsṛṣṭabhaktayo navam | anagnidagdhajaṃ sādhyaṃ śvitraṃ varjya mato'nyathā" | avahala'
tanu | anyacca "guhyapāṇitaloṣṭheṣu jātamapyāciranaṇīya viceṣṭasya kliṣṭānna vijighitsatā”

Linked texts (2)