Vacaspatya 7.1-3.3
Vācaspatya 7.1-3.3
- Language
- Sanskrit
7.1-3.3
1 śubhadāyakakālasya aśubhadāyakatve aśubhadāyakasya
2śubhadāyakatve ca | “sa(karṇaḥ) hi teṣāṃ mahārathauryo
dvaupo'bhūt tumahābalaḥ | bhinnanaukā yathā rājan ! dvīpamāsādya nirvṛtāḥ | bhavanti puruṣavyāghra ! nāvikāḥ kālaparyaye | tathā karṇā samāsādya tārakaṃ puṇyaparyyayam” bhā0
vi0 7710 | 3kālakrame ca
kālaparvvata pu0 ni0 ka0 | trikūṭaparvatanikaṭasthaparvvatabhede
“sa(rāghavaḥ) nirviśya tataḥ kalpaṃ kasāram (śūrpanakhās)
uṣakāstvatra ca | ūrjāmācakrame rājan ! vidhāya nagare
(laṅkāyām ) viśikham | trikūṭaṃ samatikramya kālaparvata
meva ca | dadarśa nakarāvāsaṃ gabhīrodaṃ mahodadhim”
bhā0va0 276 a0
kālapālaka na0 kāla layavaktaṃ samayaṃ vā pālayati pālaṇvul | 1kaṅgu ṣṭhamṛttikāyām rājanina0syāḥ kṛṣṇavarṇatvāt
tathātvam| 2samayapratīkṣake tri0 striyāṃ ṭāp ataittvam
kālapīlu pu0 ni0 karmma0 | pīlubhede kṛpīlo bhāvapra0
kālapuccha puṃstrī0 kālaḥ puccho'sya | “guṇerai vasamayaḥ kālapucchonnāmabhirīritaḥ” kātyā0 śloko mṛgabhede striyāṃ
jātitvāt ṅīṣ | sa ca bhūkhacaratvena smṛtau uktaḥ
bhūkhacaraśabde vivṛtiḥ
kālapuruṣa pu0 kālaḥ kālacakraṃ puruṣa iva | meṣādidvādaśa
rāśisrarūpe kālavyavahārakārake puruṣākāre gaganasthe
1vāyucakrabhede | tasya ca janmādau śubhāśubhajñānāya
mathāṅgādivibhāgaḥ, tathā dṛkkajjātake uktaṃ yathā “śīrṣaṃ
mukhavakṣaḥ pṛṣṭhadayodararāṇi kaṭiyasiguhya saṃjñāni | jānujaṅge ca ukta caraṇānviti rāśayo'jādyāḥ” tasyārthaḥ