Vacaspatya 7.1-3.7
Vācaspatya 7.1-3.7
- Language
- Sanskrit
7.1-3.7
kālaprabhāta na0kālaṃ kṛṣṇaṃ prabhātaṃ yatra | śaradvṛtau trikā0
kālapravṛtti strī 6ta0 | khaṇḍakālasya vyāpārārambhe
tatpravṛttiśroktā sūryyagri0 uktoyathā
“laṅkānagaryāmudayād bhānostasyaiva vāra prathamaṃ babhūva
madhoḥ sitāderdinamāsavarṣayugādikānāṃ yugapat pravṛttiḥ”
“kālasya vyaktīnāmapi dinamāsarṣayugādīnāṃ yugapadekahelayā pravarttirbabhūva | etaduktaṃ bhavati ; candrākayomèṣādisthayostailasya śuklācyādiḥ pratipad | ato madhoḥ
sitāderddinānāṃ saurādimāsānāṃ varṣāṇāṃ yugānāṃ manvantarāṇāṃ kalpasya ca tadaiva pravṛttiḥ | athodayācca
bhānoḥ | sa codayaḥ kasmin deśe | laṅkānagaryyām
tathā tasyaiva vāre cādityavāra ityarthaḥ
kālabhāṇḍikā strī kālabhāyai kṛṣṇabhāyai khaṇḍati khaḍiudgāse ṣāl | mañjiṣṭhāyāṃ rājani0 tasyā rañjaniryāsavattve'pi kvāthanāt pūrvvaṃ kṛṣṇakāṇḍatvāttathātvam
kālabhairava pu0 bhīrorbhāvaḥ ṣyañ bhairavaṃ bhīrutvaṃ kālasya
bhairavaṃ bhayaṃ yasmāt | kāśīsthe śivāṃśaje bhairava bhede
saca niyatatvaślānavidura brahmaṣṇaḥ paścamaśiracchedanāya śivena prādurbhāvitaḥ| tatkathādi kāśokha0 31a0| tadvākyañca
kapālamocanaśabde 1655 pṛ0darśitā tatkanmanirvṛttistatraiva
darśitā yathā “tvato bhebhyati kālo'pi tatastu
kālabhairavaḥ” | kālarājo'pyatra galyeva tannāmanirvvakti
darśitā yathā “kālavaddvā'me yasmāt kālarājastato
bhavān | tasya ca kāśyaḥmādhipatyaṃ tatraivoktaṃ yathā
“ādhipatyañca tasyāṃ te kālarāja ! sadaiva hi | tatra ye
pāpakarttāraste yāṃ śāstā tvamevahi | śubhāśubhaṃ na tatkarma