<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Arts, Poetics, Architecture & Lexicography](https://indike.org/pramana/in.art) › [Encyclopaedic Compendia](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa) › [Tattvanidhi](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi) › 16

# Tattvanidhi 16: atha mūlādhārādisaptapīṭheśvarīṇāṃdhyānam-( ṣoḍhākalpe )

Tattvanidhi 16

- **Language:** Sanskrit

### atha mūlādhārādisaptapīṭheśvarīṇāṃdhyānam-( ṣoḍhākalpe )

### [16.1](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1)

36 atha tatramūlādhārapīṭhasthaśākinīdhyānammūlādhārasthapadmeśrutidalasahitepaṃcavakrāṃtriṇetrāṃsvarṇābhāmasthisaṃsthāṃ  
sṛṇimapikamalaṃpustakaṃjñānamudrām || bibhrāṇāṃbāhudaṃḍaissulalitavaradādyā  
bhivītāṃmanojñāṃmudgānnāsaktacittāṃmadhumadamuditāṃśākinīṃbhāvayettām

### [16.1-2](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-2)

svarṇavarṇaḥ

### [16.1-3](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-3)

37 atha svādhiṣṭhānapīṭhasthakākinīdhyānamsvādhiṣṭhānākhyapadmerasadalalasitevedavakrāṃtriṇetrāṃpītābhāṃdhārayaṃtīṃtriśikhaguṇakapālābhayāñjāṃtavargām || medodhāyupratiṣṭhāmalimadamuditāṃbaṃdhinīṃpūgaśaktyāvītāṃdadhyannasakāmabhimataphaladāṃkākinīṃbhāvayettām

### [16.1-4](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-4)

pītavarṇaḥ

### [16.1-5](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-5)

38 atha maṇipūrakapīṭhasthalākinīdhyānamnābhaudikpatrapadmetrivadanavilasattrīkṣaṇāṃkṛṣṇavarṇāṃśaktiṃdaṃbholidaṃḍābhayamapicabhujairdhārayaṃtīṃmahomrām || ḍāmaryādyaiḥparītāṃpaśujanabhayadāṃmāṃsadhātvāsanasthāṃgauḍānnesaktacittāṃsakalasukhakarīṃsaṃsmarellākinīṃtām

### [16.1-6](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-6)

kṛṣṇavarṇaḥ

### [16.1-7](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-7)

39 atha anāhatapīṭhastharākinīdhyānamhṛtpadmebhānupatre dvivadanavilasadaṃdaṃṣṭriṇīṃ śyāmavarṇāṃṭaṃkaṃśūlaṃkapālaṃḍamarumapi  
bhujairdhārayaṃtīṃ trinetrām || raktasthāṃ kālarātriprabhṛtiparivṛtāṃ śuddharaktepravṛttāṃ  
śrīmadvīreṃdravaṃdyāmabhimataphaladāṃ rākinīṃ bhāvayettām

### [16.1-8](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-8)

śyāmavarṇaḥ

### [16.1-9](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-9)

40 atha viśuddhapīṭhasthaḍākinīdhyānamgrīvākūpe viśuddhe svaradalakamale raktavarṇāṃ trinetrāṃ śrīkhaṭvāṃgaṃ kapālaṃ triśikhamapimahācarma saṃdhārayaṃtīm || vaktreṇaikena yuktāṃ paśujanabhayadāṃ pāyasānnaprasaktāṃ tvaksthāṃ vaṃdemṛtaughaiḥ parivṛtavapuṣaṃ ḍākinīṃ vīracaṃḍām

### [16.1-10](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-10)

raktavarṇaḥ 1  
41 atha ājñāpīṭhasthahākinīdhyānambhrūmadhye biṃdudmadme dvidalavilasite śubhravarṇāṃ karābjairbibhrāṇāṃ jñānamudrāṃ ḍamarukamamalaṃ cākṣamālāṃ kapālam || ṣaḍvaktrāmabjasaṃsthāṃ trinayanalalitāṃhaṃsagatyādiyuktāṃ hāridrānneprasaktāṃ sakalasuranutāṃ hākinīṃ bhāvayettām

### [16.1-11](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-11)

śvetavarṇaḥ

### [16.1-12](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-12)

42 atha jālaṃdharapīṭhasthayākinīdhyānammuṃḍavyomasthapadme sakaladalayute yākinīṃ bhairavīṃ tāṃ yakṣiṇyādyāṃ samastāyudhalasitakarāṃ sarvavarṇāṃ samaṣṭim || rādīnāṃ sarvavaktrāṃ sakalasukhakarīṃ sarvadhātusvarūpāṃ sarvānne saktacittāṃ paraśivarasikāṃ bhāvayedyākinīṃ tām

### [16.1-13](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-13)

citravarṇaḥ

### [16.1-14](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-14)

atha saptamātṛkādevatānāṃ dhyānam-(nṛsiṃhaprasāde)  
43 tatra brāhmīdhyānamtatra brāhmī caturvaktrā ṣaḍbhujāhaṃsasaṃsthitā || piṃgābhā bhūṣaṇopetā mṛgacarmottarīiyakā

### [16.2](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2)

varaṃ sūtraṃ sruvaṃ dhatte dakṣabāhutraye kramāt || vāmetu pustakaṃ kuṃḍīṃ bibhratī cābhayaṃkaram

### [16.1-15](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-15)

pītavarṇaḥ

### [16.1-16](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-16)

44 atha māheśvarīdhyānammāheśvarī vṛṣārūḍhā paṃcavaktrā trilocanā || śvetavarṇā daśabhujā caṃdrarekhāvibhūṣitā

### [16.2-2](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-2)

khaḍgaṃ vajraṃ triśūlaṃ ca paraśuṃ cābhayaṃ varam || pāśaṃ ghaṃṭāṃtathānāgamaṃkuśaṃ bibhratī karaiḥ

### [16.1-17](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-17)

śvetavarṇaḥ

### [16.1-18](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-18)

45 atha kaumārīdhyānamṣaḍānanā tu kaumārī pāṭalābhā suśītakā || ravibāhurmayūrasthā varadā śaktidhāriṇī

### [16.2-3](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-3)

patākāṃ bibhratī daṃḍaṃ pātraṃ bāṇaṃ ca dakṣiṇe || vāme cāpamatho ghaṃṭāṃ kamalaṃ kukkuṭaṃ tathā || paraśuṃ bibhratī caiva tadadhastvabhayānvitā

### [16.1-19](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-19)

pāṭalavarṇaḥ

### [16.1-20](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-20)

46 atha vaiṣṇavīdhyānamvaiṣṇavī tārkṣyagā śyāmā ṣaḍbhujā vanamālinī || varadā gadinī dakṣe bibhratī cakraṃ raverbhujam || śaṃkhacakrābhayānvāme sā ceyaṃ vilasadbhujā

### [16.1-21](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-21)

nīlavarṇaḥ

### [16.1-22](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-22)

47 atha vārāhīdhyānamkṛṣṇavarṇā tu vārāhī mahiṣasthāmahodarī || varadā daṃḍinī khaḍgaṃ bibhratī dakṣiṇekare

### [16.1-23](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-23)

kheṭapātrābhayānvāme sūkarāsyā lasadbhujā || kṛṣṇavarṇaḥ

### [16.1-24](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-24)

48 atha aiṃdrīdhyānamaiṃdrī sahasradṛk saumyā hemābhā gajasaṃsthitā || varadā sūtriṇī vajraṃ bibhratyūrdhvaṃ tu dakṣiṇe

### [16.1-25](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-25)

vāme tu kamalaṃ pātraṃ hyabhayaṃ tadadhaḥ kare || kanakavarṇaḥ

### [16.1-26](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-26)

49 atha cāmuṃḍādhyānamcāmuṃḍā pretagā kṛṣṇā vikṛtā cāhibhūṣaṇā || daṃṣṭrālā kṣīṇadehā ca gartākṣī kāmarūpiṇī

### [16.2-4](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-4)

digbāhuḥ kṣāmakukṣiśca musalaṃ cakracāmare || aṃkuśaṃbibhratī khaḍgaṃ dakṣiṇe cātha vāmake

### [16.1-27](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-27)

kheṭaṃ pāśaṃ dhanurdaṃḍaṃ kuṭhāraṃ cāpi bibhratī || kṛṣṇavarṇaḥ

### [16.1-28](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-28)

50 atha caṃḍikādhyānam-( nṛsiṃhaprāsāde )  
caṃḍikāśvetavarṇāsāśivarūpācasiṃhagā || jaṭilāvartulā-tryakṣāvaradā  
śūladhāriṇī

### [16.1-29](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-29)

kartrikāṃbibhratīdakṣepāśapātrābhayānvitā || śvetavarṇaḥ 1  
atha navadurgāṇāṃdhyānam-( śaivāgame )-( sarvāsāmaśyāmavarṇaḥ )  
51 tatraśailaputrīdurgādhyānamvaṃdevāṃchitalābhāyacaṃdrārdhakṛtaśekharām || vṛṣārūḍhāṃśūladharāṃśailaputrīṃ  
yaśasvinīm

### [16.1-30](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-30)

1  
52 atha brahmacāriṇīdurgādhyānamdadhānākarapadmābhyāmakṣamālākamaṃḍalūṃ || devīprasīdatumayibrahmacāriṇyanuttamā

### [16.1-31](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-31)

1  
53 atha caṃḍakhaṃḍadurgādhyānamaṃḍajapravarārūḍhācaṃḍakoṣārṣaṭīyutā || prasāṃdaṃtanutā mahyaṃcaṃḍakhaṃḍetiviśrutā

### [16.1-32](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-32)

1  
54 atha skaṃdadurgādhyānamsiṃhāsanagatārnityaṃpadmāṃcitakaradvayā || śubhadāstusadādevīskaṃdamātāyaśasvinī

### [16.1-33](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-33)

1  
55 atha kūṣmāpackageṃḍadurgādhyānamsurāsaṃpūrṇakalaśaṃrudhirāplutamevaca || dadhānāhastapadmābhyāṃkūṣmāṃḍāśubhadāstume

### [16.1-34](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-34)

1  
56 atha kātyāyanīdurgādhyānamcaṃdrahāsojjvalakarāśārdūlavaravāhanā || kātyāyanīśubhaṃdadyāddevīdānavaghātinī

### [16.1-35](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-35)

1  
57 atha kālarātridurgādhyānamkarālarūpākālābjasamānākṛtivigrahā || kālarātriḥśubhaṃdadyāddevīcaṃḍāṭṭahāsinī

### [16.1-36](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-36)

1  
58 atha mahāgaurīdurgādhyānamśvetahastisamārūḍhāśvetāmbaradharāśuciḥ || mahāgaurīśubhaṃdadyānmahādevapramodadā

### [16.1-37](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-37)

1  
59 atha siddhidāyinīdurgādhyānamsiddhagaṃdharvayakṣādyairasurairamarairapi || sevyamānāsadābhūyātsiddhidāsiddhidāyinī

### [16.1-38](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-38)

9  
60 atha navadurgāṇāṃdhyānam-(skaṃdayāmaloktarītyākāraṇagame)  
tatrapadmānvitesthānepūjyādurgāstumūrtitaḥ || aṣṭādaśabhujācaikāpīnavakṣobhujorukā

### [16.2-5](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-5)

sarvālaṃkārasaṃyuktāsarvasiddhipradāyinī || mūrdhajaṃkheṭakaghaṃṭāmādarśaṃtarjanīṃdhanuḥ

### [16.3](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.3)

dhvajaṃḍamarukaṃpāśaṃbibhratīvāmapāṇibhiḥ || śaktimudgaraśūlānivajraṃśaṃkhamathāṃbujam

### [16.4](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.4)

śalākāṃmārgaṇaṃcakraṃdadhānādakṣiṇaiḥkaraiḥ||śeṣāṣṣoḍaśahastāssyuśśaraṃḍamarukaṃvinā

### [16.1-39](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-39)

jayamicchadbhiratāstupūjanīyāmanīṣibhiḥ || (etāsāṃnāmāni) || rudrācaṃ  
ḍāśacīśaivācaṃḍīkrūrānucaṃḍikā || navamīcogracaṃḍācanavadurgāḥprakīrtitāḥ

### [16.1-40](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-40)

(tāsāṃvarṇā) || pāvakābhāṃjanākṛṣṇālīlāśuklācadhūmikā  
pītācapāṃḍarājñeyāhyālīḍhāstāharidvṛtāḥ

### [16.1-41](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-41)

9  
61 atha ṣoḍaśabhujādurgādhyānam-(durgākalpe)  
trinayanapannagayuktāṃśūlavyagrāṃbhujaiścaṣoḍaśabhiḥ || pannagavalayavibhūṣāṃ  
nīlagrīvāṃdigaṃbarāṃvaṃde

### [16.1-42](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-42)

śyāmavarṇaḥ

### [16.1-43](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-43)

62 atha rudrāṃśadurgādhyānam-( kāraṇāgame )  
raktāṃbarāṃśyāmalinīṃdvinetrāṃkirīṭaratnāṃkitahemabhūṣām || saśūlakhaṅgāṃdhṛtaśaṃkhacakrāṃmṛgeṃdrayānāṃravicaṃdrabhūṣām

### [16.1-44](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-44)

iṣṭārthadātrīṃsuravaṃya  
pādāṃrudrāṃśadurgāṃmanasāsmarāmi || śyāmavarṇaḥ

### [16.1-45](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-45)

63 atha aṣṭabhujākālīdhyānam-( kāraṇāgame )  
aṣṭabāhurmahākāyākālameghasamaprabhā || śaṃkhacakragadākuṃbhamusalāṃkuśapāśayuk || vajraṃkarebibhratīsāmahākālīmudestutaḥ

### [16.1-46](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-46)

megha  
śyāmavarṇaḥ

### [16.1-47](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-47)

64 atha vanadurgādhyānam-( āmnāye )  
ariśaṃkhakṛpāṇakheṭabāṇānsadhanuśśūlakatarjanīṃdadhānā || mamasāmahiṣottamāṃgasaṃsthānavadūrvāsadṛśīśriyestudurgā

### [16.1-48](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-48)

hemavarṇaḥ

### [16.1-49](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-49)

65 atha pratyaṃgirādhyānam-( pratyaṃgirākalpe )  
śyāmābhāṃcatriṇetrāṃtāṃsiṃhavakrāṃcaturbhujām || ūrdhvakeśīṃcasiṃhasthāṃcaṃdrāṃkitaśiroruhām

### [16.2-6](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-6)

kapālaśūlaḍamarunāgapāśadharām̐śubhāṃm || pratyaṃgirāṃbhajenityaṃsarvaśatruvināśinīm

### [16.1-50](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-50)

śyāmavarṇaḥ

### [16.1-51](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-51)

66 atha śūlinīdhyānam-( tatkalpe )  
bibhrāṇāśūlaṃbāṇāsyarisadaragadāpāśacāpankarāgrairmeghaśyāmākirīṭo  
llasitajaladharābhīṣaṇābhūṣaṇāḍhyā || siṃhaskaṃdhādhirūḍhācatasṛbhirasikheṭānvitābhiḥparītākanyābhirbhinnadaityābhavatubhavabhayadhvaṃsinīśūlinīnaḥ

### [16.1-52](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-52)

meghaśyāmavarṇaḥ

### [16.1-53](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-53)

67 atha dhūmrāvatīdhyānam-( tatkalpe )  
raktāṃgīṃraktavastrāṃkarakaravilasatkuṃḍalāṃcaṃḍadaṃṣṭrāṃkaṃṭhodyadruṃḍamālāṃparisaravilasacchobhipaiśācavṛṃdām || ghorām̐ghorāṭṭahāsāṃkarakalitakapālāsiraudrāṃtriṇetrāṃśatrūṇāṃprāṇahaṃtrīṃśaśiśiśumukuṭāṃbhāvayedbhadrakālīm

### [16.1-54](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-54)

raktavarṇaḥ

### [16.1-55](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-55)

68 atha vaśyamukhīdhyānam-( mahālakṣmīratnakośe )  
saṃdhāyasumanobāṇaṃkarṣatīmaikṣavaṃghanuḥ || jagajjaitrīṃjapāraktāṃdevīṃkvaśyamukhīṃbhaje

### [16.1-56](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-56)

raktavarṇaḥ

### [16.1-57](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-57)

69 atha ugratārādhyānam-( āmnāye )  
pratyālīḍhapadārpitāṃghriśavahṛddhorāṭṭahāsāparākhaṅge dīvaraśūlakharparadharā  
huṃkārabījodbhavā || kharvānīlaviśālapiṃgalajaṭājūṭogranāgairvṛtājāḍyaṃnya  
syakapālaketrijagatāṃhaṃtyugratārāsvayam

### [16.1-58](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-58)

siṃdūravarṇaḥ

### [16.1-59](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-59)

70 atha kurukullādhyānam-( lalitopākhyāne )  
tatranaukeśvarīdevīkurukulletiviśrutā || tamālaśyāmalākārāśyāmakaṃcukadhāriṇī

### [16.2-7](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-7)

ratnāritrakarānityamullasanmadamāṃsalā || parito  
bhrāmyatimunemaṇinaukādhirohiṇī

### [16.1-60](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-60)

nīlavarṇaḥ

### [16.1-61](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-61)

71 atha vāruṇīdhyānam-( lalitopākhyāne )  
sākṣāccavāruṇīdevītatranaukādhināyikā || yāṃsudhāmālinīmāhuryāmāhuramṛteśvarīm

### [16.2-8](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-8)

sātatramaṇinaukāsthāśaktisenāsamāvṛtā  
īṣadālokamātreṇatrailokyamadadāyinī

### [16.3-2](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.3-2)

taruṇādityasaṃkāśāmadaraktakapolabhūḥ || pārijātaprasūnāsṛkparivītakacoccayā

### [16.4-2](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.4-2)

vahaṃtīmadirāpūrṇacaṣakaṃloladutpalam || pakkaṃpiśitakhaṃḍaṃcamaṇipātrettathānyake  
vāruṇītaraṇīśreṇīnāyikātatrarājate

### [16.1-62](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-62)

raktavarṇaḥ

### [16.1-63](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-63)

72 atha aparājitādhyānam-( nāradasaṃhitāyām )  
nīlotpalanibhāṃdevīṃnidrāmudritalocanām || nīlakuṃcitakeśāgrāṃnimnanābhīvalitrayām

### [16.2-9](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-9)

varābhayakarāṃbhojāṃpraṇatārttivināśinīm || pītāṃbaravaropetāṃbhūṣaṇasragvibhūṣitām

### [16.3-3](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.3-3)

varaśaktyākṛtiṃsaumyāṃparasainyaprabhaṃjinīm || śaṃkhacakragadābhītiramyahastrāṃtrilocanām

### [16.1-64](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-64)

sarvakāmapradāṃdevīṃ dhyāyettāmaparājitām || nīlavarṇaḥ

### [16.1-65](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-65)

73 atha śatruvidhvaṃsinīdhyānam-(sudarśanasaṃhitāyām )  
śatruvidhvaṃsinīraudrātriśirāraktalocanā || agnijvālāraudramukhīgho  
radaṃṣṭrātrilocanā

### [16.2-10](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-10)

digaṃbarāraktakeśīraktapāṇirmahodarī || etai  
raviṣkṛtairghoraiśśīghramuccāṭayedviṣaḥ

### [16.1-66](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-66)

nīlavarṇaḥ

### [16.1-67](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-67)

74 atha svasthāveśinīdhyānam (ahirbudhnyasaṃhitāyām )  
raktāṃgīṃśavavāsinīṃtriśirasaṃraudrīṃmahābhairavīṃ dhūmākṣīṃbhayahāriṇīṃghanaśikhānīlālakāṃkṛtām || ḍhakkā śūladharāṃ mahābalaripudhvaṃsāṃkuśāṃgīṃmahīṃ  
bhīmāṃgīṃtrijaṭāṃdavānalamayīṃdhyāyetpinākistutām

### [16.1-68](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-68)

raktavarṇaḥ

### [16.1-69](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-69)

75 atha daṃḍanāthāvārāhīdhyānam ( lalitopākhyāne )  
daṃḍanāthātatradevī śatastaṃbhāḍhyamaṃḍape || kārtasvaramayāṃbhojakarṇikāmadhyasaṃsthitam

### [16.2-11](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-11)

biṃdutrikoṇavṛttāṣṭaṣaḍdalaṃ vṛttayugmakam  
cakraṃ virājatetatrataptakāṃcanasaṃnibhā

### [16.3-4](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.3-4)

saṃdhyāruṇalasaccelāsavī  
bharaṇamaṃḍitā || śaṃkhacakrābhayavarānhalaṃ ca musalaṃtathā

### [16.4-3](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.4-3)

pāśāṃkuśaucadadhatī caṃdrarekhāvataṃsinī || vārāhavakrasaṃyuktādaṃḍinītatra vartate

### [16.1-70](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-70)

kanakavarṇaḥ

### [16.1-71](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-71)

76 atha svapnavārāhīdhyānam- ( tatkalpe )  
meghaśyāmaruciṃmanoharakucāṃnetratrayodbhāsitākolāsyāṃśaśiśekharāmabhilasadaṃṣṭrāprabhāśobhinīm || bibhrāṇāṃ svakarāṃbujairasilatāṃcarmāpipāśaṃsṛṇiṃvārāhīmanuciṃtayeddhayavarārūḍhāṃśubhālaṃkṛtim

### [16.1-72](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-72)

meghaśyāmavarṇaḥ 1  
77 atha śuddhavārāhīdhyānam ( vārāhīkalpe )  
daṃṣṭrojjvaladdharāhāsyāṃ raktavastrottarīyakam || śūlaṃkapālaṃ musalaṃnāgaṃhastaistubibhratīm

### [16.1-73](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-73)

iṃdurekhā lasanmauliṃvārāhīṃtāmahaṃbhaje  
nīlavarṇaḥ

### [16.1-74](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-74)

78 atha laghuśyāmalādhyānam-(śyāmalākalpe)  
smaretprathamapuṣpiṇīṃrudhirabinduśoṇāṃbarāṃgṛhītamadhupatrikāṃmadavidhūrṇanetrāṃcalām || karasphuritavallakīṃvimalaśaṃkhatāṭaṃkinīṃghanastanabharālasāṃgalitacūlikāṃśyāmalām

### [16.1-75](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-75)

śyāmavarṇaḥ

### [16.1-76](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-76)

79 atha rājamātaṃgīdhyānam-(tatkalpe)  
ratnāsanāṃśyāmagātrīṃśṛṇvatīṃśukajalpitam || abjanyastaikacaraṇāṃ  
cārucaṃdrāvataṃsakām

### [16.2-12](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-12)

vīṇāmālāpayaṃtīṃcatilakodbhāsiphālakām || saugaṃdhikasrakkalikārcūlikāraktavāsasam

### [16.1-77](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-77)

vibhūṣaṇairbhūṣitāṃcamātaṃgīṃpraṇamāmyaham || śyāmavarṇaḥ

### [16.1-78](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-78)

80 atha bālādhyānam-(tripurasuṃdarīkalpe)  
japākusumasaṃkāśāphullapadmāsanāsthitā || akṣasrakpustakābhītivarahastātubālikā

### [16.1-79](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-79)

raktavarṇaḥ

### [16.1-80](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-80)

81 atha bhuvaneśvarīdhyānam-(mahālakṣmīratnakośe)  
udyadbhāsvatsamābhāṃvijitanavajapāmiṃdukhaṃḍāvanaddhāṃjyotirmālāṃtriṇe  
trāṃvividhamaṇilasatkuṃḍalāṃpadmasaṃsthām || hāragraiveyakāṃcīmaṇigaṇavalayai  
ssaṃyutāmaṃbarāḍhyāmāyāṃpāśāṃkuśābhyāmabhayavarakarāṃbhāvayedbhavaneśīm

### [16.1-81](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-81)

raktavarṇaḥ

### [16.1-82](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-82)

82 atha mṛtasaṃjīvinīdhyānam-(rudrayāmalekuhūkalpe)  
mṛtasaṃjīvinīṃdevīṃśāṃtarūpāṃcabibhratīm|| pāśāhīṃdrāṃkuśagadākhaṅgaśūlavarābhayān

### [16.1-83](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-83)

raktāmaṣṭabhujāṃvaṃdephullapadmāsanāṃśubhām || raktavarṇaḥ

### [16.1-84](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-84)

83 atha bagalādevatādhyānam-(tatkalpe)  
caturbhujāṃtrinayanāṃkamahāsanasaṃsthitām || triśūlaṃpānapātraṃcagadāṃ  
jihvāṃcabibhratīm

### [16.2-13](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-13)

biṃboṣṭhīṃkaṃbukaṃṭhīṃcasamapīnapayodharām || pītāṃbarāṃmadāghūrṇāṃdhyāyedbagalāmbedevatām

### [16.1-85](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-85)

pītavarṇaḥ

### [16.1-86](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-86)

84 atha prāṇaśaktidevatādhyānam-(śāradātilake)  
raktāṃbhodhisthapotollasadaruṇasarojādhirūḍhākarābjaiḥpāśaṃkodaṃḍamikṣūdbhavamaṇiguṇamapyaṃkuśaṃpaṃcabāṇān || bibhrāṇāsṛkkapālaṃtrinayanalasitāpīnavakṣoruhāḍhyādevībālārkavarṇābhavatusukhakarīprāṇaśaktiḥparānaḥ

### [16.1-87](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-87)

raktavarṇaḥ

### [16.1-88](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-88)

85 atha śuddhavidyādevīdhyānam-( somanāthavallīmaṃtraśāstre )  
akṣamālāṃpustakaṃcadadhānāśvetavigrahā || cinmudrā'bhītihastācaśudvavidyāsadāvatu

### [16.1-89](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-89)

śvetavarṇaḥ

### [16.1-90](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-90)

86 atha śrīvidyādevīdhyānam-(mahālakṣmīratnakośe)  
ādhāraitaruṇārrkabiṃbavadanehyatyugradaṃṣṭrāṃkurevīṇāvādanaṃtabhoganilayevīṇādigānapriye || nānāvarṇamayenarāsthilulitesuvyuktamālādhreśrīvidye  
tvaritimahārthamahiteśrīśāṃkāritvāṃ bhaje

### [16.1-91](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-91)

citravarṇaḥ

### [16.1-92](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-92)

87 atha kāmakaleśvarīdhyānam-(mahālakṣmīratnakośe)  
paṃkajapāśekṣudhanuḥkiṃśukaśālyagrapaṃcabāṇadharām || satatābhayavarahastāṃkalayekāmapikalādharāṃbām

### [16.1-93](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-93)

raktavarṇaḥ

### [16.1-94](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-94)

88 atha vanaśaṃkarīdhyānam-(padmapurāṇe)  
kalpāṃtānalakāyakāṃtisubhagāṃśūlaṃkapālaṃśaraṃcāpaṃcapicarābhayaucaparighaṃśaṃkhaṃcacakraṃgadām || bibhrāṇāṃśaśikhaṃḍaśobhimakuṭāraṃtnāṃbarālaṃkkṛtāṃvaṃdetāṃvanśaṃkarīṃtrinayanāṃvāgīśaviṣṇustutām

### [16.1-95](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-95)

raktavarṇaḥ

### [16.1-96](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-96)

89 atha śākaṃbharīdhyānam-(padmapurāṇe)  
śūlaṃpāśakapālacāpakuliśaṃbāṇānmṛṇiṃkheṭakaṃśaṃkhaṃcakragadāhikhaḍgamabhayaṃkhaṭvāṃgadaṃḍaṃdharām || varṣābhāvavaśāddhatānmunigajāñchākenayārakṣatāntrailokyajananīṃmaheśadayitāṃtāṃstaumiśākaṃbharīm

### [16.1-97](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-97)

raktavarṇaḥ

### [16.1-98](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.1-98)

90 atha surādevīdhyānam-(tatkalpe)  
surāsurairmathyamānekṣīrodesāgagettame || tatrotpannāṃsurāṃdevīṃkanyakārūpadhāriṇīm

### [16.2-14](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.2-14)

aṣṭādaśabhujairyuktāṃrakāntāyatalocanām || śaṃkhaṃkhaṅgaṃdhanuraivakapālaṃmusalaṃtathā

### [16.3-5](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.3-5)

śaktiṃgadāṃvaraṃghaṃṭāṃdadhānāṃvāmapāṇibhiḥ || cakraṃmuṣṭiśaraṃśūlaṃlohaṃkheṭaṃcatomaram

### [16.4-4](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.4-4)

abhayaṃbhiṃḍivālaṃcadadhānāṃdakṣiṇairbhujaiḥ || trinetrāṃdīrghatanvaṃgīṃkālāgnisadṛśīṃbhajet

### [16.5](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16.5)

maṃdaraṃveṣṭayitvātuphenilāvarttabhīṣaṇām || gomūtrakṣīravarṇābhāṃkṛṣṇarūpāṃparāṃsurām

## Linked texts (12)

- [Śrītattvanidhi](https://indike.org/pramana/in.art.silpa.pratima.samanya.sritattvanidhi.174) — Kṛṣṇarājasārvabhauma, Sanskrit
- [Durgārcanasṛti](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.vrata.durgotsava.durgarcanasrti.9.31) — Sanskrit
- [Brahmāṇḍapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmanda.3.35.29) — Vyāsa, Sanskrit
- [Lalitopākhyāna](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmanda.lalitopakhyana.39.29) — Sanskrit
- [Śrīvidyārṇavatantra](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.saiva.agama.srividya.srividyarnavatantra.1.3022) — Sanskrit
- [Siddhilakṣmīkramasthaṇḍilārcanavidhi](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.saiva.agama.krama.siddhilaksmikramasthandilarcanavidhi.4.222) — Sanskrit
- [Prapañcasāratantra](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.general.mantrasastra.nibandha.prapancasara.13.24) — Śaṅkara, Sanskrit
- [Agnipurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.agni.185.10) — Vyāsa, Sanskrit
- [Vidyārṇavatantra](https://indike.org/pramana/in.sampradaya.saiva.agama.srividya.kalpasutra-works.nibandha.vidyarnavatantra.105.37) — Sanskrit
- [Vratakhaṇḍa](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.hemadri.vratakhanda.2.1.9) — Hemādri, Sanskrit
- [Śilparatna](https://indike.org/pramana/in.art.silpa.dravida.silparatna.78.23) — Śrīkumāra (Śilparatna) 1500, Sanskrit
- [Śilparatna (Nampūtiri Brāhmaṇa)](https://indike.org/pramana/in.art.silpa.dravida.silparatna-namputiri-brahmana.24.23) — Nampūtiri Brāhmaṇa, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16](https://indike.org/pramana/in.art.visvakosa.tattvanidhi.16) · Pramāṇa
