Pramāṇa · Search · About · API

Tattvanidhi 73

Tattvanidhi 73

Language
Sanskrit

Contents

73.1

(saptamyām)-vāstūpanayanodvāhapratiṣṭhādicarasthiram || kṛṣibhūṣaṇa
saṃgrāmaṃsaptamyāṃsamudīritam ||-|| (prakārāntaram) dvitīyāyāṃtṛtīyāyāṃpaṃcamyāṃkathitānyapi || tānisidhyaṃtikāryāṇisaptamyāmakhilānyapi

73.1-2

(aṣṭamyām )-saṃgrāmadhānyākhilavāstuśilpavṛttaprakopākhilalekhakāni||strīratnapaṇyākhilabhūṣaṇānikāryāṇyakāryāṇimaheśatithyām 1
(navamyām )-vigrahaṃnigrahaṃcaivaśatrucchedanabhedanam || navamyāṃbhūrtekarmāṇibahūnyapicakārayet

73.1-3

( da̍śa̍myām )–pauṣṭikaṃ maṃgalaṃyātrāpraveśaṃjalakarmaca || darśanaṃgṛhakāryāṇidaśamyāṃkārayedbudhaḥ

73.1-4

( ai̍kāda̍śyām )–vivāhakṛṣivāṇijyamupavāsādibhūṣaṇam
vāstukaṃśilpanṛttādyamekādaśyā̍vidhīyate

73.1-5

( dvāda̍śyām )–vṛddhivyayānikāryāṇidharmavṛttikarāṇica || carasthirāṇidvādaśyāmanyatraśravaṇaṃvinā

73.1-6

( trayoda̍śyām )–kṣemaṃdhruvaṃcasaubhāgyaṃmaṃgalaṃnāṭyabhūṣaṇam || aśvaśikṣātathālekhyaṃtrayodaśyāṃtukārayet

73.1-7

( ca̍turda̍śyām )–daṃtadhāvanatailaṃcamāṃsayātropanayanam || caturdaśyā̍nakartavyamanyaccaśubhakarmavā

73.1-7.p1

( pau̍rṇa̍māsyām )–yajñakriyāmaṃgalapauṣṭikānisaṃgrāmayogyākhilavāstukarma || udvāhaśilpākhilabhūṣaṇānyaṃkāryaṃpratiṣṭhākhalupaurṇamāsyām 1
( a̍māvāsyāyām )–amāyā̍ṃpitṛkarmaikaṃkartavyamitarannatu

73.1-7.p2

sārāvalyām

73.1-8

hrairyā̍bhaiyo̍laiyo̍nāṃgo̍ vai̍ra̍nau̍rī̍khaiṃra̍vai̍ra̍m || khaira̍vai̍ raṃ kauvi̍viṣṇu̍rā̍la̍sām̐kaṃ
viryaitkramāt

73.1-9

–|| prakārāntareṇa || (muhūrtagaṇapatau ) ti̍thi
bā̍ṇāṣṭrai̍ṃsa̍ṃtā̍ga̍pa̍ca̍vedā̍ṣṭraiṃbhūdharāḥ || di̍gvahri̍ca̍kairma̍nu̍kṣmaubhṛdva̍savo
ghaṭikāḥkramāt

73.1-9.p1

dānaciṃtāmaṇau–viṣṇudharmottare

73.1-10

pratipadyathapuṣpāṇāṃdvitīyāyāṃdhṛtasyaca || tṛtīyāyāṃpriyaṃgūṇāṃcaturthyāṃ
rajatasyaca

73.2

paṃcamyāṃtuphalānāṃvaiṣaṣṭhyāṃsrānasyadānataḥ || saptamyāṃ
vāsasāṃcaivatavaṣṭamyāṃvaiguḍasyaca

73.3

kulmāṣasyanavaimẏāṃtudaśamyāṃbho
janasyaca || ekādaśyāṃsuvarṇasyadvādaśyāṃvasanasyaca

73.4

trayodaśyāṃcagaṃdhānāṃsitāyāstadanaṃtaram|| dānaṃcaparamānnasyapaṃcadaśyāṃmahāphalam

73.1-11

atha śuklakṛṣṇapratipadāditithiṣujātānāṃguṇāḥ- (kālaprakāśe)
(pratipadi)-pratipatsudhanāḍhyassyājjātaḥpuṇyarataḥpumān
(dvitīyāyām)-viśokastukaviḥkāṃtaḥkāmukaḥkalahapriyaḥ|| dvitīyāyāṃtusaṃjātāgodhānyādhipatirbhavet

73.1-12

(tṛtīyāyām)-jayaśīlodhanāḍhyaścapuṇyaśīlassurūpavān || medhāvīvākparovidvānjātaḥśuddhojayātithau

73.1-13

(caturthyām)-dīnaceṣṭaḥkuśīlaścakunakhīmaṃtrataṃtravit || caturthyāṃ
catithaujātassamassāhasakarmavit
(paṃcamyāma)-saumyaḥkāmīkalābhijñaḥkṣamīcāśritavatsalaḥ|| oṣadhīśatithaujātaḥkāruṇyacaritaḥkaviḥ

73.1-14

(ṣaṣṭhyām)-ajayyassattvavānkhyātaḥkṣiprakopījanādhipaḥ || mukhapṛṣṭhorutilakaḥṣaṣṭhyāṃsaṃjāyatenaraḥ

73.1-15

(saptamyaॉm)-medhāvīsattvavāñchrīmāñchyāmalāṃgaḥkalātmakaḥ
sṛṣṭisthityaṃtadakṣassyājjātaśceṃdvatithauprabhuḥ

73.1-16

(aṣṭamyām)-hṛṣṭaḥkaṣṭaśśaṭhaścaśrīmānnīcavṛttiḥkaphātmakaḥ
kāmīkalatravāṃstyāgītvaṣṭamyāṃjāyatenaraḥ

73.1-17

(navamyāma)-nāstikavanirbhayaḥkhyātodīrghavairīcapaṃḍitaḥ || śūraḥ
kuputravānvaśyonavamyāṃjāyatenaraḥ

73.1-18

(daśamyaॉm)-dhārmikodhanavānāḍhyaḥputramitrakalatravān || nītimānsatyavānvidvāndaśamyājāyatenaraḥ

73.1-19

(ekādaśyām)-pitṛdevādibhaktiścakāryodyogījayotsukaḥ || dhanavānprabhukāryaścagoviṃdatithijonaraḥ

73.1-20

(dvādaśyām)-kāmīkalāpīvikrāṃtaḥkāṃtaḥśāṃtodhanādhipaḥ || dhīrastyāgīsukhīvīrodvādaśyāṃjāyatenaraḥ

73.1-21

(trayodam̐śyām)—saumyaḥkāmījayīvidvāṃllūm̐bdhassyāccapalātmajaḥ
dhanavānnṛttagobhoktātatrayodaśyāṃtujātavān

73.1-22

(caturdaśyām)—kopīvaśyamanāmaṃdaḥkṛtajñonāstikothanī|| paradārarataścaivacaturdaśyāṃtusaṃbhavaḥ

73.1-23

(pañcadam̐śyām)—devadvijanṛpaiḥpūjyobhogīgodhanadhānyavān || putramitrakalatrāḍhyojātaḥpaṃcadaśītithau

73.1-24

-|| prakārāṃtareṇa
atha śuklakṛṣṇapakṣapratipadāditithiṣu jātaguṇāḥ (jātakābharaṇe )
(pratipadi)—bahujanaparivāraścāruvidyovivekīkanakakaṇivibhūṣāve
ṣaśālīsuśīlaḥ || atisulalitakāṃtirbhūmipālāttavittaḥpratipadidisū
tirjāyateyasyajaṃtoḥ

73.1-25

(dvitīyāyām )—dātādayālurguṇavānsusaṃpanna̍catsutācāravicāradhanyaḥ || prasannamūrtirbahugītakīrtirjātodvitīyātithisaṃbhavassyāt

73.1-26

(tṛtīyāyām )—kāmādhikassyādanavadyavidyobalānvitorājaku
lāttavittaḥ||pravāsaśīlaścaturovilāsīmatyaistṛtīyāprabhavobhimānī

73.1-27

(caturthyām )—ṛṇapravṛttirbahusāhasassyādraṇapravīṇaḥkṛpaṇasvabhāvaḥ || dyūteratirlolamanāmanuṣyovādīyadissyājjanenecaturthī

73.1-28

(paṃca̍myam)—saṃpūrṇagātraścakalatraputramitrānvitobhūtadayānvitaśca
nareṃdramānyastunarovadānyaḥprasūtikālekilapaṃcamīsyāt

73.1-29

(ṣaṣṭhyām )—satyapratijñodhanasūnusaṃpaddhīryorujānurmanujomahaujāḥ
prakṛṣṭakīrtiścaturovariṣṭhaṣṣaṣṭhyāṃprajātovraṇakīrṇagātraḥ

73.1-30

(saptamyam)—jñānīguṇajñohi viśālanetraḥsatpātradevārcanacittavṛttiḥ
kanyāpanetāparavittahartāsyātsaptamījomanujorihaṃtā

73.1-31

(aṣṭa̍myām )—nānāsaṃpatsūnusaukhyaḥkṛpāluḥpṛthvīpālaprāptavittapratiṣṭhaḥ||kāṃtāprītiścaṃcalasvāṃtavṛttiryasyāṣṭamyāṃjāyatejanmamasyāt 1
( navamyām )-parāṅmukhobaṃdhujanasyakārye kaṭhoravākyaścasudhīvirodhī
narassadācārakṛtādarassyādyasyaprasūtaunavamītithisyāt

73.1-32

( daśaṃmyām )-dharmaikabuddhirbahuvaibhavānvyaḥpralaṃbakaṃṭhobahuśāstrapāṭhī
udāracittonitarāṃvinīto ramyaścakāmīdaśamībhavassyāt

73.1-33

( ekādaśyām )-devadvijārcāvratadānaśīlaḥsunirmalāṃtaḥkaraṇaḥ
pravīṇaḥ || puṇyaikacittogurukarmakṛtsyādekādaśījotikṛśotiroṣaḥ

73.1-34

( dvādaśyām )-jalapriyovaivyavahāraśīlonīcālayāvāsavilāsa
śīlaḥ||sadānnadātākṣitipālavitsasyāddvādaśījomanujaḥprajāvān

73.1-35

( trayodaśyām )-rūpānvitaḥsātvikatāvimuktaḥpralaṃbakaṃṭhaścaraṇaprasūtiḥ || narotiśūraścaturaḥprakāmaṃtrayodaśīnāmatithiprasūtaḥ

73.1-36

( caturdaśyām )-krūrotiśūraścaturassahāsaḥkaṃdarpalīlākulacittavṛttiḥ || syādussahotyaṃtaviruddhabhāṣīcaturdaśījaḥpuruṣassaroṣaḥ

73.1-37

( paurṇimāyāṃ )-atisulalitakāyo nyāyasaṃprāptavittobadhuyuvatisameto nityasaṃjātaharṣaḥ || prabalabalavilāsotyaṃtakāruṇyapuṇyo guṇagaṇa
paripūrṇaḥ pūrṇimājātajanmā

73.1-38

( aṃmāvāsyāyām )-śāṃtomanasvīpitṛmātṛbhaktaḥ kleśāptavittaśva
gamāgamecchuḥ|| mānyo janānāṃ hatakāṃtiharṣodarśodbhavassyātpuruṣaḥkṛśāṃgaḥ 1
vahnitvaṣṭṛha himādrijāgaṇapatiḥ sarpaḥ kumāroravirgaurīśo vasunāgadharmaharayaḥkāmaḥ kalīṃdūpitā || etesarvadinādhipāḥsyuḥ
ehisākṣādihāgnetvaṃdevānāṃhavyavāhaka || śāṃtikarmaṇipūjārthametāṃ
mūrtiṃsamāviśa

73.1-39

raktavarṇaḥ

73.1-40

265 atha śuklakṛṣṇadvitīyābhimānitvaṣṭṛdevatāyāḥdhyānamtvaṣṭarjagattrayīdhāta:punīhidayayā mahīm || pratimāyāmamuṣyāṃtvaṃsannidhatsvacaturmukha

73.1-41

raktavarṇaḥ

73.1-42

266 atha śuklakṛṣṇatṛtīyābhimānipārvatyāḥdhyānampratimāyāṃhiraṇmayyāmehiparvatakanyake || namasyāmipadābjaṃtepumartha
pratipattaye

73.1-43

pītavarṇā

73.1-44

267 atha śuklakṛṣṇacaturthyabhimānigajānanasyadhyānamvighnāṃtakālavālārkapārvatīmalasaṃbhava || gajānanārcāṃgṛhlīṣvapratimāmetyasādaram

73.1-45

raktavarṇaḥ

73.1-46

268 atha śuklakṛṣṇapaṃcamyabhimānisarpadevatāyāḥdhyānamsarpādhipamayāhūtaḥpratimāyāṃniṣīdabho || pūjayāmipadābjaṃtesarvasaṃpadvāptaye

73.1-47

śubhravarṇaḥ

73.1-48

269 atha śuklakṛṣṇaṣaṣṭhyabhimāniṣaḍānanadevatāyāḥdhyānamṣaḍānanamasyāṃtekaravāṇipadābjayoḥ || pratimāyāṃhiraṇmayyāmehivallīmanaḥpriya

73.1-49

raktavarṇaḥ

73.1-50

270 atha śuklakṛṣṇasaptamyabhimānisūryasyadhyānamsahasrabhānocaṃḍāṃśopratimāmehisādaram || trayītanonamasyāṃtebhūyobhūyaḥkaromyaham

73.1-51

raktavarṇaḥ

73.1-52

271 atha śuklakṛṣṇāṣṭamyabhimānisadyojātasyadhyānamsadyojātanamastestugaurīnāthanamastute|| prasādaṃkurumeśaṃbhopratimāmehisādaram

73.1-53

śvetavarṇaḥ

73.1-54

272 atha śuklakṛṣṇanavamyabhimānidurgāyāḥdhyānamdurgetriṇayanecaṃdrakalāṃkitaśiroruhe || ihāgatyaprasādaṃmeracayayāśusureśvari

73.1-55

śyāmavarṇā

73.1-56

273 atha śuklakṛṣṇadaśamyabhimāniśeṣadevatāyāḥdhyānambhūbhārabhugnagrīvāyaviṣṇupārdākamaulaye || namonamostunāgāyapratimāmehisādaram

73.1-57

śubhravarṇaḥ

73.1-58

274 atha śuklakṛṣṇaikādaśyabhimānidharmadevatāyāḥdhyānamśrutivedyasvarūpāyayāgādikṛtamūrtaye || bhūriśreyassādhanāyadharmāyamahate
namaḥ

73.1-59

nīlavarṇaḥ

73.1-60

275 atha śuklakṛṣṇadvādaśyabhimāniharidevatāyāḥdhyānamharejagattrayādhīśa lakṣmīvallabhamādhava || pratimāmetyasahasāprasādaṃkurumevibho

73.1-61

kanakavarṇaḥ

73.1-62

276atha śuklakṛṣṇatrayodaśyabhimānimanmathadevatāyāḥdhyānamrativallabhapuṣpāstranārāyaṇatanūdbhava || ehīmāṃ pratimāṃtūrṇaprasīdamayimanmatha

73.1-63

kāṃcanavarṇaḥ

73.1-64

277 atha śuklakṛṣṇacaturdaśyabhimānikalipuruṣasyadhyānamsarvādharmapravaktāraṃsarvapāpapravartakam || vaṃcanācaturaṃvaṃde bhūtayekalibhūpatim

73.1-65

kṛṣṇavarṇaḥ

73.1-66

278 atha pūrṇimābhimānicaṃdradevatāyāḥdhyānamsarvagīrvāṇasevyāyalakṣmīkāmukacakṣuṣe || kṣīrābdhipriyaputrāyanamaśvaṃdramasestute

73.1-67

śvetavarṇaḥ

73.1-68

279 atha amāvāsyābhimānipatṛdevatānāṃdhyānampitṛlokanivāsibhyaḥpitṛbhyostunamonamaḥ || pratimāṃprāpyasauvarṇīṃ
prasīdaṃtusadāmayi

73.1-69

kṛṣṇavarṇāḥ

73.1-70

30
atha vārasvarūpāṇi-( mayūkhedānakhaṃḍe )
280 tatrādau ravivārasvarūpampadmāsanaḥpadmakaraḥpadmagarbhasamadyutiḥ || saptāśvarathasaṃyuktodvibhujassyātsadāraviḥ

73.1-71

pāṭalavarṇaḥ

73.1-72

281 atha somam̐vārasvarūpamśvetaśvetāṃbaradharodaśāśvaḥśvetabhūṣaṇaḥ || gadāpāṇirdvibāhuścakarttavyovaradaḥśaśī

73.1-73

śvetavarṇaḥ

73.1-74

282 atha maṃgam̐lavārasvarūpamraktamālyāṃbaradharaḥśaktiśūlagadādharaḥ|| caturbhujomeṣagamovaradaḥsyāddharāsutaḥ

73.1-75

raktavarṇaḥ

73.1-76

283 atha budham̐vārasvarūpampītamālyāṃbaradharaḥkarṇikārasamadyutiḥ || khaḍgacarmagadāpāṇiḥsiṃhasthovaradobudhaḥ

73.1-77

pītavarṇaḥ

73.1-78

284 atha gurum̐śukram̐vārayoḥsvarūpedevadaityagurūśubhraupītaśvetaucaturbhujau || daṃḍinauvaradaukāryosākṣasūtrakamaṃḍalū

73.2-2

svarṇavarṇau

73.1-79

285 atha sthim̐ravārasvarūpamiṃdranīlākṛtiḥśūlīvaradogṛdhravāhanaḥ

73.1-80

bāṇabāṇāsanadharaḥkarttavyorkasutaḥsadā

73.1-81

nīlavarṇaḥ

73.1-82

7
atha ravyādisaptavāreṣukarttavyāni-( nāradīye )
tatrādau ( khau ) -nṛpābhiṣekamāṃgalyasevā yānādikarmayat || auṣadhāhavadhānyādinilayaṃbhānuvāsare

73.1-83

( some ) -śaṃkhamuktāṃburajatavṛkṣekṣustrīniṣevaṇam || puṣpagītakratukṣīrakṛṣikarmeṃduvāsare

73.1-84

( maṃgale ) - viṣāgnivaṃdhanasteyasaṃdhivigrahamāhavam || dhvātvākarapravālāstrakarma bhūmijavāsare

73.1-85

( bum̐dhe ) - vṛttaśilpakalāgītalipipustakavigraham || vivādadhātusaṃgrāmakarmasaumyasyavāsare

73.1-86

( gurau )-yajñapauṣṭikamāṃgalyasvarṇavastrādibhūṣaṇam || vṛkṣagulmalatā
yānakarmadevejyavāsare

73.1-87

( śukre )-nṛtyagītādivāditrasvarṇastrīvastrabhūṣaṇam || paṇyotsavādigodhanyakarma bhārgavavāsare

73.1-88

( śanau )-trapusīsāyasāśmaviṣapāpāsavānṛtam|| sthirakarmākhilaṃvāstusaṃgrahaḥ saurivāsare

73.1-89

7
atha ravyādisaptavāreṣuviṣanāḍīpraveśakālāḥ-(muhūrtagaṇapatau)
sūryeviṃśaṃtiriṃdaudvaibhaumedvādaiśacaṃdraje || darśaṃjīvetusam̐ptaivabhṛgujepaṃcaiṃsūryaje

73.1-90

paṃcaviṃśaitighaṭyūrdhvaviṣanāḍyaḥprakīrtitāḥ ||-||(graṃthāṃtare)
ekaiviṃśāguraucaivadvāviṃśābudhabhaumayoḥ|| paṃcaivaviṃśāśukrabhānvormaṃdedvādothvāṃṣṭaināḍikāḥ

73.1-91

7
atha ravyādisaptavāreṣukartavyadānāni-( brahmāṃḍapurāṇe )
grahāntsvarṇamayānkṛtvāyoviprebhyaḥprayacchati || tadratnaṃcaivattaddhānyaṃtadarṇaṃvastramevaca

73.7

taddineṣayathāśaktyāsarvātkāmānavāpnuyāt

Linked texts (14)