Pramāṇa · Search · About · API

Sanketanidhi 4

Saṅketanidhi 4

Language
Sanskrit

4.1

iti tṛtīyasaṃketaḥ samāptaḥ
caturtha saṃketaḥ
atha bhāvaphalaṃ vilikhyate sthitasaṃkṣepamudīcyāśāstrataḥ
sakalagrahavīkṣaṇādyaphalaṃ sakalaṃ lagnavidhū ca rājyadau

4.2

rūpaṃ varṇaḥ sāhasaṃ dehamānaṃ cihnaṃ jātiḥ saukhyaduḥkhe narāṇām
mūrdhā deho'mbāpitā tātamātā sarvaṃ budhdyaivādyabhāve vicintyam

4.3

lagnāccandrādvā''dirirandhrāstasaṃsthāḥ sarve saumyāḥ krūravṛgyogahīnāḥ
yasyāsau syāddīrgharājyārthabhogī lagne saumyāḥ saphalā nāśubhā syuḥ

4.4

nidhanaṃ ūnaṃ ṣaṣṭhacandrasthānādyadā śubhairyuktam
adhiyogaḥ sa prokto vyāsakṛto saptadhā pūrvaiḥ
lagne śubhe sthūlatanurbaliṣṭhe śītāmayīndau tu khalekṣitāḍhaye
lagnasya pūrvāparabhāgapāpe duḥkhaṃ ṛmānmūrdhni vāmadakṣe

4.5

khalaḥ śirasthaḥ kṣatavikṣataṃ śiro jalātiranjena śubhaḥ śubhāptayaḥ
jano jarasyapyasṛjā yuvāyate vidā tu bālāyata eva yauvane

4.6

evaṃ yatrāṅgerkabhaumau bhavetāṃ rakto'ṅkastatrāsitaścedyamāga
miṣṭaṃ mṛṣṭaṃ vakti bhuṃkte ca pūjye svāṅgasthe jñe tūvarasya priyaḥ syāt

4.7

kṣārāslayoḥ svāṅgagayoḥ sitāṅgayoḥ
priyo'guketvārkiṣu tīkṣṇavastunaḥ
tanau kujārkau yadi vā śanistadā
naraḥ sadambho vyasanī kaṭupriyaḥ

4.8

śubhaiicarāyustanuḥ śubhe'ṅge khalergatāyustṛṣitaḥ kujārkayoḥ
khalarkṣalagne sakhale gurau vidhau naraḥ paraṃ mūrdhnujābhibhūyate

4.6-2

iti lagnabhāvaḥ
dhanaṃ dvitīyaṃ ca kuṭumbasaṃjñaṃ kośo'kṣisaṃjñaṃ puruṣasya vaktram
vāṇī śubhānāṃ krayavikrayākhyaṃ suvarṇamuktārajatādidhāma

4.10

dhaneśalagneśayutāḥ śubhāścedvanasthitāstatphalameva dadyuḥ
śubhāḍhacadṛṣṭe svasukhaṃ śubhā vāk niḥsvo'bjadṛṣṭe vidi vā'tra pāpe

4.11

evaṃ kraśo'bjo dhanago bṛdṛṣṭo dhanakṣayāyaiva sitastadātyaṃ
rogotyacihnaṃ mukhago yadārkaḥ sastrīgrahaścetkaṭuvākkuśasvaḥ

4.12

sajñe ravau sevanakṛccalasvo yadbāvapāṭhecasya karasyitasvaḥ
bhavedyathodāharaṇaṃ suteśe strīkhecare'syāsti sutākare svam

4.13

cedbhrātṛpe syādgunīkarasyaṃ mātṛṣvasā mātulape tu vācyā
rāhau dhane dantarujā dhanasthe'jje sannipātādikaśītarogī

4.14

tatra sthite krūrayute site syātkāṇo'pyavākṣṇā vikṛtaḥ skhaladgīḥ
dhanavyayasthe bhṛgujcaḍayavāḍare karṇavyayā'jje tu dṛśorvikāraḥ

4.15

jīve kośe sādhikāre'yavā jñe vāgmī sa syānmānavaḥ saumyavaktraḥ
ketau dīrghāsyo'tha kheṭaḥ svagaścetsāristadṛṅge vā'sta mṛtyumukhātryā

4.16

vidhau dhane bhīḥ salilāttathāṅkau rāhau dhane vā vanitāgrahāḍheca
mlecchairniṣādairgaṇikājanairvā gāndharvanāṭyādibhirasvatā syāt

4.17

yadā svapo vā dhanagaḥ kujaśca cennirbalo'gninṛpaiḥ svanāśaḥ
raktaprakopādviṣaśastraghātānnarasya mṛtyuḥ kṣitije sapāpe

4.18

iti dhanabhāvaḥ
bāhustṛtīyaṃ sahajākhyamatra tvambāpitṛbhyāmbakamātulāveḥ
dāsyādikānāṃ śrutivikramāderbhrātuḥ phalaṃ vācyamataḥ sudhībhiḥ

4.19

satsamprayuktaṃ sahajaṃ śubhakṣaṃ dṛśā satāṃ bhrātṛsukhārthasidhyai
kujekṣitastatra śaniḥ sahotthakṣayāya śukrejyadṛśā śubhaṃ syāt

4.20

svarkṣe jīve bhrātṛge bhrātṛsaukhyaṃ mande bhrātṛsthe tu bhāgyādhikaḥ syāt
bāhau rāhau sārkaje durnakhatvaṃ dakṣe haste dārughāto'nilārtiḥ

4.21

evaṃ kujerkeṃ ca tadasthibhaṅgaḥ syādduṣkaratvaṃ vikṛtirna saumye
bhaumendudṛṣṭāḥ sahaje navāṃśā yāvanmitāstatsamasodarāḥ syuḥ

4.22

bhānau bhāgye svarkṣaṃge bhrātṛnāśaścejjīvedeko'nujo rājatulyaḥ
duṣṭedṛṣṭo'sau jo'khilānhanti bāhau jyeṣṭhānako'ntro'nujā'chanyagustān

4.23

bhuje kuje krūradṛśāyatāḍḍitaṃ kṣatācca pittādanuje gale rujā
śasravastatra khalā bhujavyathā gurumarudyūtaparābalā balāt

4.24

dyune'kaṃje'hau navame'tra āyage sahotthahāniḥ sahaje śanāvapi
budhejyaśukrāḥ sahaje tu tatsukhaṃ dvayoḥ kṣayo duṣṭayutīkṣaṇān nṛṇām

4.25

candre tu bhāgye sahaje'rkajaścavedvā'gau śubhairdṛṣṭayute tṛtīye
tadvadinaśeye'ginītrayaṃ vai cihnam tu bāhvorayavā'pi kukṣau

4.26

sodarī rāhudṛṣṭe site bhrātṛge durviṣātsyāvyasurastatra cenmandadṛk
sarpabhīrapyudīryatha karṇe khaleḥ karṇamāndyaṃ paraṃ ṣaṣṭhatulyaṃ phalam

4.27

iti tṛtīyabhāvaḥ
sukhaṃ caturthaṃ kṣitivāhanādervāpītaḍāgaprahibhūruhādeḥ
kṣetreṣṭamitrālayabandhumātṛvakṣasthalādeśca phalaṃ vicāryam

4.28

dṛṣṭe śubhairvā sahite sukhe satphalaṃ sukheśe sabale sukhe'pi
raviḥ kujo vā sabalaḥ sukhe cetpittavraṇapārśvavaṇajātapīḍā

4.29

yamāgudṛṣṭe ca kuje prasugate vidhodṛśāsya vyabhicāriṇī prasūḥ
sukhe bhavedyadguṇadoṣavān grahastaduktabandhurṣavapi tasya sambhavaḥ

4.30

ambhaḥpriyaṃ tatra yadā sitendū miṣṭaṃ budhe miṣṭataraṃ tu pūjye
rāhau śanau tīkṣṇamarasyamuktamarke kuje syādiha kaṣṭalabhyam

4.31

budhe gṛhaṃ citramajīrṇamindau jīve dṛḍhaṃ cādṛḍhamarkaketvoḥ
ramyaṃ site jīrṇaminātmajāgvordegdhaṃ kuje'sthyādyasurārkivīrye

4.32

turye turyeśe'thavā'jje site ca hyaṃ dravyaṃ svannamiṣṭā rasāḥ syuḥ
svarṇaṃ jverkaṃ kāṃsyamuktādi jīve ratnāḍhaṃca tāmraṃ kuje śastramākau

4.33

rāhāvasthyādyaṃ gataṃ vastu jīve prāsāde bhṛgavajjayornarabhūmau
bhaume'gnisthāne budhe tviṣṭakāḍheca mande bhraṣṭe'rkaṃ paśkmāsu bāhye

4.34

praśna janmanyapyudīyaṃ phalaṃ ta—
tproktaṃ pūrṇampūrṇavīryagrahāṇām
sadbhisturyasthaiḥ sukhaṃ syātsvapitroḥ
sādhvī bhavitaḥ śrīpatau nānyathoktam

4.35

khe kuje vākkejekeṃkuvṛṣṭacā kṣayastātayorhaṃdūjā sveṣṭabhīrasvatā
bandhuge'tryaṃgitāpo'nilāttiḥ śanau dvisrisaṃkhyaprasūtistrurīye khale

4.36

tanupe saturīyatātape vyayage vā ripuge'stage tathā
bibale sapitṛprasūnijakṣaya evātra khalekṣaṇān nṛṇām

4.37

iti caturthabhāvaḥ
matiprabandhaḥ sutabhe nijodaraṃ vineyagarbhasthitimantrasādhanam
svaputravidyādi ca devasevanaṃ vicāryametatsakalaṃ vicakṣaṇaiḥ

4.38

sadbale sutabhape'khilaṃ śubhaṃ bubaṃle bahuvidhaṃ vininditam
kopavānanalavairibhīḥ pade koṣṭhavājivijodare ravau

4.36-2

vahniśastraviṣapīḍanaṃ kuje duḥkhitaśca puruṣo mṛtaprajaḥ
vātagulmagurutā kṛmivyathākau tamasyapi vidhau nijodare

4.40

matiḥ sthirārke capalā vidhau matā khalā kuje jñe tu samā śubhā gurā
site sumandau kaṭhināgumandayoḥ śubhaiḥ sudhīḥ kovidanindakaḥ khalaḥ

4.41

kanyāpatyapo'jje sute durbale jñe jīve satputro'tivakṣaḥ site ca
śanyaṃśā yāvatkhalaistatra dṛṣṭāstāvadgarbhaprakṣayo neṣṭavṛṣṭacā

4.42

sukhe sapāpe ca trite'stasaṃsthe svasye vidhau saṃtatirvajitaḥ syāt
mṛtaprajaḥ tārkasite sute'pi khalāḍhacadṛṣṭe khalabhe'napatyaḥ

4.43

sutabhe samavarga ākividyuta indvāsphujidīkṣite sutā
viṣame vighuśukravargage tanayo'pīkṣaṇato'nyathātmajā

4.44

sakhale'rkasute'napatyatāsyuji garbhaṃcyutirastyapatyahā
ravirātmajago balojjhitaḥ śikhirāhū yadi kutsitaḥ sutaḥ

4.45

śubhadṛṣṭayute śubhāṃśubhe śubhasantānayutaḥ sutasthale
śanibhāṃśa ihābjadṛyute sabhapārkavipi dattaputravān

4.46

mande sutasthe śaśisaumyayukte krītaḥ sutaḥ syānmanujasya nūnam
jñenekṣite vā jaguhe'rkabhaumavṛṣṭe'pi bhāṃśe'nyasutaḥ sa nīce

4.47

sutadarśakapuṃgrahaiḥ suto vanitānyairatha ye'tra golavāḥ
śubhadṛgyadi tatra dṛgdhatāssadasattanmitasantatirmatā

4.48

yatsaṃkhye bhe putrape tāvato syātsaṃkhyā yāvadbhiḥ khalairdṛśyate'sau
tāvatsaṃkhyā nāśamāyānti garbhā vā putrasthānāṃkasaṃkhyāḥ sutāḥ syuḥ

4.49

yadghāturātmajakhago'tra vinā baliṣṭha—
saumyagrahaṃ sutatanau tu rujā tadīyā
ekaḥ suto'tra vinakṛdyadi vā trayaste
dve'nje sute sutagate yadi vā catasraḥ

4.50

tisraḥ kanyāḥ syuḥ kuje jñe catasraḥ putrāḥ pañcejye baliṣṭhe'tha śukre
kanyāḥ ṣaṭ syurvā catasraḥ śanau tu dve ka ye putraikyamīkṣāvaśācca

4.51

lābhe khale sutagatau yadi candraśukrau
kanyodbhavaḥ prathamamatra sukhaṃ na mātuḥ
putre suto balavati svagṛhādige hi
garbho gurostu viṣame sati saṃbhavedde

4.52

ṣaṣṭhaṃ nābhiḥ koḍamuktaṃ narāṇāṃ turyāṃṅrīṇāṃ krūrakarmāmayādeḥ
saṃgrāmāṇāṃ mātulānāmarīṇāṃ cintāśaṅkādeḥ phalaṃ tatra vācyam

4.53

ṣaṣṭheśe sadvīryage saumyabhe'smin saumyairdṛṣṭe saumyayukte śubhaṃ syāt
krūrairyukte krūradṛṣṭe khalakṣeṃ tatproktamiṣṭaṃ na dhīraiḥ

4.54

sabalaiḥ śubhairyadi yutaṃ ripubhaṃ bahugodhanaṃ bhavati tasya gṛhe
ravibhaumayostu karabhājamukhaṃ paśubhiḥ pareṣu tu lulāyadhanam

4.55

rāhuḥ śanirvārigṛhasthitaścetsyānmātulānāmanapatyatā'
kāṣṭhāśmavātaiśca catuṣpadena taruprapātena jalena mṛtyuḥ

4.56

ravyārāmyāṃ khalakhagadṛśā ṣaṣṭhabhe śastravahni—
kleśaḥ syādvā jananisahajāṅge'pi bhītirviṣa de:
pubhiḥ kheṭaiḥ suta iha sutā strīgrahairmātulasya
saumyāḥ ṣaṣṭhe na sahajasukhaṃ vikrame cetkhalāḥ syuḥ

4.57

strīgrahaiḥ syādginyāḥ sukhaṃ pragrahaiḥ
sodarāṇāṃ tathā ṣaṣṭhapo vā'ribham
yādṛśaṃ tādṛśāḥ syurnṛṇāṃ śatravo—
'gau śanau vā'ñca kaṭaccāṃ ca lakṣmāsitam

4.58

vā'sya striyāścihnamidaṃ tathā'ko'sṛgvātra cettasya bhavedvraṇādyam
vā tattriyā dakṣapade gale ca jaṃghāpradeśe'pi tathāṅganaṃ syāt

4.59

bhānuḥ kaṭaccāṃ śūlakudverihantā bhaume ṣaṣṭhe'gau ca bhīrmātṛpakṣāt
bhānau jīvādvecakṣite'dbhiṅgapīḍā kaṣṭaṃ kaṭaccāṃ bhṛṅgibhiḥ kāṣṭhato vā

4.60

ṣaṣṭhe'jje cejye dhane mātulau dvau ṣaṣṭhe sendrāre saruḍmātulaṃkṣayam
ṣaṣṭhe śukre tasya mātṛṣvasaikā tisro dve vā tatsukhaṃ syānnarāṇām

4.61

iti ṣaṣṭhabhāvaḥ
syātsaptamaṃ vastirihāṅganādervādaprapāyānavaṇikkriyādeḥ
anyonyamiṣṭārthaphalaṃ nṛnāryoḥ pitāmahādeśca phalaṃ vicāryam

4.62

śubhe śubhaṃ syādaśubhe na śobhanaṃ gurau sitebje ca balānvite'ṅganā
suvarṇavarṇā vidi nīlabhā kuje suśoṇabhā śyāmatarā śanāvagau

4.63

sūrya jñeyā kālajīrṇā jñaviṣvorbālā śukre yauvanāḍhyā kuje'pi
pūjye ramyā sūnusūḥ sadguṇā syādvṛddhaiva syādarkaje'gau ca jāyā

4.64

klībā rāhau vā śanau strīsvabhāvā śukre'jje cānyeṣu sā puṃsvabhāvā
saumyairyutaṃ saumyadṛṣṭaṃ saumyavṛṣṭaṃ svabhūpakṣātsyātsukhaṃ cānyathānyat

4.65

varge sitasya sitadṛgyadi tatra patnyo
bahvacaḥ sukhāya gurubhe tu mataikapatnī
nīce site'pi vidhupūjyasitarkṣakeṃdra
śukrāradṛṣṭisahite vanitā sagarvā

4.66

yūne yame'sūji tadīkṣaṇataśca vātā—
rtā cañcalā sarudhirā kaṭicihnayuktā
sābje kuje mṛtimupaityudarāmayenā—
ryāpavorjalakrimirujā paśuḍākinībhiḥ

4.67

yūne śubhaiḥ sumadano'tha kharasmaro'jyaiḥ
klībairnapuṃstvamagunā tu na dārayogaḥ
cetsyānnigrayeta śubhadṛṣṭayute vilambā—
dvandve'rkaje'sūji made vanitādvayaṃ syāt

4.68

candradṛk cenmade cañcalā cābalā jīvavarge jñayuddṛṣṭa nṛndau tathā
ārkaryasūryadargayoratra taddṛgyadā dampatī cañcalau cetsito'jyārataḥ

4.69

mandendrārā yuktadṛṣṭā vidhurvā madhye'sūkśanyostayoḥ puṃścalatvam
saumyāṃśe vā yūnape saumyadṛṣṭe veśyākārā kāminī syānnarasya

4.70

lagnasmaravyayagatā aśubhāḥ sute'jje
kṣīṇe'thavā khalabhage ca na tadvivāhaḥ
ṣaṣṭhe vyaye vapuṣi vā jñaravī tadekā
koṇe dyūne ca vikalaiva yadā sitārau

4.71

gaṇḍāntarkṣe dyūnage vā site'jñe mande vandhyeśaḥ sutarkṣe na saccet
pāpāḥ kāme'jjāttanorvā vasanto mandedvordyūne punarbhūpatiḥ syāt

4.72

bhāryāḥ syurdyuneśanandāṃśasaṃkhyāḥ kheṭe'kṣātulyāśca goṃ'śo jñaśanyoḥ
vārāṣyarrikaikikāthāriroge'stre mṛtyau mande'gau made strī na tiṣṭhet

4.73

yadā made'ṣṭame vā'pi bhaumāgvārkiyayutekṣite
tadā śvabhirvā sarpācyaṃdaṃṣṭo vā kurujā dhruvam

4.74

iti saptamabhāvaḥ
guhyasthāne'trāṣṭame śatrubhītivyādhyapatticchidranaubandhanādeḥ
nadyuttārastainyadurgādirodhayuddhādīnāṃ cintanaṃ vaipatho'pi

4.75

dhanavadasya phalaṃ prabhutā vidhoriha khalā dhanānāśakarā matāḥ
śubhakhagā dhanadā atha durgrahairvraṇatilādi sabhāryanṛguhyagam

4.76

khalakhagairmūtigairbahurugvyathā drutamadurgajayaḥ kalahaściram
yudhi vadhaḥ suṣaṭaśramato drutaṃ nigaḍamuvitarupaityapi nausukham

4.77

rave ripau lagnapatau kṛśāyuḥ pūrṇāyuriṣṭe ca same samāyūḥ
lagneśvare mitrasamāridhāmaprāpte'pi pūrṇaṃ samamalpamāyuḥ

4.78

janmalagnapatiraṣṭamādhipaścedubhau carabhagauminau nṛṇām
vā sthiradvitanurāśagau tadā dīrghamāyuruditaṃ maharṣibhiḥ

4.76-2

carasthiragatau yadi dvitanugau ca vā madhyamaṃ
caradvitanugau yadi sthirabhagau ca vānyaṃ tadā
ihāyuruditaṃ dvitīyamudayoḍupāmyāṃ tathā
tṛtīyamuditaṃ punaḥ svajananāṅgahorāṅgataḥ

4.80

saṃvādātprāmāṇyamuktamāyuṣīdaṃ rāśyādau nānte'nupāto'ntarā syāt
oje janmāṅge tu sūryarkṣataḥ syāddhorālagnaṃ janmalagnātsame tat

4.81

daśāyāṃ mārakeśasya mārakasthasya pāpinaḥ
sambandhino'sya vā pāke nidhanaṃ sambhave vadet

4.82

rāśau sthitirmiyo yogo dṛṣṭiḥ kendreṣu saṃsthitiḥ
trikoṇe vā sthitiḥ paṃcaprakāro bandha īritaḥ
asaṃbhave tu vyayapasya vā'sya sambandhino vā'ṣṭamapasya pāke
mṛtyuvitārāidhapateśca pāke khāṅgāṣṭapāścedvalino'dhikāyuḥ

4.83

pāpaḥ śaniścāpi nṛṇāṃ nihantā sambandhato mārakakhecarāṇām
tamograhau yādṛśabhāvayātau yādṛgyutau tasya phalaṃ diśetām

4.84

aguyutau nidhane kṣitijārkajau yadi tadā'psamṛtiḥ kila śastrajaḥ
ripukhalairnidhane yadi vīkṣitaḥ śubhakhago'pi tathā yudhi mṛtyukṛt

4.85

ityaṣṭamaḥ
bhāgyasthānaṃ corusaṃjñaṃ śubhadevarmārggra tatkecidāhustathāṅga
puṇyaprāsādāṃdhuvāpyādiyajñatīrthāpityādeḥ satkriyādevicāraḥ

4.86

yadvikme'nujaphalaṃ tadihāpi vācyaṃ
saumye'dhipe śubhayute'tra śubhaṃ samastam
indostanośca navamaṃ svapatīkṣitāḍhaca
bhāgyaṃ svadeśa udiyādviṣayā tare'nyaḥ

4.87

sakrūre sagado traṇo nijapade'gau durnakho'sthivyatho
utrāre'nyādiviṣāditaḥ sasahajaḥ puṃsadgrahairbhāgyagaiḥ
strīkheṭairbhaginī śubhairbahuvidhaṃ bhāgyaṃ svatuṅge balī
lagnabhrātṛsuteṣu ko'pi navamaṃ paśyandhruvaṃ bhāgyadaḥ

4.88

bhāgye svatuṅge sukhago'thipādairyage nṛpatvaṃ śubhadṛgyutaścet
mande kuje bhāgyagate tathāddhaṃ śubhe'ṅgage dharmaparo'bale'pi

4.89

yāvajjīvaṃ bhāgyavān lagnanāthe dṛśyārddhasthe candrape vā'svabhāgye
bhaumendrormātṛkṣayo'lpāyurakeṃndro'citro mṛtyuryadārkaṃnubhaumāḥ

4.90

tanubhāgyamṛtīśvaraḥ gṛhaṃ yadi paśyeyurime nijaṃ nijam
athavā navamaṃ śubhānvitaṃ khalahīnaṃ puruṣo'tra muktibhāk

4.91

iti navamabhāvaḥ
jānudvayaṃ daśamamatra ca pṛṣṭhavaṃśavyāpāravṛttipitṛpakṣanṛpāspadādeḥ
mudrātpadāptisukhaketanavṛṣṭicavṛṣṭikarmānyādi sakalaṃ rūphalaṃ vicāryam

4.92

mātṛpakṣe yathā turyagaḥ khecaraistātapakṣe'pivācyaṃ tathā karmagaḥ
karmapaḥ tadgrahaḥ sadbalaḥ sadyato veṣṭadṛṣṭāḥ śubhāḥ khe yadālaṃ śubham

4.63-2

sukhe'khilo'ñjaḥ sabalo bhṛgumaṃde
yadā khago jño'sti tadā nabhaḥ śubham
sasodarāmbāpitṛbhūsukhaṃ guruḥ
sito jña induḥ sakalotra rājyadaḥ

4.64-2

puṃstrīgrahaiḥ puṃvanitā kule syuḥ saumyekṣitā atra śubhāḥ sukheṭāḥ
narāḥ surejye sukhinastathā'rkaṃ satkarmavṛddhiḥ śubhadṛṣṭayukte

4.65-2

vaṃśe vyathārkeṃ sati jānudeśe bhaume tu śastravraṇavahnighātāḥ
śanāvahau vā'niladoṣabādhā pitroḥ striyā: svasya ca lakṣma kṛṣṇam

4.66-2

sāryarkarāhuriha mṛtyava āradṛṣṭyā
deśāntare pituridaṃ khalayuktadṛṣṭam
vā miśratraṣṭamapi pāpabhamatra rāja—
bhītiḥ prasūviyutiriṣṭaphalaṃ tu na syāt

4.67-2

sūryo yadā'hiśanidṛṣṭa ihāśubhakṣe
tātasya mṛtyuraśa vṛṣṭiśubhāśubhatve
pṛcchātanau śubhakhagairdaśamasthitatvā—
ñje saddṛśā yuji suvṛṣṭiraghairavṛṣṭiḥ

4.68-2

khe'ṅgādbalī ya iha tasya ca vṛttiruktā
yadvāṅgavidhvinakhagāṃśapuṣṭavṛttiḥ
lagnādbalī yadi khago vidhurasya vṛtti—
varcyā vacovidhivaṇijyadlāvilāsaiḥ

4.66-3

athendorlagnādvā dinakṛti baliṣṭhe gaganage
bhavedvṛttirnānodyamasamadhigamyārthanicayaḥ
kuje tābhyāṃ svasthe satatakhalavṛttiḥ svavasatiḥ
svadeśāddūre syādvividhaviṣayāsaktadhiṣaṇā

4.100

lagnendukhe yadi budho bahunāyakatvaṃ
sacchilpakāvyakalayā dhanitā paṭutvam
lagnendukhe yadi gururbahuvaibhavāpti—
bhūyādagurutvamapi sāttvikacittavṛttiḥ

4.101

lagnendukhe yadi bhṛgurvijayī sujīvo
bhūpapriyaḥ smararuceṣṭakalākalāpaḥ
lagnendukhe yadi śaniḥ khalavṛttiraṅge
kāśyaṃ prayāsasahitā ca vivādābādhā

4.102

indornostaśca svabhagaiḥ kamato'rthalabdhiḥ—
stātāsvikārihitasodaradārapuṃbhyaḥ
sūryādibhistanuravīndukhapāṃśanātha—
vṛcyātha vṛttiruditā kanakauṣadhādyaiḥ

4.103

kudhaghananīrajamukhaiḥ khalasāhasāgina—
śastrādibhirlipikavirtvavacaḥ kalābhiḥ
dharmamirādibhiratipriyarūparatna—
stryādyaiḥ kukarmabhirahaskarato grahāṇām

4.104

yasyāṃśe syātkarmapastatkrayābhivṛttimitrādyaistathā vīryayuktāḥ
saumyāḥ kheṭā āyatanvarthasaṃsthāḥ puṃsāṃ kuryuḥ kośabhūsaukhyakīrtiḥ

4.105

iti daśamabhāvaḥ
dakṣāṃghrirāyabhamadakṣakaraśca jaṃghe vidyāgamadraviṇamatra sadādi cintyam
hastyaśvavānaśivikārathahemabhūṣādyāndolikāvasanamaṅgalamaṇḍanādeḥ

4.106

yathā grahaiḥ pañcamagaiḥ phalaṃ tathā'yanāyake sadbalini dhruvaṃ śubham
grahaiḥ samastairarinīcadurbhaṃgetaraiḥ thiyo'nantasukhāvahā nṛṇām

4.107

lābhe kujāryaguyute gajavājirājiḥ
śayyāsukhaṃ vidhusute bhṛguje nṛyānam
candrejyayoḥ svavanitāsukhamiṣṭavidyā
je'jje site'tra tanayā tanayaḥ surejye

4.108

sarve bhāvāḥ santa āye'dhivīrye jñe syāccandre kūpayajñādisiddhiḥ
cedarkārau strīgrahairjena cāḍhacau bahvaco jīvantyasya pucyo na putrāḥ

4.109

rāhuḥ śaniśca yadi dāruśilāhatista—
trāṅge khalekṣaṇavaśācchunakādibhītiḥ
rāhāvihāsthirasutaḥ sthavire yadi syā—
jajīvecchanāvapi ca sandhigate'prajaḥ syāt

4.110

vāmalagnabhujapādajavyatholagnajaṃgha iha vā kujārkayoḥ
cedravāvadhivale svavargage bhūpacaurapaśubhirvanāptayaḥ

4.111

evamatra sakalegrahaiḥ phalaṃ svasvavargabalayugbhirāyagaiḥ
svasvabhāvavaśāt puroktavat tāratamyamuditaṃ purātanaiḥ

4.112

āyasthāne sadgrahairdṛṣṭayukte satkheṭānāṃ vargage'nalpalābhaḥ
cedeko'pyatra svavaḍavargaśuddhaḥ sarvairdṛṣṭastatra jāto nṛpaḥ syāt

4.113

iti ekādaśabhāvaḥ
pādadvayasthānamidaṃ vyayākhyaṃ nibandhadānodgrahanavyayādeḥ
jalāśayādeḥ sadasatkriyāderdaṇḍasya hāneśca vicāryatātra

4.114

yādṛśā gaganagā vyayasthitāstādṛśaṃ vyayamihācaratyayam
uccanagau vyayagate yadarjitaṃ yāti bhūpasadane hi taddhanam

4.115

kuje'mbujeśe ca dhane vyaye vā sastrīgrahe kṣetra dhanavyayaḥ syāt
veśyāniṣādaṃśca saṃgītanṛtyaiḥ sākau tvagau mlecchavirodhiduṣṭaiḥ

4.116

kuje vyaye kṣatriyavargato vyayaḥ kṣataṃ ca kaṭacāmapi dakṣavāmayoḥ
dṛśi śrutau vāmatanau rujā striyo'dhikāṃgatā duṣkṛtito vraṇādibhiḥ

4.117

yamādibhiḥ sendubhirambhaso vyayo hutāśato'rkārayutaiḥ parastriyāḥ
sabhārgavaiḥ sendusutaiśca śatruto'śmadārvayaḥ śṛṃgyanilādibādhanam

4.118

pitṛmātṛsahodarakṣayo ravisaurikṣitijā vyaye yadā
yadi vihitasurisaṃgamaḥ sukhinaḥ syuḥ sahodarāstayo

4.116-2

vyaye'nnadātā ghiṣaṇo'tha senduje kṛṣikriyākṛttasite makhādikṛt
taḍāgavāpyādikudindusaṃyute vyaye saśukro'hiradhivṛṇādikṛt

4.120

kṣīṇendū ravirathavā vyaye'thavā dvau cettasyākhiladhanasaṃhṛtirpātsyāt
duḥsthāne'pi phalamidaṃ vyaye'tha vittaṃ satsyāttadbudhasitajīvapūrṇacandraiḥ

4.121

vyayage'suji vidyutekṣite dhananāśo'tha gururvyaye yadā
paṭugodhanahemasaṃpado bhṛguje'śvā vidi śobhanā mahī

4.122

pūrṇe vidhau vyayagate vipulā gṛhāḥ syuḥ
svaṃ sevake'rthayati sajjaravo samastam
sejye site vyayagate sa dhanī sukarmā
sāmbe śive yadupatau ca rato naraḥ syāt

4.123

sadvyayo bhavati kendragaiḥ śubhaiḥ pañcapūruṣaśubhavyavasthayā
nārayo'thabalibhiḥ khalairvyaye'ryāpado'dhi khalu sutipṛcchayo

4.124

iti vyayabhāvavicāraḥ
kakaṇṭhavastiṭhavajaḍājagustanau dṛgaṃsaguhyeṣu punarvyayasvayoḥ
khagaḥ śravodorṣaṇeṣu sodarāyoḥ svabandhurvonasi pārśvasakthiṣu

4.125

kapolahvajānuṣu sunubhāgyayorhūn bhujāntaḥ prasūtāsvarībhayoḥ
mande dṛkāṇaistribhirāsyanābhipatsu saddhiraṅgaṃ vikrtiṃ khalaḥ kramāt

4.126

nijāgrajātātmajaghāsirāmakṛte hi saṅketanidhau kṛte'smin
jyotirvidā rāmadayālunāmnā'rkabhāvasaṅketa itaḥ samāptim

Linked texts (6)