<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11.p16 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Astronomy & Mathematics](https://indike.org/pramana/in.astro) › [Electional Astrology](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta) › [Determination of times, tithis and saṅkrāntis](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala) › [Kalasara](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara) › 11.p16

# Kalasara 11.p16

Kālasāra 11.p16

- **Language:** Sanskrit

### [11.p16](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11.p16)

araṇyādirahitalpake tu navīnāraṇidvayaṃ suvassrucau ca saṃpādya tenā'gninā pūrvavat sarvvaṃ kuryāt | iti viśeṣaḥ | ityupanāgnidāhaḥ | atha puṣkareṣu dāhaḥ, - bhadrātithau pāpavāre tripāda cyedā mṛtiḥ | tadā citau śavāreāpe kṛte kuryādimaṃ vidhim || kuśaiḥ pratikṛtiṃ kṛtvā mṛtau kṣatriyaviprayoḥ | vaiśyasya piṣṭaiḥ śūdrasya gomayenākṛtiṃ tathā || saṃyojya madhudadhyājyaiḥ śavena saha dāhayet | tripuṣkare dve saṃyukte dahedekādipuṣkare || iti puṣkaradāhaḥ | etacchāntirekādaśāhe vacyate | atha kriyākartṛvicāraḥ | manu marīcau, - mṛte pitari putreṇa kriyā kāryā vidhānataḥ | bahavaḥ syuryadā putrāḥ pitureṛtravāsinaḥ || sarveṣāntu matiṃ kṛtvā jyeṣṭhenaiva tu yatkṛtam | dravyeṇa cāvibhaktena sarvaireva kṛtaṃ bhavet || laghuhārītaḥ, - sapiṇḍīkaraṇaṃ yāvat pretaśrāddhāni ṣor̤aśa | pṛthak naiva sutāḥ kuryuḥ pṛthakdravyāṃ api kacit || marīciḥ, - navaśrāddhaṃ ṣapiṇḍañca śrāddhānyapi ca ṣor̤aśa | ekenaiva ca karttavyaṃ saṃvibhaktadhaneṣvapi || etena sarvvaputrāṇāṃ vibhaktānāmavibhaktānāñca madhye jyeṣṭhenaiva kāryyam | daivāttadabhāve'nyapucasyādhikāraḥ | tatrāpi viśeṣaḥ,— dvādaśavidheṣu putreṣu vidyamāneṣu aurasaḥ kaniṣṭho'pi kuryyāt | aurasaputrikāputrakṣetrajagūḍhajakānīnapaunarbhavadattakrītakakṛtakasvayaṃdattasahoḍhāpaviddhān dvādaśa putrānuktvā “piṇḍadaṃharaścaiṣāṃ pūrvābhāve paraḥ paraḥ” iti yājñavalkyokteḥ | daivāt putrābhāve, āgneyahārīta smṛtyoḥ,— asagotro'pyasaṃbaddhaḥ pretāgniṃ pradadāti yaḥ | udakaṃ piṇḍadānañca sa daśāhaṃ samāpayet || brāhme,— asagotraḥ sagotro vā strī dadyādyadi vā pumān | prathame'hani yo dadyāt sa daśāhaṃ samāpayet || viṣṇupurāṇe'dhikāriṇaḥ,— putraḥ pautraḥ prapautro vā taddadvā bhrātṛsantatiḥ | sapiṇḍasantatirvāpi kriyārho nṛpa jāyate || teṣāmabhāve sarveṣāṃ samānodakasantatiḥ | mātṛpakṣasya piṇḍena saṃvaddho yojanena ca || kuladvaye'pi cotsanne strībhiḥ kāryyā kriyā nṛpa | saṃghātāntargatairvāpi kāryyā pretasya satkriyā || utsannabandhurikthañca kārayedavanīpatiḥ | pūrvāḥ kriyā madhyamāśca tathā caivottarākriyāḥ || triprakārāḥ kriyā hyetāsteṣāṃ bhedān śṛṇuṣva me | ādāhābdārthāyudhādisyagrghādyantāśca yāḥ kriyāḥ || tāḥ pūrvā madhyamā māsi māsyekoddiṣṭasaṃjñitāḥ | prete pitṛtvamāpanne sapiṇḍīkaraṇādanu || kriyante yāḥ kriyāḥ pitryāḥ procyante tāḥ nṛpottarāḥ | pitṛmātṛsapiṇḍaistu samānasalilaistathā || tatsaṃghātārgatairvāpi rājñā vā dhanahāriṇā | pūrvā kriyāstu karttavyāḥ putrādyaireva cottarāḥ || dauhitrairvā nṛpaśreṣṭha kāryyāstattanayaistathā

- [Previous: 11.p15](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11.p15)
- [Next: 11.p17](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11.p17)
- [Up: 11](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11)

## Linked texts (3)

- [Viṣṇupurāṇa (critical edition)](https://indike.org/pramana/in.purana.visnu*crit.3.13.32) — Sanskrit
- [Gadādharapaddhati](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.mahanibandha.gadadharapaddhati.11.p17) — Gadādhara Rājaguru 1725, Sanskrit
- [Kālasāra](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.kala.kalasara.11.p16) — Gadādhara (Pāraskara commentator), Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11.p16](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.11.p16) · Pramāṇa
