Shuddhiddipika 18
Śuddhiddīpikā 18
- Language
- Sanskrit
Contents
- 18.50 — 2 parts
18.1
caturtho'dhyāyaḥ
vāraguṇāḥ
siteṃdubudhajīvānāṃ vārāḥ sarvatra śobhanāḥ
bhānubhūsutamaṃdānāṃ śubhakarmasu keṣvapi
18.2
deśāṃtare-vārādhikāraḥ
rekhāpūrvāparayorvārāḥ sūryodayātparastātprāk
deśāṃtarayo janamitavighaṭībhiḥ pādahīnābhiḥ
18.3
viśeṣato vāraphalam
upacayakarasya vāre grahasya kuryātsvavāravihitañca
apacayakaragrahadine kṛtamapi siddhiṃ na yāti yataḥ
18.4
tithīnāṃ nāmānurūpaphalakathanam
nandā bhadrā jayā riktā pūrṇā ca nāmasadṛśaphalāḥ
nyūnasameṣṭāḥ śukle kṛṣṇe tithayaḥ pratīpāṃtāḥ
18.5
avamatryahasparśavivekaḥ
tithyantadvayameko dinavāraḥ spṛśati yatra tadbhavati
avamadinaṃ tridinaspṛk tithisa্পর্শnādahnaḥ
18.6
tryahasparśanindā
tryahaspṛśannāma yadetaduktamatra prayatnaḥ kṛtibhirvidheyaḥ
vivāhayātrā śubhapuṣṭikarma sarvvaṃ na kāryaṃ tridinaṃ spṛśettu
18.7
nakṣatradevatākathanam
aśviyamadahanakamalajaśaśiśūlabhṛdaditijīvaphaṇipitaraḥ
yonyaryyamadinakṛttvaṣṭṛpavanaśakrāgnimitrāśca
18.8
śakro nirṛtistoyaṃ viśvavirīñcirharirvvasurvvaruṇaḥ
ajapādo'hirbudhnayaḥ pūṣā cetīśvarā bhānām
18.9
aśubhanakṣatragaṇaḥ
nakṣatramapaṭukiraṇaṃ paścātsandhyāgataṃ grahairbhinnam
krūranipīḍitamutpātadūṣitaṃ cāśubhaṃ sarvam
18.10
ūrdhvānananakṣatragaṇaḥ
rohiṇyārdrasatiṣyamūlavasavo viṣṇustrayo'pyuttarā
etānyūrdhvaṃ mukhāni bhāni nava ca jyotirvido menire
ebhiścitrasitātapatrabhavanaprāsādaharmyāṅghripaprakārāṭṭavihāratoraṇapuraprārambhaṇaṃ śasyate
18.11
pārśvānananakṣatragaṇaḥ
maitrākhaṇḍalacandravāṇituragāścitrā tathā svātayo,
revatyo'tha punarvasuśca kathitaḥ pārśvasyanāmā gaṇaḥ
ebhiryantrarathādipotakaraṇaṃ sadmapraveśo'pi vā,
śasto'yaṃ gajavājigardabhagavāṃ grāhe tathā yaṃtraṇe
18.12
adhomukhanakṣatragaṇaḥ
āśleṣavahniyamapitryaviśākhayuktaṃ,
pūrvātrayaṃ śatabhiṣā ca navāpyuḍūni
etānyadhomukhagaṇāni śivāni nityaṃba
vidyārghabhūmikananeṣu ca bhūmitāni
18.13
sthiranakṣatragaṇaḥ
trīṇyuttarāṇi tebhyo rohiṇyaśca dhruvāṇi taiḥ kuryāt
abhiṣekaśāṃti tarunagarabījavāpadhruvārambhān
18.14
tīkṣṇanakṣatragaṇaḥ
mūlaśakraśivabhujagādhipāni tīkṣṇāni teṣu sidhyanti
abhighātamantravetālabhedavadhabandhanasambandhāḥ
18.15
ugranakṣatragaṇaḥ
ugrāṇi pūrvabharaṇīpitryāṇyutsāhanādisādhyeṣu
yojyāni bandhaviṣadahanaśastrasaṃghātādiṣu ca siddhau
18.16
kṣipranakṣatragaṇaḥ
laghuhastāśvinapuṣyāḥ paṇyaratijñānabhūṣaṇakalāsu
śilpauṣadhi pānādiṣu siddhikarāṇi pradiṣṭāni
18.17
mṛdunakṣatragaṇaḥ
mṛduvargastvanurādhā citrāpauṣṇendavāni mitrārthe
suratavidhi vastrabhūṣaṇamaṃgalagīteṣu ca hitāni
18.18
hautabhujaṃ saviśākhaṃ mṛdutīkṣṇaṃ tadvimiśraphalakāri
hayavṛṣabhakuñjarāṇāṃ vāhanadamanāni setuśca
18.19
śravaṇātyayamādityānilau ca carakarmaṇi hitāni
ārāmodyānāni karmāṇi bhavanti caravarge
18.20
ugraḥ pūrvamaghāntakā dhruvagaṇastrīṇyuttarāṇi,
svabhurvātādityaharitrayaṃ caragaṇaḥuṣyāśvihastā laghuḥ
citrāmitramṛgāntyabhaṃ mṛdugaṇastīkṣṇo'hirudrendrayuṅ
miśro'gni saviśākhataḥ śubhaphalāḥ sarve svakṛtye gaṇāḥ
18.21
puṃnakṣatragaṇaḥ
hasto mūlaḥ śravaṇaḥ punarvasurmṛgaśirasthā puṣyaḥ
puṃsaṃjñite ca kārye puṃnāmāyaṃ gaṇaḥ śubhadaḥ
18.22
nityayogāḥ
viṣkambhaḥ prītirāyuṣmānsaubhāgyaḥ śobhanastathā
atigaṇḍaḥ sukarmā ca dhṛtiḥ śūlastathaiva ca
18.23
gaṇḍo vṛddhirdhruvaścaiva vyāghāto harṣaṇastathā
vajraścāsṛgvyatīpāto varīyānparighaḥ śivaḥ
siddhiḥ sādhyaḥ śubhaḥ śuklo brahmendrau vaidhṛtistathā
18.24
niṣiddhayogānāṃ varjanīyāṃśanirṇayo vihitānāṃ
nāmā'nurūpaphalanirṇayaśca
parighasya tyajedarddhaṃ śubhakarma tataḥ param
tyajādau paṃca viṣkambhe sapta śūle ca nāḍikāḥ
18.25
gaṇḍavyāghātayoḥ ṣaṭkaṃ nava harṣaṇavajrayoḥ
vaidhṛtivyatipātau ca samastau parivarjayet
18.26
śeṣā yathārthanāmānaḥ śubhakāryeṣu śobhanāḥ
niṣiddhā varjitāstatra sarve nāmasvarūpataḥ
18.27
tryamṛtayogaḥ
bhūmiputrārkayorahni nandā marudvāruṇādrrāntyaci trāhimūlāgnibhiḥ| bhārgaveṇāṃkayorahni bhadrā bhavetphalguyugmājayugmoḍubhiḥ
saṃyutā | somaputrasya vāre jayā syānmṛgopendragurvinduyāmyabhijdvidvijibhiḥ| gīṣpaterahni yuktā ca riktā yadā viśvaśakrāgniyukpitraditya'mbubhiḥ | sūryyasutasya dine yadi pūrṇā
brahmadinādhipatidraviṇaiḥ syāt | yogavārāstribhireva sametāḥ
sarvasamīhitasiddhiniyuktāḥ
18.28
amṛtayogakathanam
dhruvagurukaramūlaṃ pauṣṇabhaṃ sārkavāre,
hariyugavidhigugme phalgunībhādrayugme
divasakaraturaṅgai śarvvarī nāthavāre,
guruyuganalavātopāntyapauṣṇāni kauje
18.29
dahanavidhiśatākhyā maitrabhaṃ saumyavāre ,
marudaditibhapuṣyā maitrabhaṃ jīvavāre
bhagayujayugaśve viṣṇumaitre sitāhe,
śvasanakamalayonī saurivāre'mṛtāni
18.30
amṛtayogapraśaṃsā
yadi viṣṭivyatīpātau dinaṃ vyāpya śubhaṃ bhavet
hanyate'mṛtayogena bhāskareṇa tamo yathā
18.31
pāpayogakathanam (1)
ādityabhaumayonrnandā bhadrā śukraśaśāṃkayoḥ
budhe jayā gurau riktā śanau pūrṇā ca pāpadā
18.32
siddhidagdhapāpayamaghaṇṭayogāḥ
nandādyāḥ siddhiyogā bhṛguja budhakujārkaujyavādaḥ praśastāḥ,
sūrye śāśāgniruṣṭaṅmunimitatithayo'rkādivāraiḥ prabagdhāḥ
pāpo'rkāhe viśākhā trayamamamuḍupasyāhni citrācatuṣkaṃ toyaṃ,
viśvānibhijdvaṃ tvatha kujadivase svatrayaṃ viśvarudrau
18.33
jñāhai mūlā viśākhā yamadhanaturagā'ntyāni jīve'hni paitryaṃ,
rohiṇyārdrā yamendū śatabhamatha bhṛgorahni puṣyāttrayendrau
śaurāhe hastayugmāryyamamajalayukpauṣṇapuṣyādhanāni,
ghaṇṭo'khaṇḍarkṣayukte svagṛhapatidine saumyavāre'yyaimāpi
18.34
maṃgalavāra meṃ daśamī, budhavāra meṃ tīna, bṛhaspativāra meṃ chaṭha śukravāra
ravivāra meṃ viśākhā, anurādhā, jyeṣṭhā vā bharaṇīnakṣatra hone para
anurādhā, pūrvāṣār̤hā uttarāṣār̤hā vā abhijit nakṣatra hone para aura
maṃgalavāra meṃ dhaniṣṭhā, śatabhiṣā, pūrvābhādrapada, uttarāṣār̤hā athavā
viśākhā, bharaṇī, dhaniṣṭhā, aśvinī athavā revatī nakṣatra ke milane
bharaṇī, mṛgaśirā athavā śatabhiṣā nakṣatra hone para,śukravāra meṃ puṣya,
citrā, uttarāphālgunī, bharaṇī, pūrvāṣār̤hā, uttarāṣār̤hā, revatī,
nakṣatra uttarāphālgunī ke atirikta maghā vā pūrvāphālgunīnakṣatra ke
punarvasu ke cauthe pāda ke atirikta (puṣya aura āśleṣā) nakṣatra
budhavāra meṃ ārdrā nakṣatra meṃ bṛhaspativārameṃ mūla, pūrvāṣār̤hā, uttarāutpātādiyogaḥ
ravyādi divasairyuktā viśākhādi catuścatuḥ
utpātā mṛtyavaḥ kāṇā amṛtāni yathākramam
18.35
krakacayogaḥ
vājicitrottarāṣār̤hāmūlapāśījyabhāntakāḥ
sūryādivāra saṃyuktā yogāste krakacāḥ smṛtāḥ
18.36
yamaghaṇṭamṛtyuyogādīnāṃ tyājyakālanirṇayaḥ
yamaghaṃṭe tyajedaṣṭau mṛtyau dvādaśanāḍikāḥ
anyeṣāṃ pāpayogānāṃ madhyāhnātparataḥ śubham
18.37
krakacādyapavādaḥ
krakaco mṛtyuyogaśca dinadagdhaṃ tathā pare
śubhe candre praṇaśyanti vṛkṣā vajrahatā iva
18.38
deśaviśeṣe yogavyavasthā
sarveṣu deśeṣu viśeṣato'mī viṣkambhakādyā munibhiḥ pradiṣṭāḥ
vārarkṣayogāstithivārayogā vaṃgeṣu yojyā na tu te'nyadeśe
18.39
sādhipabavādikaraṇakathanam
bavabālavakaulavataitilagaravaṇijaviṣṭisaṃjñānām
patayaḥ syurindrakamalajamitrāryamabhūśriyaḥ sayamāḥ
18.40
bavādikaraṇotpattikathanam
śuklāditithiśeṣārddhātpañcame tatturīyake
ādyantārddhātkrameṇa syuraṣṭāvṛttyābavādayaḥ
18.41
sādhipaśakunyādikathanam
kṛṣṇacaturdaśyantāddhārddhāt dhruvāṇi śakunicatuṣpadanāgāḥ
kiṃstughnamatha ca teṣāṃ kālavṛṣaphaṇimārutāḥ patayaḥ
18.42
bhadrā-kathanam
tṛtīyā daśamī śeṣe tatpañcamyostu pūrvataḥ
kṛṣṇe viṣṭiḥ site tadvattāsāṃ paratitithiṣvapi
18.43
viṣṭyupayogakathanam
keṣu keṣvapi kāryeṣu sarvvāṇyevaṃ tu yojayet
vihāya viṣaraudrāṇi viṣṭiṃ sarvatra varjayet
18.44
yogādi pratīkāraḥ
yogasya hemakaraṇasya ca dhānyamindoḥśaṃkhaṃ ca,
taṃḍulamaṇītithi vārayośca
tārābalāya lavaṇānyathagāñca,
rāśerdadyāt dvijāya kanakaṃ śucināḍi kāyāḥ
18.45
vāravelā
kṛtamuniyamaśaramaṅgalarāmartuṣubhāskarādi yāmārddhe
prabhavati hi vāravelā na śubhā śubhakārya karaṇāya
18.46
kālavelā
kālasya velā ravitaḥ śarākṣī kālānalāgāmbudhayo gajendū
dine niśāyāmṛtuvedanetranageṣu rāmā vidhudantinau ca
18.47
kālavelāyāstyājyatākathanam
yātrāyāṃ maraṇaṃ kāle vaidhavyaṃ pāṇipīḍane
vrate brahmavadhaḥ proktaḥ sarvvakarmasu taṃ tyajet
18.48
divasasya pañcadaśamuhūrttādhipanakṣatrakathanam
śivabhujagamitrapitṛvasujalaviśvavirañcipaṃkajaprabhavāḥ
indrāgnīṃdaniśācaravaruṇāryyamayomayaścādbhi
18.49
rātreḥpañcadaśamuhūrttādhipanakṣatrakathanam
rudro'jogahirbudhnayaḥ pūṣadasrāntakāgnidhātāraḥ
indraditihari gururavitvaṣṭranilākhyāḥ kṣmā rātrau
18.50
muhūrttasaṃjñā
ahnaḥ paṃcadaśāṃśo rātreścaivaṃ muhūrtta iti saṃjñā
nakṣatre yadvihitaṃ tatkāryaṃ tanmuhūrte'pi
18.50.p1
iti mahintāpanīya śrī śrīnivāsaviracitāyāṃ śuddhidīpikāyāṃ vārādinirṇayo nāma caturtho'dhyāyaḥ ||4
18.50.p2
iti śrībhāṣāṭīkāyāṃ vārādinirṇayo nāma caturtho'dhyāyaḥ ||4
Linked texts (8)
- Bṛhatsaṃhitā — Varāhamihira, Sanskrit
- Ṭikkanikayātrā — Varāhamihira, Sanskrit
- Śuddhīdīpikā — Śrīnivāsa Mahintāpanīya, Sanskrit
- Śuddhiddīpikā — Maṇitāpanīyapaṇḍita, Sanskrit
- Jyotirnibandha — Śivarāja, Sanskrit
- Saṅgrahaśiromaṇi — Sarayūprasāda, Sanskrit
- Jyotiṣatattvaprakāśa — Lakṣmīkānta Kanyāla Jyotiṣācārya, Sanskrit
- Muhūrtaprakāśa (Caturthīlālaśarman) — Caturthīlālaśarman, Sanskrit