Matsya 1
Matsya 1
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.32 — 1 part
1.2
pātālādutpatiṣṇormakaravasatayo yasya pucchābhighātādūrdhvaṃ brahmāṇḍakhaṇḍavyatikaravihitavyatyayenāpatanti || viṣṇormatsyāvatāre sakalavasumatīmaṇḍalaṃ
vyaśruvānāstasyāsyodīritānāṃ dhvanirapaharatāddiśriyaṃ vaḥ śrutīnām
1.3
nārāyaṇaṃ namaskṛtya narañcaiva narottamam || devīṃ sarasvatīṃ caiva tato jayamudīra
yet
1.1-2
ajo'pi yaḥ kriyāyogānnārāyaṇa iti smṛtaḥ || triguṇāya trivedāya namastasmai svayambhuve
1.2-2
sūtamekāgramāsīnaṃ naimiṣāraṇyavāsinaḥ
munayo dīrghasatrānte papracchurdīrghasaṃhitām
1.3-2
pravṛttāsu purāṇīṣu dharmāsu lalitāsu ca || kathāsu śaunakādyāstu abhinandya muhurmuhuḥ
1.4
kāni
tāni purāṇāni yānyasmākaṃ tvayānagha || tānyevāmṛtakalpāni śrotumicchāmahe punaḥ
1.5
kathaṃ sasarja bhagavām̐llokanāthaścarācaram || kasmācca
bhagavānviṣṇurmatsyarūpatvamāśritaḥ
1.6
bhairavatvaṃ bhavasyāpi purāritvañca kena hi || kasya hetoḥ kapālitvaṃ jagāma vṛṣabhadhvajaḥ
1.7
sarvvame
tatsamācakṣva sūta vistaraśaḥ kramāt || tvadvākyenāmṛtasyeva na tṛptiriha jāyate
1.8
sūta uvāca || || puṇyaṃ pavitramāyuṣyamidānīṃ śṛṇuta dvijāḥ
mātsyaṃ purāṇamakhilaṃ yajjagāda gadādharaḥ
1.9
purā rājā manurnāma cīrṇavānvipulaṃ tapaḥ || putre rājyaṃ samāropya kṣamāvānravinandanaḥ
1.10
mala
yasyaikadeśe tu sarvvātmaguṇasaṃyutaḥ || samaduḥkhasukho vīraḥ prāptavānyogamuttamam
1.11
babhūva varadaścāsya varṣāṇāyutaśate gate || varaṃ vṛṇīṣva provāca
prītaḥ sa kamalāsanaḥ
1.12
evamukto'bravīdrājā praṇamya sa pitāmaham || ekamevāhamicchāmi tvatto varamanuttamam
1.13
bhūtagrāmasya sarvvasya
sthāvarasya carasya ca || bhaveyaṃ rakṣaṇāyālaṃ pralaye samupasthite
1.14
evamastviti viśvātmā tatraivāntaradhīyata || puṣpavṛṣṭiḥ sumahatī khātpapāta
surārpitā
1.15
kadācidāśrame tasya kurvvataḥ pitṛtarpaṇam || papāta pāṇyorupari śapharī jalasaṃyutā
1.16
dṛṣṭvā tacchapharīrūpaṃ sa dayālurmahī
patiḥ || rakṣaṇāyakarodyatnaṃ sa tasminkarakodare
1.17
ahorātreṇa caikena ṣoḍaśāṅgulavistṛtaḥ || so'bhavanmatsyarūpeṇa pāhi pāhīti cābravīt
1.18
sa tamādāya maṇike prākṣipajjalacāriṇam || tatrāpi caikarātreṇa hastatrayamavarddhata
1.19
punaḥ prāhārttanādena sahasrakiraṇātmajam
sa matsyaḥ pāhi pāhīti tvāmahaṃ śaraṇaṃ gataḥ
1.20
tataḥ sa kūpe taṃ matsyaṃ prāhiṇodravinandanaḥ || yadā na māti tatrāpi kūpe matsyaḥ sarovare
1.21
kṣipto'sau pṛthutāmāgātpunaryojanasammitam || tatrāpyāha punardīnaḥ pāhi pāhi nṛpottama
1.22
tataḥ sa manunā kṣipto gaṅgāyāmapyavarddhata yadā
tadā samudre taṃ prākṣipanmedinīpatiḥ
1.23
yadā samudramakhilaṃ vyāpyāsau samupasthitaḥ || tadā prāha manurbhītaḥ ko'pi tvamasureśvaraḥ
1.24
athavā
vāsudevastvamanya īdṛkkathaṃ bhavet || yojanāyutaviṃśatyā kasya tulyaṃ bhavedvapuḥ
1.25
jñātastvaṃ matsyarūpeṇa māṃ khedayasi keśava || hṛṣīkeśa jaga
nnātha jagaddhāma namo'stu te
1.26
evamuktaḥ sa bhagavānmatsyarūpī janārddanaḥ || sādhu sādhviti covāca samyagjñātastvayānagha
1.27
acireṇaiva
kālena medinī medinīpate || bhaviṣyati jale magnā saśailavanakānanā
1.28
nauriyaṃ sarvvadevānāṃ nikāyena vinirmmitā || mahājīvanikāyasya rakṣa
ṇārthaṃ mahīpate
1.29
svedāṇḍajodbhido ye vai ye ca jīvā jarāyujāḥ || asyāṃ nidhāya sarvvāstānanāthānpāhi suvrata
1.30
yugāntavātābhihatā || yadā
bhavati naurnṛpa || śṛṅge'sminmama rājendra tademāṃ saṃyamiṣyasi
1.31
tato layānte sarvvasya sthāvarasya carasya ca || prajāpatistvaṃ bhavitā jagataḥ
pṛthivīpate
1.32
evaṃ kṛtayugasyādau sarvvajño dhṛtimānnṛpaḥ|| manvantarādhipaścāpi devapūjyo bhaviṣyasi
1.32.p1
iti śrīmātsye mahāpurāṇe ādisarge manu viṣṇusaṃvāde prathamo'dhyāyaḥ
Linked texts (3)
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Toḍararāja — Nīlakaṇṭha Dīkṣita, Sanskrit
- Ṭoḍarānanda — Ṭoḍaramalla 1564, Sanskrit