Matsya 120: Ailāśramavarṇanam
Matsya 120
- Language
- Sanskrit
Contents
- 120.48 — 1 part
Ailāśramavarṇanam
120.1
cha
sūta uvāca || || sa tvāśramapade ramye tyaktāhāraparicchadaḥ || krīḍāvihāraṃ gandharvvaiḥ paśyatyapsarasāṃ saha
120.2
kṛtvā puṣpoccayaṃ bhūri
grathayitvā tathā srajaḥ || agraṃ nivedya devāya gandharvvebhyastadā dadau
120.3
puṣpoccayaprasaktānāṃ krīḍantīnāṃ yathāsukham || ceṣṭā nānāvidhā
kārāḥ paśyannapi na paśyati
120.4
kācit puṣpoccaye saktā latājālena veṣṭitā || sakhījanena santyaktā kāntenābhisamujjhitā
120.5
kācitkama
lagandhābhā niḥśvāsapavanāhataiḥ || madhupairākulamukhī kāntenaparimocitā
120.6
makarandasamākrāntanayanā kācidaṅganā || kāntaniḥśvāsavātena nīraja
skakṛtekṣaṇā
120.7
kāciduccīya puṣpāṇi dadau kāntasya bhāminī || kāntasaṃgrathitaiḥ puṣpai rarāja kṛtaśekharā
120.8
uccīya svayamuddhṛtya
kāntena kṛtaśekharā || kṛtakṛtyamivātmānaṃ mene manmathavarddhinī
120.9
astyasmin gahane kuñje viśiṣṭakusumā latā || kācidevaṃ raho nītā ramaṇena śiraṃ
sunā
120.10
kāntasannāmitalatā kusumāni vicinvatī || sarvābhyaḥ kācidātmānaṃ mene sarvvaguṇādhikam
120.11
kāścitpaśyaṃti bhūpālaṃ nalinīṣu pṛthak
pṛthak || krīḍamānāstu gandharvvairdevarāmā manoramāḥ
120.12
kācidātāḍayatkāntamudakena śucismitā|| tāḍyamānā'tha kāntena prītiṃ kācidupāyayau
120.13
kāntañca tāḍayāmāsa jātakhedā varāṅganā || ahasyata varārohā śvāsanṛtyatpayodharā
120.14
kāntāmbutāḍane dṛṣṭakeśapāśānivandhanā || keśākula
mukhī bhāti madhupairiva padminī
120.15
svacakṣuḥsadṛśaiḥ puṣpaiḥ sañchanne nalinīvane || channā kāciccirātprāptā kāntenānviṣya yatnataḥ
120.16
snātā śītā
padeśena kācit prāhāṅganā bhṛśam || ramaṇā liṅganaṃ cakre mano'bhilaṣitaṃ ciram
120.17
jalādvevasanaṃ sūkṣmamaṅgalīnāṃ śucismitā || dhārayantī janaṃ cakre
kācit tatra samanmatham
120.18
kaṇṭhamālyaguṇaiḥ kācit kāntena kṛṣyatāmbhasi|| cucyuttvagdāmapatitaṃ ramaṇaṃ prāhasacciram
120.19
kācidguptā sakhīdattajānu
deśe nakhakṣatā || sambhrāntā kāntaśaraṇaṃ yayā kāciddrutā ciram
120.20
kācit pṛṣṭhakṛtādityā keśanistoyakāriṇī || śilātalagatā bhartrā dṛṣṭā
kāmārttacakṣuṣā
120.21
kṛtamālyaṃ vilulitaṃ saṃkrāntakucakuṅkumam || ratikrīḍitakānteva rarāja tat sarodakam
120.22
susnātadevagandharvvadevarāmāga
ṇena ca || pūjyamānañca dadṛśe devadevaṃ janārdanam
120.23
kvacicca dadṛśe rājā latāgṛhagatāḥ striyaḥ || maṇḍayantīḥ svagātrāṇi kāntasaṅgavyastamānasāḥ
120.24
kācidādarśanakarā vyagrā dūtīmukhodgatam || śṛṇvatī kāntavacanamadhikā tu tathā babhau
120.25
kācit satvaritā dūtyā bhūṣaṇānāṃ
viparyyayam || kurvvāṇā naiva bubudhe manmathāviṣṭacetanā
120.26
vāyununnātisurabhikusumotkaramaṇḍite || kācit pibantī dadṛśe maireyaṃ nīlaśādvale
120.27
pāyayāmāsa ramaṇaṃ svayaṃ kācidvarāṅganā || kācit papau varārohā kāntapāṇisamarpitam
120.28
kācit svanetracapaunīlotpalayutaṃ payaḥ
pītvā papraccha ramaṇaṃ kva gatau tau mamotpalau
120.29
tvayaiva pītau tau nūnamityuktā ramaṇena sā || tathā viditvā mugdhatvādvabhūva vrīḍitā bhṛśam
120.30
kācit kāntārpitaṃ subhrūḥ kāntapītāvaśeṣitam || saviśeṣarasaṃ pānaṃ papau manmathavarddhanam
120.31
āpānagoṣṭhīṣu tathā tāsāṃ sa narapuṅgavaḥ
śuśrāva vividhaṃ gītaṃ tantrīsvaravimiśritam
120.32
pradoṣasamaye tāśca devadevaṃ janārddanam || rājan sadopanṛtyanti nānāvādyapuraḥsarāḥ
120.33
yāmamātre gate rātrau vinirgatya guhāmukhāt || āvasan saṃyutāḥ kāntaiḥ pararddhiracitāṃ guhām
120.34
nānāgandhānvitalatāṃ nānāgandhasugandhinām
nānāvicitraśayanāṃ kusumotkaramaṇḍitām
120.35
evamapsarasāṃ paśyan krīḍitāni sa parvvate || tapastepe mahārājan keśavārpitamānasaḥ
120.36
tamūcurnṛpatiṃ gatvā gandharvvāpsarasāṃ gaṇāḥ || rājan svargopamaṃ deśamimaṃ prāpto'syarindama
120.37
vayaṃ hi te pradāsyāmo manasaḥ kāṅkṣitān varān
tānādāya gṛhaṃ gaccha tiṣṭheha yadi vā punaḥ
120.38
rājovāca || || amoghadarśanāḥ sarvve bhavantastvamitaujasaḥ || varaṃ vitaratādyaiva prasādaṃ madhusū
danāt
120.39
evamastvityathoktastaiḥ sa tu rājā purūravāḥ || tatrovāsa sukhī māsaṃ pūjayatto janārddanam
120.40
priya eva sadaivārsīdgandharvvāpsa
rasāṃ nṛpaḥ || tutoṣa sa jano rājñastasyālaulyena karmmaṇā
120.41
māsasya madhye sa nṛpaḥ praviṣṭastadāśramaṃ ratnasahasracitram || toyāśanastatra
hyuvāsa māsaṃ yāvatsitānto nṛpa phālgunasya
120.42
phālgunāmalapakṣānte rājā svapne purūravāḥ || tasyaiva devadevasya śrutavāngaditaṃ śubham
120.43
rātryāmasyāṃ vyatītāyāmatriṇā tvaṃ sameṣyasi || tena rājansamāgamya kṛtakṛtyo bhaviṣyasi
120.44
svapnamevaṃ sa rājarṣirdṛṣṭvā devendravikramaḥ || pratyū
ṣakāle vidhivatsnātaḥ sa prayatendriyaḥ
120.45
kṛtakṛtyo yathākāmaṃ pūjayitvā janārddanam || dadarśātriṃ muniṃ rājā pratyakṣaṃ tapasāṃ nidhim
120.46
svapnantu devadevasya nyavedayata dhārmmikaḥ || tataḥ śuśrāva vacanaṃ devatānāṃ samīritam
120.47
evametanmahīpāla nātra kāryā vicāraṇā || evaṃ
prasādaṃ samprāpya devadevājjanārddanāt
120.48
kṛtadevārśvano rājā tathā hutahutāśanaḥ || sarvvānkāmānavāpto'sau varadānena keśavāt
120.48.p1
iti śrīmātsye mahāpurāṇe bhuvanakoṣe ailāśramavarṇanaṃ nāma viṃśatyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ
Linked texts (2)
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Viṣṇudharmottarapurāṇa — Sanskrit