Pramāṇa · Search · About · API

Matsya 179

Matsya 179

Language
Sanskrit

Contents

179.1

cha || || matsya uvāca || || pañca taṃ nābhyavarttanta viparītena karmmaṇā || vedo dharmmaḥ kṣamā satyaṃ śrīśca nārāyaṇāyaśrayā

179.2

sa teṣāmanupasthānāt sakrodho dānaveśvaraḥ || vaiṣṇavaṃ padamanvicchan yayau nārāyaṇāntikam

179.3

sa dadarśa suparṇasthaṃ śaṅkhacakragadādharam
dānavānāṃ vināśāya bhrāmayantaṃ gadāṃ śubhām

179.4

sajalāmbhodasaddaśaṃ vidyutasadaśavāsasam || svārūḍhaṃ svarṇapakṣāḍhyaṃ śikhinaṃ kāśyapaṃ khagam

179.5

dṛṣṭvā daityavināśāya raṇe svasthamavasthitam || dānavo viṣṇumakṣobhyaṃ babhāṣe lubdhamānasaḥ

179.6

ayaṃ sa ripurasmākaṃ pūrveṣāṃ prāṇanāśanaḥ
arṇavāvāsinaścaiva madhorvai kaiṭabhasya ca

179.7

ayaṃ sa vigraho'smākamaśāmyaḥ kila kathyate || anena saṃyugeṣvadya dānavā bahavo hatāḥ

179.8

ayaṃ
sa nirghṛṇo loke strībālanirapatrapaḥ || yena dānavanārīṇāṃ sīmantoddharaṇaṃ kṛtam

179.9

ayaṃ sa viṣṇurdevānāṃ vaikuṇṭhaśca divaukasām || ananto bhoginā
mapsu svapannādyaḥ svayambhuvaḥ

179.10

ayaṃ sa nātho devānāmaramākaṃ vyathitātmanām || asya krodhaṃ samāsādya hiraṇyakaśipurhataḥ

179.11

asya
cchāyāmupāśritya devā makhamukhe śritāḥ || ājyaṃ maharṣibhirdattamaśnuvanti tridhā hutam

179.12

ayaṃ sa nidhane hetuḥ sarveṣāmamaradviṣām || yasya
cakre praviṣṭāni kulānyasmākamāhave

179.13

ayaṃ sa kila yuddheṣu surārthe tyaktajīvitaḥ || savitustejasā tulyaṃ cakraṃ kṣipati śatruśu

179.14

ayaṃ sa kāle daityānāṃ kālabhūtaḥ samāsthitaḥ || atikrāntasya kālasya phalaṃ prāpsyati keśavaḥ

179.15

diṣṭyedānīṃ samakṣaṃ me viṣṇureṣa samāgataḥ
adya madvāhuniṣpiṣṭo māmeva praṇayiṣyati

179.16

yāsyāmyapacitiṃ diṣṭyā pūrveṣāmadya saṃyuge || imaṃ nārāyaṇaṃ hatvā dānavānāṃ bhayāvaham

179.17

kṣiprameva haniṣyāmi raṇe'maragaṇāṃstataḥ || jātyantaragato hyeṣa bādhate dānavānmṛdhe

179.18

eṣo'nantaḥ purā bhūtvā padmanābha iti śrutaḥ
jaghānekārṇave ghore tāvubhau madhukaiṭabhau

179.19

dvidhābhūtaṃ vapuḥ kṛtvā siṃhasyārddha narasya ca || pitaraṃ me jaghāneko hiraṇyakaśipuṃ purā

179.20

śubhaṃ garbhamadhattainamaditirdevatāraṇiḥ || trīṃllokānujjahāraikaḥ kramamāṇātribhiḥ kramaiḥ

179.21

bhūyastvidānīṃ saṃgrāme saṃprāpte tārakāmaye || mayā
saha samāgamya sa devo vinaśiṣyati

179.22

evamuktvā bahuvidhaṃ kṣipannārāyaṇaṃ raṇe || vāgbhirapratirūpābhiryuddhamevābhyarocayat

179.23

kṣipyamāṇo'surendreṇa na cukopa gadādharaḥ || kṣamābalena mahatā sasmitaścedamabravīt

179.24

alpaṃ darpabalaṃ daitya sthiramakrodhajaṃ balam || hatastvaṃ
darpajairdoṣairhatvā yadbhāṣase kṣamam

179.25

adhīrastvaṃ mama mato dhigetattava vāgbalam || na yatra puruṣāḥ santi tatra garjanti yoṣitaḥ

179.26

ahaṃ
tvāṃ daitya paśyāmi pūrveṣāṃ mārgagāminam || prajāpatikṛtaṃ setuṃ bhittvā kaḥ svastimantrajet

179.27

adya tvāṃ nāśayiṣyāmi devavyāpāraghātakam
sveṣu sveṣu ca sthāneṣu sthāpayiṣyāmi devatāḥ

179.28

evaṃ bruvati vākyantu mṛdhe śrīvatsadhāriṇi || jahāse dānavaḥ krodhāddhvastāṃścakre sahāyudhān

179.29

sa bāhuśatamudyamya sarvvāstragrahaṇaṃ raṇe || krodhādviguṇāraktākṣo viṣṇuṃ vakṣasyatāḍayat

179.30

dānavāścāpi samare mayatārapurogamāḥ
udyatāyudhanirviṃśā viṣṇumabhyadravanpaṇe

179.31

sa tāḍyamāno'tibalairdaityaiḥ sarvvīyatāyudhaiḥ || na cacāla tato yuddhe kampamāna ivācalaḥ

179.32

saṃsaktaśca suparṇena kālanemī mahāsuraḥ || sarvvaprāṇena mahatīṃ gadāmudyamya bāhubhiḥ

179.33

ghorāṃ jvalantīṃ mumuce saṃrabdho garuḍopari
karmaṇā tena daityasya viṣṇurvismayamāviśat

179.34

yadā tena suparṇasya pātitā mūrdhni sā gadā || suparṇaṃ vyathitaṃ dṛṣṭvā kṛtañca vapurātmanaḥ

179.35

krodhasaṃraktanayano vaikuṇṭhaścakramādade || vyavarddhata sa vegena suparṇena samaṃ vibhuḥ

179.36

bhujāścāsya vyavarddhanta vyāpnuvanto diśo daśa
pradiśaścaiva khaṃ gāṃ vai pūrayāmāsa keśavaḥ

179.37

vavṛdhe ca punarlokānkrāntukāma ivaujasā || tarjanāyāsurendrāṇāṃ varddhamānaṃ nabhastale

179.38

ṛṣayaścaiva gandharvvāstuṣṭuvurmadhusūdanam || sarvvānkirīṭena lihansābhramambaramambaraiḥ

179.39

padbhyāmākramya vasudhāṃ diśaḥ pracchādya bāhubhiḥ
sa sūryyakaratulyābhaṃ sahasrāramadikṣayam

179.40

dīptāgnisadṛśaṃ ghoraṃ darśanena sudarśanam || suvarṇareṇuparyyantaṃ vajranābhaṃ bhayāpaham

179.41

medo'sthimajjārudhiraiḥ siktaṃ dānavasambhavaiḥ || advitīyapraharaṇaṃ kṣuraparyyantamaṇḍalam

179.42

sragdāmamālāvitataṃ kāmagaṃ kāmarūpiṇam || svayaṃ
svayambhuvā sṛṣṭaṃ bhayadaṃ sarvvavidviṣām

179.43

maharṣiroṣāviśiṣṭaṃ nityamāhavadarpitam || kṣepaṇādyasya muhyanti lokāḥ sasthāṇujaṅgamāḥ

179.44

kravyādāni ca bhūtāni tṛptiṃ yānti mahāmṛdhe || tadapratimakarmmāṇaṃ samānaṃ sūryyavarcasā

179.45

cakramudyamya samare krodhadīpto gadādharaḥ || sa muṣṇa
ndānavaṃ tejaḥ samare svena tejasā

179.46

ciccheda bāhūṃcakreṇa śrīdharaḥ kālaneminaḥ || tacca vaktraśataṃ ghoraṃ sāgnipūrṇāhahāsi vai

179.47

tasya
daityasya cakreṇa pramamātha balāddhariḥ || sa cchinnabāhurviśirā na prākampata dānavaḥ

179.48

kabandho'vasthitaḥ saṃkhye viśākha iva pādapaḥ
saṃvitatya mahāpakṣau bāyoḥ kṛtvā samaṃ jabam

179.49

urasā pātayāmāsa garuḍaḥ kālaneminam || sa tasya deho vimukho vibāhuśca paribhraman

179.50

nipapāta divaṃ tyaktvā kṣobhayandharaṇītalam || tasminnipatite daitye devāḥ sarṣigaṇāstadā

179.51

sādhu sādhviti vaikuṇṭhaṃ sametāḥ pratyapūjayan
apare ye tu daityāśca yuddhe dṛṣṭaparākramāḥ

179.52

te sarvva bāhubhirvyāptā na śekuścalituṃ raṇe || kāṃścitkeśeṣu jagrāha kāṃścitkaṇṭheṣu pīḍayan

179.53

cakarṣa kasyacidvaktraṃ madhye'gṛhlādathāparam || te gadā cakranirdagdhā gatasattvā gatāsavaḥ

179.54

gaganādbhraṣṭasarvvāṅgā nipeturdharaṇītale
teṣu daityeṣu sarvveṣu hateṣu puruṣottamaḥ

179.55

tasthau śakrapriyaṃ kṛtvā kṛtakarmmā gadādharaḥ || tasminvimardde saṃgrāme nivṛtte tārakāmaye

179.56

taṃ deśamājagāmāśu brahmā lokapitāmahaḥ || sarvvairbrahmarṣibhiḥ sārddhaṃ gandharvvāpsarasāṃ gaṇaiḥ

179.57

devadevo hariṃ devaṃ pūjayanvākyamabravīt || kṛtaṃ
deva mahatkarmma surāṇāṃ śalyamuddhatam || vadhenānena daityānāṃ vayañca paritoṣitāḥ

179.58

yo'yaṃ tvayā hato viṣṇo kālanemī mahāsuraḥ
tvameko'sya mṛdhe hantā nānyaḥ kaścana vidyate

179.59

eṣa devānparibhavam̐llokāṃśca sasurāsurān || ṛṣīṇāṃ kadanaṃ kṛtvā māmapi prati garjjati

179.60

tadanena tavāgryeṇa parituṣṭo'smi karmmaṇā || yadayaṃ kālakalpastu kālanemī nipātitaḥ

179.61

tadā gacchasva bhadraṃ te gacchāma divamuttamam || brahma
rṣayastvāṃ tatrasthāḥ pratīkṣante sadogatāḥ

179.62

kañcāhaṃ tava dāsyāmi varaṃ varavatāṃ vara || sureṣvatha ca daityeṣu varāṇāṃ varado bhavān

179.63

niryātayaitatrai
lokyaṃ sphītaṃ nihatakaṇṭakam || asminneva mṛdhe viṣṇo śakrāya sumahātmane

179.64

evamukto bhagavatā brahmaṇā hariravyayaḥ || devāñchakramukhānsa
rvvānuvāca śubhayā girā

179.65

viṣṇuruvāca || || śṛṇvantu tridaśāḥ sarvve yāvanto'tra samāgatāḥ || śravaṇāvahitaiḥ śrotraiḥ puraskṛtya purandaram

179.66

asmābhiḥ samare sarvve kālanemimukhā hatāḥ || dānavā vikramopetāḥ śakrādapi mahattarāḥ

179.67

asmin mahati saṃgrāme daiteyau dvau viniḥsṛtau
virocanaśca daityendraḥ svarbhānuśca mahāgrahaḥ

179.68

svāṃ diśaṃ bhajatāṃ śakro diśaṃ varuṇa eva ca || yāmyāṃ yamaḥ palāyatāmuttarāñca dhanādhipaḥ

179.69

ṛkṣaiḥ
saha yathāyogaṃ gacchatāñcaiva candramāḥ || andamṛtumukhe sūryyo bhajatāmayanaiḥ saha

179.70

ājyabhāgāḥ pravarttantāṃ sadasyairabhipūjitāḥ || hūyantāmagnayo viprai
rvvedadṛṣṭena karmmaṇā

179.71

devāścāpyagnihomena svādhyāyena maharṣayaḥ || śrāddhena pitaraścaiva tṛptiṃ yāntu yathāsukham

179.72

vāyuścaratu mārgasthastridhā dīpyatu
pāvakaḥ || trīṃstu varṇāṃśca lokā̍strīṃstarpayaṃścātmajairguṇaiḥ

179.73

ṛtavaḥ sampravarttantāṃ dīkṣaṇīyairdvijātibhiḥ || dakṣiṇāścopapādyantāṃ yājñikebhyaḥ pṛthak
pṛthak

179.74

gāntu sūryyo rasānsomo vāyuḥ prāṇāṃśca prāṇiṣu || tarpayantaḥ pravarttantāṃ sarvva eva svakarmmabhiḥ

179.75

yathāvadānupūrvyeṇa mahendramala
yodbhavāḥ || trailokyamātaraḥ sarvvāḥ samudraṃ yāntu sindhavaḥ

179.76

daityebhyastyajyatāṃ bhīśca śāntiṃ vrajata devatāḥ || svasti vo'stu gamiṣyāmi brahmalokaṃ
sanātanam

179.77

svagṛhe svargaloke vā saṃgrāme vā viśeṣataḥ || viśrambho vo na mantavyo nityaṃ kṣudrā hi dānavāḥ

179.78

chidreṣu praharantyete na teṣāṃ
saṃsthitirdhruvā || saumyānāmṛjubhāvānāṃ bhavatāmārjavaṃ dhanam

179.79

evamuktvā suragaṇāgviṣṇuḥ satyaparākramaḥ || jagāma brahmaṇā sārddhaṃ svalokantu mahā
yaśāḥ

179.80

etadāścaryyamabhavatsaṃgrāme tārakāmaye || dānavānāñca viṣṇośca yanmāṃ tvaṃ paripṛṣṭavān

179.80.p1

iti śrīmātsye mahāpurāṇe padmodbhavaprā durbhāvasaṃgraho nāmāṣṭasaptatyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ

Linked texts (3)