Matsya 185
Matsya 185
- Language
- Sanskrit
Contents
- 185.63 — 1 part
185.1
maheśvara uvāca || || sevitaṃ bahubhiḥ siddhairapunarbhavakāṅkṣibhiḥ || viditvā tu paraṃ kṣetrama
vimuktanivāsinām
185.2
tadguhyaṃ devadevasya tattīrthaṃ tattapovanam || paraṃ sthānantu te yānti sambhavanti na te punaḥ
185.4
jñāne vihitaniṣṭhānāṃ paramānanda
micchatām || yā gatirvihitā sadbhiḥ sāvimukte mṛtasya tu||3||bhavasya prītiratulā hyavimukte hyanuttamā || asaṃkhyeyaṃ phalaṃ tatra hyakṣayā ca gatirbhavet
185.5
paraṃ guhyaṃ samākhyātaṃ śmaśānāmiti saṃjñitam || avimuktaṃ na sevante vañcitāste narā bhuvi
185.6
avimukte sthitaiḥ puṇyaiḥ pāṃśubharvāyuneritaiḥ
api duṣkṛtakarmmāṇo yāsyanti paramāṃ gatim
185.7
merumandaramātro'pi rāśiḥ pāpasya karmmaṇaḥ || avimuktaṃ samāsādya tatsarvvaṃ vrajati kṣayam
185.8
śmaśānamiti vikhyāta mavimuktaṃ śivālayam || tadguhyaṃ devadevasya tattīrthaṃ tattapovanam
185.9
tatra brahmādayo devā nārāyaṇapurogamāḥ || yoginaśca tathā
sādhyā bhagavantaṃ sanātanam
185.10
upāsante śivaṃ muktā madbhaktā matparāyaṇāḥ || yā gatirjñānatapasāṃ yā gatiryajñayājinām
185.11
avimukte
mṛtānāntu sā gatirvihitā śubhā || saṃharttāraśca karttārastasminbrahmādayaḥ surāḥ
185.12
samrāḍvirāṇmayā lokā jāyante hyapunarbhavāḥ || maharjana
stapaścaiva satyalokastathaiva ca
185.13
manasaḥ paramo yogo bhūtabhavyabhavasya ca || brahmādisthāvarāntasya yonau sāṃkhyādimokṣayoḥ
185.14
ye'vi
muktaṃ na muñcanti narāste naiva vañcitāḥ || uttamaṃ sarvvatīrthānāṃ sthānānāmuttamañca yat
185.15
kṣetrāṇāmuttamañcaiva śmaśānānāṃ tathaiva ca || taṭā
kānāñca sarvveṣāṃ kūpānāṃ srotasāṃ tathā
185.16
śailānāmuttamañcaitattaḍāgānāṃ tathottamam || puṇyakṛdbhavabhaktaiśca hyavimuktantu sevyate
185.17
brahmaṇaḥ paramaṃ sthānaṃ brahmaṇādhyāsitañca yat || brahmaṇā sevitaṃ nityaṃ brahmaṇā caiva rakṣitam
185.18
atraiva saptabhuvanaṃ kāñcano merurvvataḥ || manasaḥ
paramo yogaḥ prītyarthe brahmaṇaḥ sa tu
185.19
brahmā tu tatra bhagavāntrisandhyañceśvare sthitaḥ || puṇyātpuṇyatamaṃ kṣetraṃ puṇyakṛdbhirniṣevitam
185.20
ādityopāsanaṃ kṛtvā viprāścāmaratāṃ gatāḥ|| anye'pi ye trayo varṇā bhavabhaktyā samāhitāḥ
185.21
avimukte tanuṃ tyaktvā gacchanti paramāṃ gatim
aṣṭau māsānvihārasya yatīnāṃ saṃyatātmanām
185.22
ekatra caturo māsānmāsau vā nivasetpunaḥ || avimukte praviṣṭānāṃ vihārastu na vidyate
185.23
na deho bhavitā tatra dṛṣṭaṃ śāstre purātane || mokṣo hyasaṃśayastatra pañcatvantu gatasya vai
185.24
striyaḥ pativratā yāśca bhavabhaktāḥ samāhitāḥ
avimukte vimuktāstā yāsyanti paramāṃ gatim
185.26
anyā yāḥ kāmacāriṇyaḥ striyo bhogaparāyaṇāḥ || kālena nidhanaṃ prāptā gacchanti paramāṃ
gatim
185.26-2
yatra yogaśca mokṣaśca prāpyate durlabho naraiḥ || avimuktaṃ samāsādya nānyadgacchettapovanam
185.27
sarvātmanā tapaḥ sevyaṃ brāhmaṇairnātra saṃśa
yaḥ || avimukte vasedyastu mama tulyo bhavennaraḥ
185.28
yato mayā na muktaṃ hi tvavimuktaṃ tataḥ smṛtam || avimuktaṃ na sevante mūḍhā ye tamasāvṛtāḥ
185.29
viṇmūtraretasāṃ madhye te vasanti punaḥpunaḥ || kāmaḥ krodhaśca lobhaśca dambhastambho'timatsaraḥ
185.30
nidrā tandrā tathālasyaṃ paiśunyamiti te daśa
avimukte sthitā vighnāḥ śakreṇa vihitā svayam
185.31
vināyakopasargāṃśca satataṃ mūrdhni tiṣṭhati || puṇyametadbhavetsarvvaṃ bhaktānāmanukampayā
185.32
paraṃ guhyamiti jñātvā tataḥ śāstrānudarśanāt || vyāhṛtaṃ devadevaistu munibhistattvadarśibhiḥ
185.33
medasā viplutā bhūmiravimukte tu varjjitā
pūtā samabhavatsarvī mahādevena rakṣitā
185.34
saṃskārastena kriyate bhūmeranyatra sūribhiḥ || ye bhaktyā varadaṃ devamakṣaraṃ paramaṃ padam
185.35
devadānavagandharvvayakṣarakṣomahoragāḥ || avimuktamupāsante tanniṣṭhāstatparāyaṇāḥ
185.36
te viśanti mahādevamājyāhutirirvānalam || taṃ vai prāpya
mahādevamīśvarādhyuṣitaṃ śubham
185.37
avimuktaṃ kṛtārtho'smītyātmānamupalabdhayate || ṛṣidevāsuragaṇairjapahomaparāyaṇaiḥ
185.38
yatibhi
rbhokṣakāmaiśca hyavimuktaṃ niṣevyate || nāvimukte mṛtaḥ kaścinnarakaṃ yāti kilviṣī
185.39
īśvarānugṛhītā hi sarvve yānti parāṃ gatim
dviyojanamathārddhañca tatkṣetraṃ pūrvvapaścimam
185.40
arddhayojanavistīrṇa dakṣiṇettarataḥ smṛtam || vārāṇasī tadīyā ca yāvacchukranadī tu vai
185.41
eṣa kṣetrasya vistāraḥ prokto devena dhīmatā || labdhvā yogañca mokṣañca kāṅkṣanto jñānamuttamam
185.42
avimuktaṃ na muñcanti tanniṣṭhāstatparāyaṇāḥ
tasminvasanti ye martyā na te śocyāḥ kadācana
185.43
yogakṣetraṃ tapaḥkṣetraṃ siddhagandharvvasevitam || saritaḥ sāgarāḥ śailā nāvimuktasamā bhuvi
185.44
bhūrloke cāntarikṣe ca divi tīrthāni yāni ca || atītya varttate cānyadavimuktaṃ prabhāvataḥ
185.45
ye tu dhyānaṃ samāsādya muktātmānaḥ samāhitāḥ
sanniyamyendriyagrāmaṃ japanti śatarudriyam
185.46
avimukte sthitā nityaṃ kṛtārthāste dvijātayaḥ || bhavabhaktiṃ samāsādya ramante tu suniścitāḥ
185.47
saṃhṛtya śaktitaḥ kāmānviṣayebhyo bahiḥ sthitāḥ || śaktitaḥ sarvvato muktāḥ śaktitastapasi sthitāḥ
185.48
karaṇānīha cātmānamapunarbhavabhāvitāḥ
taṃ vai prāpya mahātmānamīśvaraṃ nirbhayāḥ sthitāḥ
185.49
na teṣāṃ punarāvṛttiḥ kalpakoṭiśatairapi || avimukte tu gṛhyante bhavena vibhunā svayam
185.50
utpāditaṃ mahākṣetraṃ siddhyante yatra mānavāḥ || uddeśamātraṃ kathita| avimuktaguṇāstathā
185.51
samudrasyeva ratnānāmavimuktasya vistaram || mohanaṃ
tadbhaktānāṃ bhaktānāṃ bhaktivarddhanam
185.52
mūḍhāste tu na paśyanti śmaśānamiti mohitāḥ || hanyamāno'pi yo vidvānvasedvighnaśatairapi
185.53
sa yāti paramaṃ sthānaṃ yatra gatvā na śocati || janmamṛtyujarāmuktaḥ paraṃ yāti śivālayam
185.54
apunarmaraṇānāṃ hi sā gatirmokṣakāṅkṣiṇām || yāṃ
prāpya kṛtakṛtyaḥ syāditi manyeta paṇḍitaḥ
185.55
na dānairna tapobhirvā na yajñairnāpi vidyayā || prāpyate gatiriṣṭā yā hyavimukte tu labhyate
185.56
nānāvarṇā vivarṇāśca caṇḍālā ye jugupsitāḥ || kilbiṣaiḥ pūrṇadehāśca prakṛṣṭaiḥ pātakaistathā
185.57
bheṣajaṃ paramaṃ teṣāmavimuktaṃ vidurbudhāḥ || jātya
ntarasahasreṣu hyavimukte mriyeta yaḥ
185.58
bhakto viśveśvare deve na sa bhūyo'bhijāyate || yatra ceṣṭaṃ hutaṃ dattaṃ tapastaptaṃ kṛtañca yat
185.59
sarvvamakṣayametasminnavimukte na saṃśayaḥ || kālenòparatā yānti bhave sāyujyamakṣayam
185.60
kṛtvā pāpasahasrāṇi paścātsantāpametya vai || yo'vimukte
viyujyeta sa yāti paramāṃ gatim
185.61
uttaraṃ dakṣiṇañcāpi ayanaṃ na vikalpayet || sarvvesteṣāṃ śubhaḥ kālo hyavimukte mriyanti ye
185.62
na tatra kālo mīmāṃsyaḥ śubho vā yadi vā'śubhaḥ || tasya devasya māhātmyasthānamadbhutakarmaṇaḥ || sarvveṣāmeva nāthasya sarvveṣām vibhunā svayam
185.63
śrutvedaṃ ṛṣayaḥ sarvve skandena kathitaṃ purā || avimuktāśramaṃ puṇyaṃ bhāvayatkaraṇaiḥ śubhaiḥ
185.63.p1
iti śrīmātsye mahāpurāṇe'vimuktamāhātmyaṃ nāma caturaśītyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Yoginītantra — Sanskrit
- Tīrthakāṇḍa — Lakṣmīdhara, Sanskrit
- Prabhāsakṣetramāhātmyam — Sanskrit
- Saṃskārasāra — Dalapatirāja, Sanskrit
- Tristhalīsetu (Nārāyaṇa) — Nārāyaṇa (Mahiṣamaṅgalam) 1513, Sanskrit