Matsya 219
Matsya 219
- Language
- Sanskrit
Contents
- 219.38 — 1 part
219.1
manuruvāca
rakṣoghnāni viṣaghnāni yāni dhāryyāṇi bhūpujā || aṃgadāni samācakṣva tāni dharmabhṛtāṃ vara
219.2
matsya uvāca || || bilvāṭakī yavakṣāraṃ pāṭalā bāhiko
ṣaṇāḥ || śrīparṇī śallakīyukto niṣkāthaḥ prokṣaṇaṃ param
219.3
saviṣaṃ prokṣitaṃ tena sadyo bhavati nirviṣam || yavasaindhavapānīyavastraśayyāsanodakam
219.4
kavacābharaṇaṃ chatraṃ vālavyajanaveimanām || śeluḥ pāṭalātiviṣā śigru mūrvvā punarnavā
219.5
samaṅgāvṛṣamūlañca kapitthavṛṣaśoṇitam || mahādanta
śaṭhaṃ tadvatprokṣaṇaṃ viṣanāśanam
219.6
lākṣāpriyaṅgumañjiṣṭhā samamelā hareṇukā || yaṣṭyāhvā madhurā caiva babhrupitena kalpitāḥ
219.7
nikhanedgoviṣāṇasthaṃ saptarātraṃ mahītale || tataḥ kṛtvā maṇiṃ hemā baddhaṃ hastena dhārayet
219.8
saṃspṛṣṭaṃ saviṣaṃ tena sadyo bhavati nirviṣam
manohvayā śamīpatraṃ tumbikā śvetasarṣapāḥ
219.9
kapitthakuṣṭhamañjiṣṭhāḥ pittena ślakṣṇakalpitāḥ || śuno goḥ kapilāyāśca saumyākṣito'paro gadaḥ
219.10
viṣajitparamaṃ kāryyaṃ maṇiratnañca pūrvvavat || mūṣikā jatukā cāpi haste baddhā viṣāpahā
219.11
hareṇumāṃsī mañjiṣṭhā rajanī madhukā madhu
akṣatvaksurasaṃ lākṣā śvapittaṃ pūrvvavadbhuvi
219.12
vādinrāṇi patākāśca piṣṭairetaiḥ pralepitāḥ || śrutvā dṛṣṭvā samāghrāya sadyobhavati nirviṣaḥ
219.13
tryūṣaṇaṃ pañcalavaṇaṃ mañjiṣṭhā rajanīdvayam || sūkṣmailā trivṛtāpatraṃ viḍaṅgānīndravāruṇī
219.14
madhukaṃ vetasaṃ kṣaudraṃ viṣāṇe ca nidhāpayet
tasmāduṣṇāmbunā mātraṃ prāguktaṃ yojayet tataḥ
219.15
śuklaṃ sarjjarasopetaṃ sarṣapā elavālukaiḥ
219.16
suvegā taskarasurai| kusumairarjunasya tu
dhūpo vāsagṛhe hanti viṣaṃ sthāvarajaṅgamam
219.17
na tatra kīṭā na viṣaṃ dardurā na sarīsṛpāḥ || na kṛtyā karmmaṇāñcāpi dhūpo'yaṃ yatra dahyate
219.18
kalpitaiścandanakṣīrapalāśadrumalakalaiḥ || mūrdhvailāvālusarasānākulītaṇḍulīyakaiḥ
219.19
kvāthaḥ sarvvodakāryeṣu kākamācīyuto hitaḥ || roca
nāpatranepālīkuṅkumaistilakānvahan
219.20
viṣairna bādhyate syācca naranārīnṛpapriyaḥ || cūrṇairharidrāmañjiṣṭhākiṇihīkaṇanimbajaiḥ
219.21
digdhaṃ nirviṣatāmeti gātraṃ sarvvaviṣārdditam || śirīṣasya phalaṃ patraṃ puṣpaṃ tvaṅmūlameva ca
219.22
gomūtraghṛṣṭo hyagadaḥ sarvvakarmmakaraḥ smṛtaḥ || ekavīra
mahauṣadhyaḥ śṛṇu cātaḥ paraṃ nṛpa
219.23
vandhyā karkoṭakī rājanaviṣṇukrāntā tathotkaṭā || śatamūlī sitānandā balā mocā paṭolikā
219.24
somāpiṇḍā niśā caiva tathā dugdharuhā ca yā || sthale kamalinī yā ca viśālī śaṅkhamūlikā
219.25
caṇḍālī hastimagadhā go'jāparṇī karambhikā
raktā caiva mahāraktā tathā barhiṃśikhā ca yā
219.26
kośātakī naktamālaṃ priyālañca sulocanī || vāruṇī vasugandhā ca tathā vai gandhanākulī
219.27
īśvarī śivagandhā ca śyāmalā vaṃśanālikā || jatukālī mahāśvetā śvetā ca madhuyaṣṭikā
219.28
vajrakaḥ pāribhadraśca tathā vai sindhuvārakāḥ
jīvānandā vasucchidrā natanāgarakaṇṭakā
219.29
nālañca jālī jātī ca tathā ca vaṭapatrikā || kārttesvaraṃ mahānīlā kundururhaṃsapā
dikā
219.30
maṇḍūkaparṇī vārāhī dve tathā taṇḍulīyake || sarpākṣī lavalī brāhmī viśvarūpā sukhākarā
219.31
rujāpahā vṛddhikarī
tathā caiva tu śalyadā || patrikā rohiṇī caiva raktamālā mahauṣadhī
219.32
tathāmalakavandākaṃ śyārmācatraphalā ca yā || kākolī
kṣīrakākolī pīluparṇī tathaiva ca
219.33
keśinī vṛścikālī ca mahānāgā śatāvarī || garuḍī ca tathā vegā jale kumudinī tathā
219.34
sthale cotpalinī yā ca mahābhūmilatā ca yā || unmādinī somarājī sarvvaratnāni pārthiva
219.35
viśeṣānmarakavādīni kīṭapakṣaṃ viśeṣataḥ
jīvajātāśca maṇayaḥ sarvve dhāryyāḥ prayatnataḥ
219.36
rakṣoghnāśca viṣaghnāśca kṛtyāvaitālanāśanāḥ || viśeṣānnranāgāśca gokharoṣṭrasamudbhavāḥ
219.37
sarpe
tittiragomāyuvabhramaṇḍakajāśca ye || siṃhavyāghrarkṣamājīradvīpivā narasambhavāḥ || kapiñjalā gajā vājimahiṣaiṇabhavāśca ye
219.38
ityevametaiḥ sakalairupetaṃ
dravyaiśca sarvvaiḥ svapuraṃ surakṣitam || rājā vaset tatra gṛhaṃ suśubhraṃ guṇānvitaṃ lakṣaṇasamprayuktam
219.38.p1
iti śrīmātsye mahāpurāṇe'gadādhyāyo nāmāṣṭā daśādhikadviśatatamo'dhyāyaḥ
Linked texts (2)
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Aṣṭāṅgasaṃgraha — Vāgbhaṭa, Sanskrit