Pramāṇa · Search · About · API

Matsya 248

Matsya 248

Language
Sanskrit

Contents

248.1

arjuna uvāca || || prādurbhāvānpurāṇeṣu viṣṇoramitatejasaḥ || satāṃ kathayatāṃ
vipra vāṃrāhaṃ iti naḥ śrutam

248.2

jāne na tasya caritaṃ na vidhiṃ na ca vistaram || na karmma guṇasaṃkhyānaṃ na cāpyantaṃ manīṣiṇaḥ

248.3

kimātmako varāho'sau kimmūttiḥ kāsya devatā || kiṃpramāṇaḥ kiṃprabhāvaḥ kiṃvā tena purā kṛtam

248.4

etanme śaṃsa tattvena vārāhaṃ śrutivistaram
yathārhañca sametānāṃ dvijātīnāṃ viśeṣataḥ

248.5

śaunaka uvāca || || etatte kathayiṣyāmi purāṇaṃ brahmasammitam || mahāvarāhacaritaṃ
kṛṣṇasyādbhutakarmaṇaḥ

248.6

yathā nārāyaṇo rājanvārāhaṃ vapurāsthitaḥ || daṃṣṭrayā gāṃ samudrasthāmujjahārāvimarddanaḥ

248.7

chando
gīrbhirudārābhiḥ śrutibhiḥ samalaṅkṛtaḥ || manaḥprasannatāṃ kṛtvā nibodha vijayādhunā

248.8

idaṃ purāṇaṃ paramaṃ puṇyaṃ vedaiśca sammitam
nānāśrutisamāyuktaṃ nāstikāya na kīrttayet

248.9

purāṇaṃ vedamakhilaṃ sāṃkhyaṃ yogañca veda yaḥ || kātsnryena vidhinā proktaṃ saurupārthaṃ vai
vadiṣyati

248.10

viśvedevāstathā sādhyā rudrādityāstathāśvinau || prajānāṃ patayaścaiva sapta caiva maharṣayaḥ

248.11

manaḥsaṅkalpajāścaiva pūrvvajā
ṛṣayastathā || vasavo marutaścaiva gandharvvā yakṣarākṣasāḥ

248.12

daityāḥ piśācā nāgāśca bhūtāni vividhāni ca || brāhmaṇāḥ kṣatriyā
vaiśyāḥ śūdrā mlecchāśca ye bhuvi

248.13

catuṣpadāni sarvvāṇi tiryyagyoniśatāni ca || jaṅgamāni ca sattvāni yaccānyajjīvasaṃjñitam

248.14

pūrṇe yugasahasre tu brāhme'hani tathāgate || nirvāṇe sarvvabhūtānāṃ sarvvotpātasamudbhave

248.15

hiraṇyaretāstriśikhastato bhūtvā vṛṣākapiḥ
śikhābhirvivadhairlokānśoṣayata vahninā

248.16

dahyamānāstatastasya tejorāśibhirudgataiḥ || vivarṇavarṇā dagdhāṅgā hatārcciṣmadviśānanaiḥ

248.17

sāṅgopaniṣado vedā itihāsapurogamāḥ || sarvvavidyāḥ kriyāścaiva sarvvadharmmaparāyaṇāḥ

248.18

brahmāṇamagrataḥ kṛtvā prabhavaṃ viśvatomukham || sarvvadevagaṇā
ścaiva traryāstraṃśattu koṭayaḥ

248.19

tasminnahani samprāpte taṃ haṃsaṃ mahadakṣaram || praviśanti mahātmānaṃ hariṃ nārāyaṇaṃ prabhum

248.20

teṣāṃ bhūyaḥ pravṛttānāṃ
nidhanotpattirucyate || yathā sūryyasya satatamudayāstamane iha

248.21

pūrṇe yugasahasrānte kalpo niḥśeṣa ucyate || yasmiñjīvakṛtaṃ sarvvaṃ niḥśeṣaṃ
samatiṣṭhata

248.22

saṃhṛtya lokānakhilān sadevāsuramānuṣān || kṛtvā susaṃsthāṃ bhagavānāsta eko jagadguruḥ

248.23

sa sraṣṭā sarvvabhūtānāṃ kalpā
nteṣu punaḥ punaḥ || avyayaḥ śāśvato devo yasya sarvvamidaṃ jagat

248.24

naṣṭārkakiraṇe loke candragrahavivarjjite || tyaktadhūmāgnipavane kṣīṇayajñavaṣaṭ
kriye

248.25

apakṣigaṇasampāte sarvvaprāṇihare pathi || amaryyādākule raudre sarvvatastamasāvṛte

248.26

adṛśye sarvvaloke'sminnabhāve sarvvakarma
ṇām || praśānte sarvvasampāte naṣṭe vairaparigrahe

248.27

gate svabhāvasaṃsthāne loke nārāyaṇatmike || parameṣṭhī hṛṣīkeśaḥ śayanāyopacakrame

248.28

pītavāsā lohitākṣaḥ kṛṣṇo jīmūtasannibhaḥ || śikhāsahasravikacajaṭābhāraṃ samudvahan

248.29

śrīvatsa lakṣaṇadharaṃ raktacandanabhūṣitam || vakṣo bibhranma
hābāhuḥ sa viṣṇuriva toyadaḥ

248.30

puṇḍarīkasahasreṇa sragasya śuśubhe śubhā || patnī cāsya svayaṃ lakṣmīrdehamāvṛtya tiṣṭhati

248.31

tataḥ svapiti
śāntātmā sarvvaloke śubhāvahaḥ || kimapyamitayogātmā nidrāyogamupāgataḥ

248.32

tato yugasahasre tu pūrṇe sa puruṣottamaḥ || svayameva vibhurbhūtvā
budhyate vibudhādhipaḥ

248.33

tataścintayate bhūyaḥ sṛṣṭiṃ lokasya lokakṛt || narān de vagaṇāṃścaiva pārameṣṭhyena karmmaṇā

248.34

tataḥ sañcintayan
kāryyaṃ deveṣu samitijyaḥ|| sambhavaṃ sarvvalokasya vidadhāti satāṃ gatiḥ

248.35

karttā caiva vikarttā ca saṃharttā vai prajāpatiḥ || nārāyaṇaḥ paraṃ satyaṃ
nārāyaṇaḥ paraṃ padam

248.36

nārāyaṇaḥ paro yajño nārāyaṇaḥ parā gatiḥ || sa svayambhūriti jñeyaḥ sa sraṣṭā bhuvanādhipaḥ

248.37

sa sarvvamiti vijñeyo
hyeṣa yajñaḥ prajāpatiḥ || yadveditavyastridaśaistadeṣa parikīrttyate

248.38

yattu vedyaṃ bhagavato devā api na tadviduḥ || prajānāṃ patayaḥ sarvve ṛṣayaśca
sahāmaraiḥ

248.39

nāsyāntamadhigacchanti vicinvanta itiḥ śrutiḥ || yadasya paramaṃ rūpaṃ na tatpaśyanti devatāḥ

248.40

prādurbhāve tu yadrūpaṃ tad
rccanti divaukasaḥ || darśitaṃ yadi tenaiva tadavekṣanti devatāḥ

248.41

yanna darśitavāneṣa kastadanveṣṭumīhate || grāmyāṇāṃ sarvvabhūtānāmagnimārutayorgatiḥ

248.42

tejasastapasaścaiva nidhānamamṛtasya ca || caturāśramadharmmaiścāturhotraphalāñjanaḥ

248.43

catuḥsāgaraparyyantaścaturyuganivarttakaḥ|| tadeṣa saṃhṛtya
jagat kṛtvā garbhasthamātmanaḥ || mumocāṇḍaṃ mahāyogī dhṛtaṃ varṣasahasrakam

248.44

surāsuradvijabhujagāpsarogaṇairdrumauṣadhikṣitidharayakṣagṛhyakaiḥ
prajāpatiḥ śrutibhirasaṅkulaṃ tadā sa vai sṛjajjagadidamātmanā prabhuḥ

248.44.p1

iti śrīmātsye mahāpurāṇe varāhaprādurbhāve saptacatvāriṃśadadhikadviśatatamo' dhyāyaḥ

Linked texts (1)