Matsya 33
Matsya 33
- Language
- Sanskrit
Contents
- 33.31 — 1 part
33.1
cha || || śaunaka uvāca || || evamuktaḥ sa rājarṣiḥ
kāvyaṃ smṛtvā mahāvratam || saṃkrāmayāmāsa jarāṃ tadā putre mahātmani
33.2
pauraveṇātha vayasā yayātirnahuṣātmajaḥ || prītiyukto naraśreṣṭhaścacāra viṣa
yānpriyān
33.3
yathākāmaṃ yathotsāhaṃ yathākālaṃ yathāsukham || dharmmāviruddhānrājendro yathārhati sa eva hi
33.4
devānatarpayadyajñaiḥ śrāddhairapi pitā
mahān || dīnānanugrahairiṣṭaiḥ kāmaiśca dvijasattamān
33.5
atithīnnannapānaiśca viśaśca pratipālanaiḥ || ānuśaṃsyena śūdrāṃśca dasyūnigrahaṇena ca
33.6
dharmeṇa ca prajāḥ sarvā yathāvadanurañjayan || yayātiḥ pālayāmāsa sākṣādindra ivāparaḥ
33.7
sa rājā siṃhavikrānto yuvā viṣayagocaraḥ || a
virodhena dharmmasya cacāra sukhamuttamam
33.8
sa samprāpya śubhānkāmāṃstṛtaḥ khinnaśca pārthivaḥ || kālaṃ varṣasahasrāntaṃ sasmāra manujādhipaḥ
33.9
paricintya sa kālajñaḥ kalāḥ kāṣṭhāśca vīryyavān || pūrṇe matvā tataḥ kālaṃ pūruṃ putramuvāca ha
33.10
na jātu kāmaḥ kāmānāmupabhogena śā
myati || haviṣā kṛṣṇavartmava bhūya evābhivarddhate
33.11
yatpṛthivyāṃ vrīhiyavaṃ hiraṇyaṃ paśavaḥ striyaḥ || nālamekasya tatsarvvamiti matvā śamaṃ
vrajet
33.12
yathāsukhaṃ yathotsāhaṃ yathākāmamarindama || sevitā viṣayāḥ putra yauvanena mayā tava
33.13
pūro prīto'smi bhadraṃ te gṛhāṇedaṃ
svayauvanam || rājyañcaiva gṛhāṇedaṃ tvaṃ hi me priyakṛtsutaḥ
33.14
śaunaka uvāca || || pratipede jarāṃ rājā yayātirnāhuṣastadā || yauvanaṃ
pratipede sa pūruḥ svaṃ punarātmanaḥ
33.15
abhiṣektukāmañca nṛpaṃ pūruṃ putraṃ kanīyasam || brāhmaṇapramukhā varṇā idaṃ vacanamabruvan
33.16
kathaṃ
śukrasya dauhitraṃ devayānyāḥ sutaṃ prabho || jyeṣṭhaṃ yadumatikramya rājyaṃ pūroḥ pradāsyasi
33.17
jyeṣṭho yadustava sutasturvvasustadanantaram || śarmi
ṣṭhāyāḥ suto druhyustathānuḥ pūrureva ca
33.18
kathaṃ jyeṣṭhamatikramya kanīyānrājyamarhati || etatsambodhayāmastvāṃ svadharmmamanupālaya
33.19
yayātiruvāca || || brāhmaṇapramukhā varṇāḥ sarvve śṛṇvantu me vacaḥ || jyeṣṭhaṃ prati yato rājyaṃ na deyaṃ me kathañcana
33.20
mama jyeṣṭhena yadu
nā niyogo nānupālitaḥ || pratikūlaḥ pituryaśca na sa putraḥ satāṃ mataḥ
33.21
mātāpitrorvacanakṛddhitaḥ pathyaśca yaḥ sutaḥ || sa putraḥ putravadyaśca
varttate pitṛmātṛṣu
33.22
yadunāhamavajñātastathā turvvasunāpi vā || druhyuṇā cānunā caiva mayyavajñā kṛtā bhṛśam
33.23
pūruṇā me kṛtaṃ vākyaṃ
mānitaśca viśeṣataḥ || kanīyānmama dāyādo jarā yena dhṛtā mama
33.24
mama kāmaḥ sa ca kṛtaḥ pūruṇā putrarūpiṇā || śukreṇa ca varo datta
kāvyenośanasā svayam
33.25
putro yastvānuvartteta sa rājā pṛthivīpatiḥ || bhavantaḥ pratijānantu pūru rājye'bhiṣicyatām
33.26
prakṛtaya ūcuḥ || || yaḥ putro guṇasampanno mātāpitrorhitaḥ sadā || sarvvaṃ so'rhati kalyāṇaṃ kanīyānapi sa prabhuḥ
33.27
ahaṃ pūre
ridaṃ rājyaṃ yaḥ priyaḥ priyakṛttava || varadānena śukrasya na śakyaṃ vaktumuttaram || (taṃta eva punaścāpi gataḥ svargamiti śrutiḥ)
33.28
śaunaka uvāca || || paurajānapadaistuṣṭairityukto nāhuṣastadā || abhiṣicya tataḥ pūruṃ rājye svasutamātmajam
33.29
dattvā ca pūrave rā
jyaṃ vanavāsāya dīkṣitaḥ || purātsa niryayau rājā brāhmaṇaistāpasaiḥ saha
33.30
yadostu yādavā jātā turvvasoryavanāḥ sutāḥ || druhyoścaiva sutā bhojā
anostu mlecchajātayaḥ
33.31
pūrostu pauravo vaṃśo yatra jāto'si pārthiva || idaṃ varṣasahasrāntu rājyaṃ kurukulāgatam
33.31.p1
iti śrīmātsye mahāpurāṇe yayāticarite catustriṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (6)
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Critical edition (BORI) — Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Liṅga — Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit
- Purāṇasāra — Sāyaṇa, Sanskrit