Pramāṇa · Search · About · API

Upapattishekhara 26.27.p1.2

Upapattiśekhara 26.27.p1.2

Language
Sanskrit

26.27.p1.2

tribhajyakepūdbhavakoṭimaurvyoddhṛtāptacāpāṃśavihīnakhāṅkāḥ ||’ (spaṣṭā. 385 ślo.)
tadā meṣādijīvayā kimiti phalaṃ cāpakaraṇārthaṃ trijyāvṛtte pariṇāmitam=
(jyāpakrāṃ. jyāmeṣā)/tri×tri/jyākrāṃ=(jyāpakrāṃ. jyāmeṣā)/jyākrāṃ
athavā meṣādibhujāṃgopari dhruvasūtraṃ vidheyam, tadā krāntikoṭirarthāt svasvadyujā karṇaḥ, bhujāṃśonā navatirarthāt karṇakoṭirbhujaḥ, ayanavṛtte paramakrāntikoṭirarthāt paramālpadyujyākoṭirityekaṃ cāpajātyam | tathā bhujāṃśāḥ karṇaḥ, viṣuvāṃśāḥkoṭiḥ, iṣṭakrāntyaṃśā bhuja ityaparaṃ cāpajātyam | tato'nupātaḥ-yadi svasva
dyujyayā paramālpadyujyā labhyate tadā meṣādibhujāṃśajyayā kiṃ phalaṃ viṣuvāṃśajyā=
(mejyā. padyu)/svasvadyu
atra vyakṣodayasādhanārthaṃ kṣetram (9)
atra viṣuvāṃśebhyaḥ kṣetrāṃśānayanaṃ siddhāntatattvaviveke‘yā bāhujīvā viṣuvāṃśakānāṃ
svakoṭijātadyuguṇena bhaktā
trijyāguṇā labdhaphalasya cāpaṃ
calagrahāṃśāḥ prathame pade syuḥ
pade dvitīye'tha tadūna khāṣṭendava-180stṛtīye khagajendu 180yuktāḥ
antye tadūnāḥ kharasāngnaya-360ste
kharāmabhaktā gṛhapūrvakaḥ syāt ||’
“atropapatti viṣuvatkrāntivṛttaikyadeśataḥ
krāntivṛtte graho yatra tatra dhruvakadambayoḥ
sūtre ye bhavatastatra dhruvasūtre'ntaraṃ tayoḥ
krāntināḍyākhyayorādyā krānti,ranyā tadantare
krāntiḥ kadambasūtre syāt tayorbhedaḥ padāntare
atha nāmnā vibhedo'sti viṣuvatkrāntivṛttayoḥ
naiva svarūpastena nāḍyākhye viṣuvāṃśataḥ
tīryagghruvākhyasūtrastho bhavṛttāvadhiko'pamaḥ
ādyasaṃjñaḥ, sa evātra bhavṛtte viṣuvāṃśataḥ
tīryak kadambasūtrastho'pamo'nyo nāḍikāvadhiḥ