Upapattishekhara 28.1.5
Upapattiśekhara 28.1.5
- Language
- Sanskrit
28.1.5
balādvidhīyate tadapi vinā golapṛṣṭhabhedaṃ nopapannamiti na svakāryakṣamaṃ tadrītyā kiraṇānāmasaṃbhavāt | ato'ravibimbagolapṛṣṭhārdhavṛttādapi kiraṇānāṃ bhūsaṃbandhābhāvāttato
hyasaṃbhāvitacchāyājñānaṃ mugdhaiḥ kalpitam | atha ravibimbagolabhūgolapṛṣṭhārdhavṛttādhaḥpradeśāttattadgolakendrād bhujarūpāntarāgrasthitādyatkoṭirūpaṃ kiraṇasūtraṃ madhyasūtrasparśinārhaṃ tattu yogyaṃ syādeva | yato golakendrād golapṛṣṭhapradeśaparyantaṃ golavyāsārdhamitaṃ
bhujarūpaṃ prakalpya tato yadṛjusūtraṃ koṭirūpaṃ tattu tadgolapṛṣṭhe tatpradeśa eva spṛṣṭaṃ
nānyatreti suprasiddhataram | atrordhvādhaḥsthatvaṃ svasthānāhaglagnasthityā bodhyam
tadarthamekamṛjusūtraṃ pṛṣṭhasūtrasaṃjñaṃ yathā ravibimbagolabhūgolapṛṣṭhapradeśayoḥ spṛṣṭaṃ sanmadhyasūtraṃ
yatra spṛśati tathā tad vidhāya tatsūtraṃ ravibimbagolapṛṣṭhayoryatra spṛṣṭaṃ tatra krameṇa
ravibhūsaṃjñe cinhe kārye | atha tatra sūtraṃ madhyasūtre yatra spṛṣṭaṃ tatra bhūchāyāgracihnam
ravibimbagole tadgolapṛṣṭhakendrād ravicihnāntareṇa yadvṛttaṃ tadravivṛttam | evaṃ bhūgole
bhūvṛttamapi | tadarthaṃ ravivṛttānniḥsṛtā bhūvṛttaspṛṣṭā ravikaraṇā madhyasūtre saṃmilitāsta
eva bhūcchāyāsvarūpasiddhyarthaṃ netarā iti siddham | ravibimbagolakendrād ravicihnaparyantaṃ ravibimbagole vyāsārddhaṃ bṛhadbhujaḥ, madhyasūtre ravibimbagolakendrād bhūchāyāgracinhaparyantaṃ bṛhatkarṇaḥ, tadvargāntarapadarūpā ravicihnād bhūchāyāgracihnaparyantaṃ pṛṣṭhasūtre
bṛhatkoṭiriti bṛhatkṣetram | athānyāni tatsajātīyāni kṣetrāṇi—kugarbhād
Linked texts (1)
- Siddhāntatattvaviveka — Kamalākarabhaṭṭa 1633, Sanskrit