Citrapata 199
Citrapaṭa 199
- Language
- Sanskrit
Contents
- 199.11 — 2 parts
199.218
agniṣṭome upāṃśutvasya dīkṣaṇīyādyapūrvaprayuktatvādhikaraṇam (9)
jyotiṣṭome, 'ssarā vā eṣā yajñatya—tasmādyatprācīnamagnīṣomīyāt tenopāṃśu caranti' ityatra, yajñasya yatprācīnaṃ tenopāṃśu carantītyanvayaḥ | ato yajñaśabdo vidheyopāṃśutvaviśeṣaṇaprācīnatvaviśeṣaṇa-samarpakatvena pravṛttiviśeṣakarasyāt | ssarāviśeṣaṇatve tadviparītyādanarthakasyāt | iti yajñabhāgadharmaḥ paramāpūrvaprayuktamupāṃśutvam | tataśca somavikāreṣu kuṇḍapāyināmayanādiṣu, agnīṣomīyaprācīnāprākṛta
somodbhavenāpūrveṇa nopāṃśutvaṃ prayujyate
praṇītā vāgyamo'pyevaṃ naiṣṭikena prayujyate
199.11
pratīṣṭaṃ kaṃ nāgnidharmaḥ
'trīhīnprokṣatī 'ityutra tu, trīhīnabhilakṣyodakaprakṣepaḥ prokṣaṇam | na pratitrīhi | iti saṃpradāyavidaḥ
itīṣṭakāsu sakṛdvikarṣaṇādyanuṣṭhānādhikaraṇam
199.11.p1
uttamānyānāmahvāṃ patnīsaṃyājāntatādhikaraṇam (12)
dvādaśāhe, 'patnīsaṃyājāntyahāni saṃtiṣṭhante, na barhiranupraharanti, asaṃsthito hi tarhi yajñaḥ' iti śrute, yadyapi patnī saṃyājānte vyāpāroparamavidhāvasaṃsthitatvaṃ heturbhāti, arthavādatve'pi tasya ghṛtārthavādavat vākyaśeṣatayāpyupapatternāviśeṣapravṛttavidhisaṃkoco yuktaḥ, yathā cirabhoktari 'nāsya bhojanaṃ samāpyate' iti vadanti | tasmātsarveṣāṃ patnīsaṃyājānte vyāpāroparamaḥ | iti cet —
patnyantatvaṃ vinottamam
'dvādaśāhena yajeta' ityekaprayogatāyā: dvādaśasu sattyāsvapyavagamāt, tadarthaṃ dīkṣopasadādīnāṃ pūrvaṃ tantreṇānuṣṭhitatvenoparitaneṣvapi kvacidavasthāpya tantreṇa keṣāñcidanuṣṭhānamaniyataprāptaṃ prāguttamāhassu patnīsaṃyājāntatāyā: niyamyate | avivākye daśame'hani mānasagrahāntatā vācanikī | hāryojanādyahaśśeṣastantreṇāntye'hani kāryaḥ | tathā ca na vākyaśeṣasyāpi gauṇanā | ato yathāprakṛtyantyavajraṃ patnīsaṃyājāntatvaṃ dvirātrādiṣu, antyasyāha: sarvasaṃsthātayohaḥ
199.11.p2
ityuttamānyānāmahvāṃ patnīsaṃyājāntatādhikaraṇam || 12