Pramāṇa · Search · About · API

Tarkapada 2.p59

Tarkapāda 2.p59

Language
Sanskrit

2.p59

nanu prāpyakāri śrotraṃ na ca dhvanyutpattideśaḥ śrotreṇa prāpyata iti, kathaṃ tasya śrotreṇa grahaṇam? tadgrahe ca kathaṃ tadviśiṣṭaśabdagrahaḥ? ucyate— nā'yaṃ śrotratattaddeśaviśiṣṭaśabdapratyayaḥ, kintu śrotraṃ hi svadeśasthitaṃ śabdaṃ bodhayadapi na deśaviśiṣṭaṃ bodhayati, kintu svarūpamātreṇa, yatastu diśa āgatā dhvanayastayā viśiṣṭaṃ śabdaṃ bodhayanti, sā hi dik śrotraprāptā śakyate śrotreṇa grahītum, yadyapi na svātantryeṇa diśaḥ śrotragrāhyatvam, tathāpi śabde gṛhyamāṇe tadviśeṣaṇatayā digapi śrotreṇa gṛhyata iti dṛṣṭatvād aṅgīkriyate kālavat| yathā hi kālo na svātantryeṇendriyairgṛhyate atha ca viṣayeṣu sveṣu gṛhyamāṇeṣu tadviśeṣaṇatayā sarvairapīndriyairgṛhyate tadvat| tataścāsyāṃ diśi śabda iti viśiṣṭagrahaṇaṃ tāvat siddham