Mimamsasutra 9.2
Mīmāṃsāsūtra 9.2
- Language
- Sanskrit
9.2.1
sāmāni mantram eke smṛtyupadeśābhyām /
9.2.2
taduktadoṣam /
9.2.3
karma vā vidhilakṣaṇam /
9.2.4
tādṛgdravyaṃ vacanāt pākayajñavat /
9.2.5
tatrāvipratiṣiddho dravyāntare vyatirekaḥ pradeśaś ca /
9.2.6
śabdārthatvāt tu naivaṃ syāt /
9.2.7
parārthatvāc ca śabdānām /
9.2.8
asambandhaś ca karmaṇā śabdayoḥ pṛthagarthatvāt /
9.2.9
saṃskāraś cāprakaraṇe 'gnivatsyāt prayuktatvāt /
9.2.10
akāryatvāc ca śabdānām aprayogaḥ pratīyeta /
9.2.11
āśritatvāc ca /
9.2.12
prayujyata iti cet /
9.2.13
grahaṇārthaṃ prayujyeta /
9.2.14
tṛce syāc chrutinirdeśāt /
9.2.15
śabdārthatvād vikārasya /
9.2.16
darśayati ca /
9.2.17
vākyānāṃ tu vibhaktatvāt pratiśabdaṃ samāptiḥ syāt saṃskārasya tadarthatvāt /
9.2.18
tathā cānyārtha darśanam /
9.2.19
anavānopadeśaś ca tadvat /
9.2.20
abhyāsenetarā śrutiḥ /
9.2.21
tadabhyāsaḥ samāsu syāt /
9.2.22
liṅgadarśanāc ca /
9.2.23
naimittikaṃ tūttarātvam ānantaryāt pratīyeta /
9.2.24
aikārthyāc ca tadabhyāsaḥ /
9.2.25
prāgāthikaṃ tu /
9.2.26
sve ca /
9.2.27
pragāthe ca /
9.2.28
liṅgadarśanāvyatiretakāc ca /
9.2.29
arthaikatvād vikalpaḥ syāt /
9.2.30
arthaikatvād vikalpaḥ syād ṛksāmayos tadarthatvāt /
9.2.31
vacanād viniyogaḥ syāt /
9.2.32
sāmapradeśe vikāras tadapekṣaḥ syāc chāstrakṛtvāt /
9.2.33
varṇe tu vādarir yathādravyaṃ dravyavyatirekāt /
9.2.34
stobhasyaike dravyāntare nivṛttim ṛgvat /
9.2.35
sarvātideśas tu sāmānyāl lokavad vikāraḥ syāt /
9.2.36
anvayañ cāpi darśayati /
9.2.37
nivṛttir vārthalopāt /
9.2.38
anvayo vārthavādaḥ syāt /
9.2.39
adhikañ ca vivarṇañ ca jaiminiḥ stobhaśabdatvāt /
9.2.40
dharmasyārthakṛtatvād dravyaguṇavikāravyatikramapratiṣedhe codanānubandhaḥ samavāyāt /
9.2.41
tadutpattes tu nivṛttis tatkṛtatvāt syāt /
9.2.42
aveśyeran vārthavattvāt saṃrakārasya tadarthatvāt /
9.2.43
ākhyā caivaṃ tadāveśād vikṛtau syād apūrvatvāt /
9.2.44
parārthena tv arthasāmānyaṃ saṃskārasya tadarthatvāt /
9.2.45
kriyeran vārthanirvṛtteḥ /
9.2.46
ekārthatvād avibhāgaḥ syāt /
9.2.47
nirdeśād vā vyavatiṣṭheran /
9.2.48
aprākṛte tadvikārād virodhādyavatiṣṭheran /
9.2.49
ubhayasāmni caivam ekārthāpatteḥ /
9.2.50
svārthatvād vā vyavasthā syāt prakṛtivat /
9.2.51
pārvaṇahomayos tv apravṛttiḥ samudāyārthasaṃyogāt tadabhījyā hi /
9.2.52
kālasyeti cet /
9.2.53
nāprakaraṇatvāt /
9.2.54
mantravarṇāc ca /
9.2.55
tadabhāve 'gnivad iti cet /
9.2.56
nādhikārakatvāt /
9.2.57
ubhayor aviśeṣāt /
9.2.58
yadabhījyā vā tadviṣayau /
9.2.59
prayāje 'pīti cet /
9.2.60
nācoditatvāt /
Commentaries (1)
- Jaiminīyanyāyamālā — Mādhava, Sanskrit
Linked texts (2)
- Nyāyamañjarī — Jayanta Bhaṭṭa, Sanskrit
- Adhikaraṇaratnamālā — Sāyaṇa, Sanskrit