<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.192 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [The four Anuyogas ("expositions")](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga) › [Ontology, epistemology and logic](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil) › [Logic and epistemology (pramāṇa, naya, syādvāda)](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya) › [Standpoints, nikṣepa, saptabhaṅgī](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya) › [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra) › [Nyayagamanusarini](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri) › 1.192

# Dvadasharanayacakra 1.192

Nyāyāgamānusāriṇī 1.192

- **Language:** Sanskrit

### [1.192](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.192)

kiñcānyat, bhavadabhimatapratyakṣasyāpratyakṣatvasādhane ca dve leśenonnīte tvayaiva, mā bhūt svābhyupagamadoṣavyaktiriti kuśalajanatarkagamye, na sphuṭe . katame dve ? anekārthajanyatvāt svārthe sāmānyagocaratvāditi caite dve . tatra tāvat prathamaṃ sādhanam --tvadabhimatapratyakṣamapratyakṣam, anekārthajanyatvāt, anumānavat . dṛṣṭānte'numāne'nekārthajanyatvamasiddhamiti mā maṃsthāḥ, yasmādanumānamapi pakṣadharmādyanekārthajanyam, pakṣadharmaḥ sapakṣānugamo vipakṣavyāvṛttirityanekārthena janyate'gnyanityādyanumānajñānaṃ tathedamapi pratyakṣamanekaparamāṇvarthajanyamiti . jñāpakaḥ sa heturiti cet . syānmatam--anumāne pakṣadharmādiraneko'pyartho dhūmakṛtakatvādiragnyanityādijñānasya na kārakaḥ, kiṃ tarhi ? pūrvaprasiddhamevāvinābhāvinaṃ sambandhaṃ smārayatīti jñāpakaḥ sa hetuḥ, itarastu pratyakṣajñānasya kārako'rthaḥ, tasmādvaidharmyādadṛṣṭānta iti . etaccāyuktam, atrāpi tulyatvāt, kārakādapītyādi, anumānamapi iti vartate, anumānamapi svārthaṃ kārakādanekasmādarthājjāyate . katamasmāt ? sādhyasādhanadharmānvayaikāntavataḥ pakṣadharmasapakṣānugamavipakṣavyāvṛttimata aikāntikāt, agnimān pradeśo dhūmavattvāccullīmūlavat, anityaḥ śabdaḥ kṛtakatvād ghaṭavat, na nadīvannākāśavat iti kārakahetutaivānumāne'pi tadarthasya .

- [Previous: 1.191](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.191)
- [Next: 1.193](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.193)
- [Up: 1](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1)

## Linked texts (1)

- [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra.106) — Mallavādin, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.192](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.192) · Pramāṇa
