<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.24 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [Post-canonical works (philosophy, yoga, karma theory, narrative, poetry, history)](https://indike.org/pramana/in.jaina.post) › [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra) › [Nyayagamanusarini](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri) › 1.24

# Dvadasharanayacakra 1.24

Nyāyāgamānusāriṇī 1.24

- **Language:** Sanskrit

### [1.24](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.24)

tadvyatiriktāḥ śāsaninaḥ kapila-vyāsa-kaṇāda-śauddhodani-maskariprabhṛtayaḥ, teṣāṃ vacanāni . pratyakṣānumānaviniśceyapadārthā rūpādayo ghaṭādayo'gnyādayaśca . teṣāṃ viparyayeṇa praṇayanaṃ taiḥ kṛtam . tena viparyayapraṇayanena niruktīkṛtaṃ visaṃvādatvam . tat katham ? pratyakṣaviniśceyāstāvad yugapadbhāviṣu pratiniyatendriyaviṣayeṣu ghaṭādyādhārādṛte grahaṇābhāvānna rūpādaya eva, rūpādyanyatamadharmagrahaṇadvāramantareṇa ghaṭādyagrahaṇāt tadabhāve tadabhāvācca na dravyamātrameva . ayugapadbhāviṣvapi piṇḍa-śivakādiṣu mṛdagrahaṇe piṇḍa-śivakādyagrahaṇāt mṛdabhāve piṇḍa-śivakādyabhāvāt na paryāyā eva . mṛdo'pi śivakādyanyatamāvasthāviśeṣāvasthānamantareṇa agrahaṇādabhāvācca na dravyameva . etenāgnyādi-dhūmādiliṅga-liṅgivyavahāro vyākhyātaḥ kāryānumānaviniśceye'pi na viśeṣā eva, nirmūlatvāt, khapuṣpavat . na sāmānyameva, aviśeṣitatvāt, khapuṣpavat . tasmādevaṃ pratyakṣānumānaviniśceyapadārtheṣu sarvalokaprasiddheṣu viparyayapraṇayanamanyaśāsaninām— rūpādaya eva ghaṭaḥ, ghaṭa eva rūpādayaḥ, rūpādayaśca ghaṭaśca rūpādiguṇo'vayavītyarthaḥ, na rūpādayo na ghaṭa iti vā . aśrāvaṇaśabdavādivacanavaditi sarvalokaprasiddhendriyapratyakṣavirodhivacanodāharaṇādanumānavirodhādyapyudāhṛtameva . āśaṅkāmapi satyatve na janayitumalamiti, niḥsandigdhamevāsatyatvaṃ teṣāmityarthaḥ .

- [Previous: 1.23](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.23)
- [Next: 1.25](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.25)
- [Up: 1](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1)

## Linked texts (1)

- [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra.1.2) — Mallavādin, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.24](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.1.24) · Pramāṇa
