<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2.80 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [Post-canonical works (philosophy, yoga, karma theory, narrative, poetry, history)](https://indike.org/pramana/in.jaina.post) › [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra) › [Nyayagamanusarini](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri) › 2.80

# Dvadasharanayacakra 2.80

Nyāyāgamānusāriṇī 2.80

- **Language:** Sanskrit

### [2.80](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2.80)

athaivamapītyādi . atha te prādurbhāvāprādurbhāvavailakṣaṇye satyapi kāryakhapuṣpayoḥ asadeva khapuṣpam ityayaṃ niścayaḥ asadvailakṣaṇyād ghaṭavat sad bhavatu ityasmānnyāyānnivartyamāno'pi na nivartate, aprādurbhāvātmakaṃ ca tat khapuṣpam ityetacca vailakṣaṇyamiṣyata eva, prāduḥ prākāśye janmani ca, tathā''viḥ ataḥ kāryaṃ sat, āvirbhāvātmakatvāt, nirvṛttaghaṭavat; vaidharmyeṇa ākāśaghaṭavat . asacca khapuṣpam, anāvirbhāvātmakatvāt, khaghaṭavat; vaidharmyeṇa nirvṛttaghaṭavat . tulye vā'sattve viśeṣo vaktavyaḥ, aviśeṣe vailakṣaṇyānupapatterghaṭaghaṭasvātma- , prādurbhavati prakāśaṃ bhavati gṛhyate jñāyate utpadyate jāyata iti vā, tathāvirbhavatīti, evaṃ cāprādurbhāvātmakasya khapuṣpasyāsattve'rthādāpannam --na tarhi prādurbhāvātmakatvāt kāryamasat, sadevetyarthaḥ . ko dṛṣṭāntaḥ ? nirvṛttaghaṭavat, yathā nirvṛtto ghaṭaḥ prādurbhāvātmakatvāt prakāśātmakatvāt sanneva tathā kāryamapi sat . asyāścārthāpatteraikāntikatvānna jātyuttaratā, yathā gehe devadattasyābhāve sthitimato bahirbhāvānumānamarthāpannamaikāntikatvānna jātivādaḥ . asmākaṃ tvatrābhiprāyaḥ--sadeva kadācidupalabhyate jāyate vā nātyantāsaditi, darśanādarśane ca sadviṣaye nātyantāsadviṣaye ityetaduttaratra darśayiṣyāmo vicārasyāsya tatphalatvāt . athaivamapi tvayā kāryasya sattvaṃ neṣyate tato'sattve kāryasyāyatyāṃ na prādurbhavet kāryamasattvāt khapuṣpavat, prādurbhavati tu, tasmāt sat . śeṣaṃ pūrvavadeva viparyayeṇetyatītagranthamatidiśati . viparyayeṇetyarthataḥ śabdatastaddvayorviparyayeṇa yojyaḥ . tadyathā--atha na khapuṣpāprādurbhāvavat kāryāprādurbhāvo'sacca kāryamiti niścitam, na tarhyasat kāryam, sadeva tat, asadvilakṣaṇatvād ghaṭavat, itara udumbarapuṣpavat . nanu ghaṭāsattvaṃ paṭāsattvavilakṣaṇam, na, sato vailakṣaṇyāt . athaivamapi vailakṣaṇye kāryāsattvaviniścayo na nivartate prādurbhāvātmakaṃ ca tat, na tarhi prādurbhāvātmakatvādasat kāryaṃ nirvṛttaghaṭavat, asattve āyatyāṃ na prādurbhavedasattvāt khapuṣpavaditi .

- [Previous: 2.79](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2.79)
- [Next: 2.81](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2.81)
- [Up: 2](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2)

## Linked texts (1)

- [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra.185) — Mallavādin, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2.80](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.2.80) · Pramāṇa
