<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3.29 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [The four Anuyogas ("expositions")](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga) › [Ontology, epistemology and logic](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil) › [Logic and epistemology (pramāṇa, naya, syādvāda)](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya) › [Standpoints, nikṣepa, saptabhaṅgī](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya) › [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra) › [Nyayagamanusarini](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri) › 3.29

# Dvadasharanayacakra 3.29

Nyāyāgamānusāriṇī 3.29

- **Language:** Sanskrit

### [3.29](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3.29)

idaṃ punarna tāvadicchāmaḥ sampradhāryatvāt, yastu bhavati sa kartaiveti sampradhāryam, na hi kartarivihitatippratyayāntabhavatiśabdaśravaṇādeva kartṛtvam, akarturākāśāderapi bhavanādabhavanavyāvṛttimātrasattārthatvād bhavanasya, kāraṇaparyāyatvāt karoterakāraṇakāryamapi bhavatyeva bhavateḥ sannidhyāpattibhavanadvayārthatvādastibhavati-vidyati-padyati-vartatīnāṃ sannipātaṣaṣṭhānāṃ sattārthatvādityetadasvatantrasyāvyāpṛtasyāpi bhavane kāraṇamāha . bhavateḥ sannidhyāpattibhavanārthatvam, asti-vidyati-sannipātānāṃ sannidhimātrabhavanārthatvam, padyativartatyorāpattibhavanārthatvamiti bhāgaḥ savyāpāratvād nirvyāpāratvācca trayāṇāṃ bhavateḥ sāmānyabhavanavācitvāditi apariṇāmitvāt pariṇāmitvādakartṛtvāt kartṛtvācca viśeṣaḥ . asato bhavanābhāvādastyādibhavanaṃ sannidhimātravṛttyeva, sannidhimātrā vṛttirasyeti sannidhimātravṛtti tadastibhavanamāpattibhavanapṛthagbhūtaṃ tato'nyadīṣadbhinnamavyāpṛtamityarthaḥ . syānmatam--sarvatantrasiddhāntena vyākaraṇena viruddhamasvatantrabhavanam, bhavateḥ kartṛvihitatippratyayāntatvāditi . etaccāyuktam, tatraivānujñātatvāt, yadupādānametadabhidhīyata ityādi, idaṃ tu sannidhimātravṛttibhavanamevopādāyābhihitaṃ yatrāpyanyat kriyāpadaṃ na śrūyate tatrāpyastirbhavantīparaḥ prathamapuruṣe'prayujyamāno'pyastīti gamyate . bhavantī vartamānā vibhaktiḥ pūrvācāryasaṃjñayoktā laḍityarthaḥ, tatparo'stiḥ asiḥ, as bhuvi pā॰ dhā॰ 1065 iti dhātuḥ, ikśtipau dhātunirdeśe pā॰ vā॰ 3 . 3 . 108, prathamapuruṣe na madhyamottamayoḥ, aprayujyamāno'pi gamyate'rthasadbhāvādavinābhāvādarthena . tadudāharati --vṛkṣa ityastīti gamyate, kimuktaṃ bhavati ? asti bhavati sannihitamityarthaḥ . nirdiṣṭaṃ sannidhibhavanamubhayoḥ samānalakṣaṇatvādādau .

- [Previous: 3.28](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3.28)
- [Next: 3.30](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3.30)
- [Up: 3](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3)

## Linked texts (1)

- [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra.301) — Mallavādin, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3.29](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.3.29) · Pramāṇa
