<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4.75 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [The four Anuyogas ("expositions")](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga) › [Ontology, epistemology and logic](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil) › [Logic and epistemology (pramāṇa, naya, syādvāda)](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya) › [Standpoints, nikṣepa, saptabhaṅgī](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya) › [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra) › [Nyayagamanusarini](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri) › 4.75

# Dvadasharanayacakra 4.75

Nyāyāgamānusāriṇī 4.75

- **Language:** Sanskrit

### [4.75](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4.75)

etasmiṃśca naye dravyameva śabdārthaḥ, na paryāyārthaḥ padārtha ityarthaḥ . sa ca nityo vicchedā iti . sa eṣa paramārthaḥsa eṣa paramārtha . etaduktaṃ bhavati--ataḥ paraṃ śabdārthavyavahāro nivartate nirvikalpatvāt, vyavahārātīto'yamarthaḥ . atrānuvṛttivyāvṛttī anantaroktapṛthivyādidhātuvikalpajñānasatyatvānuprabandhasāmarthyopahitarūpe yathābhāgaṃ prasiddhiṃ gacchataḥ . atra utpādavināśaśabdāvapi tatsthitarūpāveva, ūrdhvapadanam... ... .... anityaghaṭādiśabdā api svatattvabījaṃ dravyamevāvicchinnamāhuḥ . bhāvādavasthitatvādvā sarvātmaka ekaikasya sarvārtharūpānusyūtatvāt . anvāha ceti jñāpakamāha, etameva nayamanuvartamāno'nyo'pyāha . pṛthivīdhātāvityādi yāvat tad brahmeti . pṛthivyeva pṛthivīdhātuḥ, dhṛtyādidharmadhāraṇāt . tatra kiṃ satyam ? vikalpa iti svayameva pṛṣṭvā vyācaṣṭe . na kadācidapyatra pṛthivī nāmāsti aśmasikatāmṛlloṣṭavajrādīn vimucya, ta eva hi vikalpāḥ pṛthivī, na pṛthivyeva te . vikalpe kiṃ satyam ? jñānam, te'pi ca vikalpā jñānādanye na santi, jñānameva ātmakarmalakṣaṇaṃ caitanyaṃ tathā tathā vijṛmbhate, caitanyasyaiva vyavahāramārgapātitvāt . jñāne kiṃ satyam ? om, avati rakṣati pātiyāti prīyate tṛpyati cetanācetanabhede satyapyevamādidhātvarthātmanā vipariṇamamānaṃ karmātmatayaikaṃ bhavati yena yathā parikalpyate tat tathānuvartata ityom . tadetad brahma . sa eṣa paramārthaḥ, tadetat tattvaṃ paramaṃ brahma bṛhaditi . tasyārthaṃ kathayati etaduktaṃ bhavati--ataḥ paraṃ śabdārthavyavahāro nivartate nirvikalpatvāditi, iyaṃ śabdārthavyavahāragatiryāvannirvikalpaṃ jñānamevaitaditi, ataḥ paraṃ brahma iti yat paraṃ tattvaṃ tatra jñānamapi nirvikalpaṃ sad na kramate, taddarśayati --vyavahārātīto'yamarthaḥ . ayamiti vyākhyātamadhigamopāyakramamātraṃ darśayati .

- [Previous: 4.74](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4.74)
- [Next: 4.76](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4.76)
- [Up: 4](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4)

## Linked texts (1)

- [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra.424) — Mallavādin, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4.75](https://indike.org/pramana/in.jaina.anuyoga.phil.nyaya.naya.dvadasaranayacakra!simhasuri.4.75) · Pramāṇa
