<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8.51 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [Post-canonical works (philosophy, yoga, karma theory, narrative, poetry, history)](https://indike.org/pramana/in.jaina.post) › [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra) › [Nyayagamanusarini](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri) › 8.51

# Dvadasharanayacakra 8.51

Nyāyāgamānusāriṇī 8.51

- **Language:** Sanskrit

### [8.51](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8.51)

atrācārya āha --yadyevaṃ tarhītyādi yāvat sikatā iti . eṣo'pi nyāyo vyabhicārād na prabhavati . udāharaṇairvyabhicārayiṣyannavijānanniva pṛcchati tameva kayā viśeṣavivakṣayeti . āpa iti bahuvacanamekasminnapi bindau dṛṣṭam, nātra sāmānyaviśeṣabhāvo'sti . tathā ekayoṣiti dārā gṛhāḥ yoṣiti dārā gṛhāḥ iti, ekasmiṃśca śarkarākaṇe sikatāḥ iti . nityamapi vahvavayavavṛttatvāditi cet, ekaghaṭe'pi tarhyata eva nityaṃ bahuvacanaṃ prāptam, bindvādāviva āpaḥ . apsu vā ekavacanaṃ syād ghaṭavat . atiśayyekātmakanirāsena viśeṣaviṣayaprayogasādhutveṣṭau kasmāt tata eva nyāyāt bindau apchabda ekavacanānto na prayujyate viśeṣaviṣayatvād gavādivat . sa ekavacanānta eva syāt, ekamiti gṛhītatvāt, tantupaṭavat . tathā taṭastaṭī taṭamiti katamaṃ viśeṣamupādāya liṅgabhedaḥ katamad vā sāmānyamatidiśyate ? nanu sthitiprasavasaṃstyānaviśeṣaviṣayo liṅgabhedaḥ . na taṭataṭītaṭānāṃ viṣayaviśeṣaḥ, abhinnasvarūpatvāt, ghaṭaghaṭasvātmavat . bahuvacanaṃ kayā vivakṣayeti vartate . ekasmiṃśca sūkṣmaśarkarākaṇe sikatā iti, kiṃśabdasya kṣepārthatvāt kayā vivakṣayā kiṃ tayā vivakṣayā viparītārthayeti . nityamapi bahvavayavavṛttatvāditi cet . syānmatam--bahavo'vayavāḥ paramāṇu-dvyaṇukādayo bindāvapi, tadapekṣayā bahuvacanam āpaḥ iti . atrocyate — ekaghaṭe'pītyādi . ata eva tvaduktāt bahvavayavavṛttatvāt iti hetorekasmin ghaṭe'pi nityaṃ bahuvacanaṃ prāptam, bindvādāviva āpaḥ ityaniṣṭāpādanadvāreṇa paroktahetuvyabhicāraḥ . apsu vetyādi, apchabdādapi ekavacanaṃ syāt, nityamapi bahvavayavavṛttatvāt, ghaṭavat, aniṣṭaṃ caitat .

- [Previous: 8.50](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8.50)
- [Next: 8.52](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8.52)
- [Up: 8](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8)

## Linked texts (1)

- [Dvādaśāranayacakra](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra.663) — Mallavādin, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8.51](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.dvadasaranayacakra!simhasuri.8.51) · Pramāṇa
