Kavyaratna 6: atha ṣaṣṭhaḥ sargaḥ
Kāvyaratna 6
- Language
- Sanskrit
Contents
- 6.43 — 1 part
atha ṣaṣṭhaḥ sargaḥ
6.1
athāmarendreṇa gajendrato jinaḥ
saṃnīyamānaḥ prati pāṇḍukaṃ mahat
nirākṛtogro madhuneva manmatho
nitambamuccaiḥ śuśubhe harācalāt
6.2
nagendraphālasthalavaddhapaṭṭikāśilopari sthāpita eṣa jiṣṇunā
jinārbhakaḥ protapurandaropalasphuranmanīpāmapupad divaukasām
6.3
taraṅgitajyotiṣi tacchilātale
sarojarāgadvipavairiviṣṭare
taraṅgitāmbau tridivaukasāṃ sarasyaliryathā kokanade'śumad vibhuḥ
6.4
jineśvaraḥ pāṇḍuśilāprabhāntare
rarāja māṇikyamayāsane sthitaḥ
hariryathā vidrumarāgarañjite
phaṇīndrabhoge kalaśārṇavāntare
6.5
jinendrapāṇḍvormaṇipīṭharaśmibhiḥ
praveṇitaḥ kāntarayo vyarājata
yathā nimajjadvanitāṅgakuṅkumadravairjalaughau yamunātrimāgaṃyoḥ
6.6
babhau nagendraḥ prasupīṭhapāṇḍukaprabhāvitānaiḥ paritastirohitaḥ
yathaiva tāpātyayasāndhyaśāradairghanāghanaughairyugapat samāvṛtaḥ
6.7
athendravācā maṇidaṇḍabhṛd visuṃ
didṛkṣayopavrajato muhurmuhuḥ
dhanī digīśān saparicchadān haṭhānnije nije'sthāpayadāśu dhāmani
6.8
jinābhiṣekāya surāṅganājanaṃ
surapratānaṃ suranāyakānapi
adopakṛtyaṃ jinabhaktibhāvitān
yathārhamagrāhayadeṣa kṛtyavit
6.9
anantaraṃ dakṣiṇavāmabhāgayorjanasya pūrvābhimukhasya musthite
śacīpatīśānapatī saśambhramau
nijāsane sammukhamadhyagehatām
6.10
anekatīrthopahṛtairathāmbubhirghaṭoddhṛtaiḥ snāpayituṃ jinārbhakam
yadārabhete sma mudā surānakastadāpsarogītavarānvito'kaṭam
6.11
tadā ṛbhūṇāmubhayī ghaṭā ghaṭaiḥ
payāṃsi netuṃ ghaṭitā prayatnataḥ
sumerucūlādi sudhārṇavāvadhi
prabaddhanīlo(tpa ? pa)latīrthapaddhatiḥ
6.12
babhurvrajanto maṇikumbhadhāriṇaḥ
sudhāśinaḥ pāṇḍuvanāt payovanam
jinendrabhaktyā jalanītaye svayaṃ
pravṛttapatrāṅgasuradrumā iva
6.13
bhuvā ca bhītyā bhidurātmakaṃ surāḥ
svabhāvato dyakṣamukhairvivarjitam
viśālamādyantavidūramadbhutaṃ
gabhīramāpustvarayā payonidhim
6.14
nipīḍya lakṣmīmapahṛtya cakrire
ṭhakāḥ svakaṃ jīvanamātraśeṣakam
apīdamāyāntyapahartumityagādapāṃnidhirvepathumūrbhibhirna tu
6.15
marutsu kumbhān yugapat kṣipatsvaṃlaṃ
jalāya saṃkṣobhamiṣeṇa sāgaraḥ
jinotsavārho'hamabhūvamityabhūnmudā samunmeṣita eṣa kevalam
6.16
vininyurekaṃ mukhayojanaṃ ghaṭairdīrghadbhiraṣṭādaśa yojanāni ca
jalāni sarvāṇyapi dugdhavāridheḥ
svakena mārgeṇa dharādharaṃ surāḥ
6.17
jino'yamakṣīṇamahānasaddhibhāg
bhaviṣyatītyasya vivakṣayā sphuṭam
vitīrṇamapyambudhinā payo'khilaṃ
jinādhipāyākṣayatāmayāt punaḥ
6.18
athāmarendrau suravṛndaḍhaukitān
bhujairanekairrvikṛtaiḥ payodhaṭān
vidhṛtya janmābhiṣavaṃ vidhīcchayā
sunirmalasyāpi jinasya cakratuḥ
6.19
suvarṇagārutmatarūpyakumbhibhirbhujasahasraigmarādhipāvubhau
vyarājatāṃ pākaśalāṭupuṣpibhirlatāsahasrairiva kalpaśākhinau
6.20
śiśośca śailaśca dhṛtiṃ parīkṣituṃ
dhruvaṃ surendrāditayena vāridheḥ
nipīyamānau yugapat supājalairabhāvabhūnāṃ samadhairyasampadau
6.21
bahatapayaḥpūraśatāni pāṇḍukād
babhustrilokeśyaguṇerjinendinaḥ
bhareṇa bhittvādvitau viniggataprabhūtaniryāsaramapravāhavat
6.22
nagendrasampattididṛkṣayā dhruvaṃ
payaḥpravāhāḥ parito'pi sambhramāt
haṭattaṭīśṛṅgaśilāguhāsarovaneṣu paryyāṭuranekadhā ciram
6.23
vahatpayaḥpūraśato'bhito babhau
sumerurācchidya patatrayordvayam
punaśca kenāpi caliṣyatītyayaṃ
giridviṣā rājatarajjubaddhavat
6.24
virejurunmagnanimagnamūrtayo
muhurmuhurjyotipalokasaṃśrite
payaḥpravāhe parito'pi tārakā
yathaiva vispaṣṭavinaṣṭabudbudāḥ
6.25
niśākarāhskarabhārgavāsitairalakṣyata kṣīrataraṅgiṇī kṣaṇam
sitābjaraktāmbujakairavotpalairvirājamāneva viyattaraṅgiṇī
6.26
vahanti nānāmaṇimedinīprabhāprabaddhadugdhāmbudhunīśatānyamuḥ
surendrabhītācalapāline'bdhaye
nagādhipakṣeptavicitravastravat
6.27
mahībhṛtā tena tadopadīkṛtāḥ
payastaṭinyo bhuvanaikapālakam
sugotralāvaṇyanivāsamarṇavaṃ
sametya varyāḥ svamayaṃ vyadhuḥ kṣaṇāt
6.28
athāmarāstīrthajalaiḥ sureśvaradvayena sṛṣṭe jinagandhavāriṇi
paṭīrakapūrranipaṅkarāvile'pyaho mamajjurhatapāpakardame
6.29
babhautarāṃ pāṇḍukasaṃjñitā śilā
samīpakīrṇaiḥ stanapodabindubhiḥ
yathā śaraccandrakaloḍubhiḥ śritairyathāca śuktirnavamauktikaiścyutaiḥ
6.30
pramārjya nirmajjanaśīkarāṃstanau
dukūlacelāñcalapallavena tam
śacī vimugdhā jagadekavṛddhamapyalaṃcakārākhilabālabhūṣaṇaiḥ
6.31
nisargaramyaśrutisaṃśrayābhyāṃ
rarāja raktotpalakuṇḍalābhyām
jinādhipaḥ pallavitadvipārśvo
yathā ramālaḥ śiśirātyayasya
6.32
hārasya muktā galaśaṅkhamuktā
iva prabhoraṅgamarīcivalyāḥ
uraḥkapāṭīyamunāhradāntarvitanire budbudapaṅktilīlām
6.33
mahīdhare tatra niṣedivāṃsaṃ
tamālanīlākṛtimudvahantam
payodabuddhyā śritamindracāpama(si ? sa)smarad ratnamayaḥ kalāpaḥ
6.34
bālāmṛtāṃśordhruvamasya pādamekāntataḥ paṅkajarukpraśānteḥ
nibandhanaṃ bandhuhitāya bhānurbhaije jvalannūpuraveṣadhārī
6.35
kalaṅkamuktyai sakuṭumbamindurnakhacchalenābhajadasya pādau
sadāśrayaṃ so'pi na mocayeticchalena nīlopalakiṅkiṇīnām
6.36
muhurvilipto'pi jinendragātre
śacīśaratprojjvalabhāsi śacyā
sitābhravibhrājipaṭīrapaṅkaḥ
sphuṭo'bhavat kevalasaurabheṇa
6.37
athākhilendraiḥ sahito'marendraḥ
samarcanābhiḥ stavanaiśca nāṭyaiḥ
samāpya janmābhiṣayaṃ samagraṃ
kuśāgramenaṃ punarānināya
6.38
ṛbhukṣitcakṣurdyutisicyamāno
jino babhau devagaje niṣaṇṇaḥ
tadāpi pāṇḍūpari ratnakumbhaśatakṣaratkṣīraniṣicyamānaḥ
6.39
puraṃ nṛpāgāramapi praveśya
puraiva yakṣendrakṛte surendraḥ
niveśayāmāsa sa hemapīṭhe
sabhāgṛhe ratnamaye jinendram
6.40
tataḥ sutāsyenduvilokamātrapravṛddhaharṣāmṛtasindhumagnau
vilokya mātāpitarau smitāsyo
nivedayāmāsa samastamindraḥ
6.41
mātā svayaṃ ca parirambhamiṣeṇa devaṃ
romāñcanīpakalikānikaraiḥ kṛtārghyā
prītyābhyaṣiñcadamitapramadāśrunīraiḥ
svacchairatucchakucakumbhapayodvitīyaiḥ
6.42
maṇikāñcanadivyavastradānai.
paṭubherīpaṭahotthitāravaiśca
yugapat paripūritākhilāśaṃ
vidadhe svaḥpatirasya jātakarma
6.43
kariṣyate munimakhilaṃ ca suvrataṃ
bhaviṣyati svayamapi suvrato muniḥ
vivecanāditi vimṛśamyadhāpyasau
viḍaujasā kila munisuvratākṣaraiḥ
6.43.p1
devairmajjanamaṇḍanādikaraṇe prauḍhāḥ prahṛṣṭāśayā
devāṃścāpi vinodakarmaṇi samānākṛtyavasthāṃ gatān
devasyāsya niyujya nirjarapatiḥ pratyudyayau svaṃ jagat
prītyānuvrajato visṛjya vibudhān phālāgrabaddhāñjalīn