Pramāṇa · Search · About · API

Mallisvamicarita 4

Mallisvāmicarita 4

Language
Sanskrit

Contents

4.1

atraivānaśanaṃ kṛtvā paralokaḥ sunirmalaḥ
upārjanīyo bhāvena no kārya mayakā'param

4.2

yato'hi hyastane bhadra ! vidyādharamahāmuniḥ
vandito bhāvato jñānajñātaviśvatrayasthitiḥ

4.3

sa praṇamya mayā'pṛcchi pramāṇaṃ nijakāyuṣaḥ
tenoce jīvitaṃ bhadra ! pañcaiva divasāni te

4.4

mayā tadatrāyātena sādhyaivānaśanasthitiḥ
muktiḥ śrīvaśyavidyeva tvatta uttarasādhakāt

4.5

niśamyedamuvācoccai ratnanduvismitāśayaḥ
kiṃ sāhāyyaṃ mayā kāryaṃ paralokotsukasya te

4.6

athābhāṣiṣṭa gandhāro gṛhāṇa vidhipūrvakam
mantraṃ pañcanamaskārasaṃjñayā khyātimāgatam

4.7

yataḥye yātā ye'pi yāsyanti ye ca yānti paraṃ padam
te sarve'pi namaskāraṃ smāraṃ smāraṃ kṛtasmayāḥ

4.8

namaskāraḥ pitā mātā namaskāraḥ paro guruḥ
namaskāraḥ priyaṃ mitraṃ namaskāraḥ kulaṃ balam

4.9

āyānti yasya māhātmyādākṛṣṭā iva sampadaḥ
vipadaśca vinaśyanti śruteriva kuvāsanāḥ

4.10

namo'rhadādibhya iti mahāmantraṃ pavitradhīḥ
apaṭhacchrāvakābhyarṇe śuddhavarṇaṃ yathāvidhi

4.11

atha provāca gandhāraḥ samaye'smin sakhe ! mama
karṇayornikaṭasthena pradeyaḥ prakaṭākṣaram

4.12

āmeti bhāṣite tena gandhāraḥ śrāvakottamaḥ
akarot trividhāhāraparīhāraṃ yathāvidhi

4.13

karṇābhyāsaniṣaṇṇena susvaraṃ nṛpasūnunā
dīyamāneṣu śuddheṣu namaskāreṣu bhāvataḥ

4.14

samādhidhyānamādhāya śraddhāsaṃśuddhamānasaḥ
devabhūyamagādeṣa gandhāraḥ pañcame'hani

4.15

(yugmam)
ratnenduḥ pretakāryāṇi kṛtvā'sya nijabandhuvat
tasmāccacāla pūrvāśāmudyamī devatāsakhaḥ

4.16

sicyamānataruṃ mugdhatāpasaiḥ kuṭavāhibhiḥ
krīḍanmṛgāṅganāgrāmaṃ nīvārai rājitājiram

4.17

iṅgudītailanirmāṇavyagratāpasakanyakam
timyattāravatantūnāṃ mālayā rājitoṭajam

4.18

vedikāmārjanāniṣṭhaṛṣipatnīmanoharam
apaśyadāśramamasau dṛkcakorīhimadyutim

4.18.p1

tribhirviśeṣakam

4.19

tatra praviśya bhūpālatanayo vinayojjvalaḥ
bhaktyā kulapatiṃ natvā niṣasāda vineyavat

4.20

itaśca tāpasadvandve praṇantari kṛtāñjalau !
papraccha tāpasasvāmī svāgataṃ prītikākarmaṇam

4.21

atha tāvūcatuḥ pūjya ! svāgataṃ tvatprasādataḥ
asmanmukhena vaḥ pādān śaṅkharājo namasyati

4.22

sukhena tatra saṃprāptā pitrornetrasudhā prabho !
namatyasmadgirā yuṣmaccaraṇau padmalocanā

4.23

niśamya śaṅkhanāmādi babhāṣe ratnacandramāḥ
ko'yaṃ śaṅkhamahīpālaḥ kā veyaṃ padmalocanā ?

4.24

pratyavādītkulapatiścampāyāṃ puri śaṅkharāṭ
tasyābhūnnandinī netrānandinī padmalocanā

4.25

itaśca kenacidddyālā'pahṛtā jālakāntarāt
na bhavedanyathābhāvaḥ pūrvopārjitakarmaṇām

4.26

etasyāṃ hanyamānāyāṃ ratnacandraḥ kutaścana
samāgāttatra yuddhena yoginaṃ taṃ jaghāna ca

4.27

nṛpaputryā tayā sārddhaṃ calito vasubhūtijaḥ
niśi vaṃśadarīkoṇe tāṃ kṛtvā dvāri so'svapat

4.28

itaśca yogiśiṣyeṇa padikeneva gahvare
samāgatyāpajahre sā dvāraṃ nirmāya paścimam

4.29

kaṇṭhapīṭhe svasicayāñcalena surabhīmiva
gahvarāccālayāmāsa vinidrāṃ padmalocanām

4.30

kiyanmārgamatikrānte babhāṣe yogisevakaḥ
are re ! tava kiṃ kurve madguroḥ prāṇaghātike !

4.31

athoce bhūpatisutā dadhatī hṛdi dhīratām
tannirmimīṣva vegena yatte saṅgatimāṅgati

4.32

pratyavādīdasau bāle ! jīvitaṃ na harāmi te
siddhamantrauṣadhīvidyaṃ yadi māṃ pariṇeṣyasi

4.33

idaṃ niśamya sā dadhyau mānase padmalocanā
bhavitavyaṃ kathaṅkāraṃ prāpyo rājasuto mayā

4.34

dhīmānaśubhakālasya haraṇaṃ vidadhīta yat
na vidheyā kvaciccintā kālaḥ kālo bhaviṣyati

4.35

vimṛśyaivaṃ sutā rājñastaṃ pratyāha smitottaram
yuktamuktaṃ tvayā sarvaṃ paraṃ mama vacaḥ śṛṇu

4.36

asmadvayasyā devaśrīrvidyate tāpasāśrame
prapannametayā sārddhamevaṃ śapathapūrvakam

4.37

āvābhyāṃ rūpalāvaṇyapuṇyaśrībhyāṃ sasauhṛdam
ekaḥ kāryaḥ patiḥ prītiratiyāṃmiva manmathaḥ

4.38

tadāśramamanuprītastvarasva guṇavāridhe !
ekadrammeṇa te bhāvi pāṇidvayamuttamam

4.39

yogiśiṣyastathetyuktvā samāgāttāpasāśramam
sā'smannetrapathaṃ prāptā siṃhākṛṣṭā mṛgī yathā

4.40

bhadrāsya ! sā me jāmeyī jīvantī kulabhāgyataḥ
mude'janiṣṭa vallīva ghanā ghanaghanodayāt

4.41

yogiśiṣyastato'smābhiḥ prahato muṣṭiyaṣṭibhiḥ
praṇanāśa mahāraṇye ghūkavadbhānudhāmabhiḥ

4.42

iyaṃ kathā mayā'jñāyi kathitā padmanetrayā
iṣṭasaṅge bhavetprāya udantaḥ sukhaduḥkhayoḥ

4.43

athānayorpayitvā bhāgineyīṃ tapasvinoḥ
sā śaṅkhabhūpateḥ pārśve preṣitā prītinirbharam

4.44

tāvimau tāpasau śāntatāmasau kopanigrahāt
ihāyātau guṇāmbhoghe ! praṣṭavyastvaṃ kutaḥ punaḥ

4.45

ahaṃ vaideśikaḥ svāmin ! pradeśamimamāgamam
gantā campāpurīṃ pṛthvīsamālokanakautukī

4.46

svāmin ! prasādamādhāya darśayādarśaśuddhadhīḥ
campāyāḥ padavīṃ sādhuḥ prārthanāvimukho nahi

4.47

atharṣirdarśayāmāsa campāmārgaṃ tapovanāt
tasyāṃ puri samāyāto vasubhūtinṛpātmajaḥ

4.48

vilokya nagarīṃ sarvāṃ kanyāntaḥpurasannidhau
niviṣṭaḥ kāmadevasya prāsāde tuṅga jālake

4.49

sandhyāyāṃ valabhau padmalocanā nihitāsanā
vilokate sma ratnenduṃ dvitīyandundumivoditam

4.50

candrāśmapratimevāsya sudhāṃśoriva darśanāt
sisride sarvataḥ padmā niśchadmapremamandiram

4.51

ālasyacañcalairlajjānirjitairnayanotpalaiḥ
papau padmā muhuḥ premarasaṃ nālairivoccakaiḥ

4.52

ko'yaṃ kiṃ nāma kautastya iti pṛṣṭe sakhījanaiḥ
sā'ṅguṣṭhena vinamrāsyā vililekha mahītalam

4.53

iṅgitākāratattvajño jñātavāṃstatsakhījanaḥ
nūnaṃ ratnakumāro'sau svāminījīvitapradaḥ

4.54

tataḥ sakhījanād jñātavṛttāntaḥ kṣitināyakaḥ
ratnaṃ mahotsavaiḥ saudhamāninye kāmamūrttivat

4.55

śubhe muhūrtte daivajñajanena vinivedite
sākaṃ ratnendunā rājā paryaṇāyayadabjajām

4.56

atiṣṭhadratnacandro'tha māsamekaṃ tadālaye
api vijñapayāmāsa śvaśuraṃ śiṣyavad gurum

4.57

kalāvānapi saṃpūrṇatejā api pitā mama
labhate madviyoge'pi kṛṣṇapakṣādiva kṣayam

4.58

atastatrāśu gantāsmi paraṃ tava nideśataḥ
saṃbhāvayāmi pitarau ciraṃ virahaduḥkhitau

4.59

mahatyā'tha vibhūtyā'sau sākaṃ rājīvanetrayā
ratnenduṃ preṣayāmāsa śaṅkhacandrapuraṃ prati

4.60

samāyāntaṃ sutaṃ śrutvā vasubhūtiḥ kṣitīśvaraḥ
prasādadhavalairnetrakamalairarghyamādadhau

4.61

devatābhirdattamiva punarbhūtamivātmajam
āliliṅga mahīpālaścirānmīlitamitravat

4.62

ā vājiharaṇācchrutvā vṛttāntaṃ tanayodbhavam
yugapacchokaharṣābhyāmabhyapūryata bhūpatiḥ

4.63

kiyatyatha gate kāle paralokaṃ prapitsunā
rājye bhūpatinā nyasto ratnacandraḥ śubhe dine

4.64

asau rarakṣa bhūpīṭhamakhilaṃ grāmalīlayā
ariṣaṭkaṃ nijagrāha durgrahaṃ śāstrasampadā

4.65

anyedyavi niśāśeṣe sukhasuptaṃ kṣitīśvaram
sarpaḥ sarpo nidrāṇaṃ vāmapāṇau dadaṃśa tam

4.66

āhūtā māntrikāsteṣāmupacāraparamparā
ajāyata vṛthā sarvā durjanopakṛtiryathā

4.67

atha vijñāya pañcatvaṃ prasthitaṃ padmalocanā
vilalāpeti virasairviṣadagdhairivākṣaraiḥ

4.68

etattadeva hṛdayaṃ viśālaṃ vyomapīṭhavat
yatra jyotsneva reme'haṃ śāradīnahimadyuteḥ

4.69

he nāthanātha ! vismeraprasūnaistvāṃ vinā'paraḥ
kaḥ kariṣyati me karṇau karṇottaṃsavibhūṣaṇau ?

4.70

anaṅgalīlālulitānalakānaticañcalān
kaḥ karttā sthānavinyastasubhagānnidhane tava ?

4.71

viṣamāyudhasantāpatapte mama śarīrake
kaḥ kartā candanarasaiḥ śītaśītairvilepanam ?

4.72

ko vidhāsyati me nātha ! patravallīṃ kapolayoḥ ?
siktāṃ premarasaiḥ kāmaṃ kāmārāmikalālitām

4.73

vilapyaivaṃ priyā rājñaḥ prakṛtīḥ pratyakṛtrimam
yojayitvā karadvandvaṃ babhāṣe sāttvikaṃ vacaḥ

4.74

prāṇanāthapathaṃ bhadrāḥ ! yātā'haṃ virahāsahā
yānapātramivādāya sajjīkuruta pāvakam

4.75

atha prakṛtayaḥ procurmā vādīḥ svāminodṛśam
anāthāḥ prakṛtīḥ kṛtvā gantāsi svāmivat katham?

4.76

pratyuvāca vaco dhīraṃ sāttvikaṃ padmalocanā
ambhodharaṃ varaṃ muktā kiṃ khelanti taḍillatāḥ?

4.77

atha vāñchādhikaṃ dānaṃ dadānā padmalocanā
saśokapauralokena vāryamāṇā pade pade

4.78

kārāgāracarān vairivārān dhṛtaśukāniva
mocayantī satībhyaḥ svaṃ kathayantī viśeṣataḥ

4.79

amāvāsyāmayamiva kurvāṇā nikhilaṃ puram
pitṛveśmanyagāddevī pitṛveśmeva saṃmudā

4.80

citāyāṃ talpakalpāyāṃ dakṣiṇāśāpateratha
candanaidhāṃsi bhūyāṃsi tatra yuktāni cikṣipuḥ

4.81

payaḥpūrṇāñjaliṃ baddhvā prajvalantaṃ havirbhujam
triśca pradakṣiṇīcakre tat kṣaṇaṃ dakṣiṇārciṣam

4.82

itaśca—
divyarūpadharaḥ ko'pi dīpyamānastanudyutā
avātatāra nabhasā rabhasā vijitānilaḥ

4.83

mā padmalocane ! devi ! kuru sāhasamadbhutam
jīvāyiṣyāmi te nāthaṃ keyaṃ viṣabibhīṣikā ?

4.84

śrutveti devī dadhyau kaḥ pūrayatyamṛtaiḥ śrutī ?
yadvā sattvaparīkṣāyai pratārayati ko'pi mām

4.85

ityasyāṃ dhyātavatyāṃ drāgapi netranirīkṣaṇāt
sa bhūpaṃ nirviṣīcakre tokṣṇeleva maheśvaram

4.86

dhvastāśeṣaviṣo rājā vikasallocanadvayaḥ
mṛtyave kṛtanepathyāmapaśyat padmalocanām

4.87

purastādūrddhvagaṃ divyaṃ divyarūpadharaṃ naram
dṛṣṭvā jajalpa bhūpālaḥ ke yūyaṃ kutra vāsinaḥ ?

4.88

atha vyāhṛtavāneṣa ravendo ! vetsi kiṃ na mām ?
so'haṃ gandhāranāmā'smi militastava yo vane

4.89

tvattaḥ prāptanamaskārādabhūvaṃ lāntake suraḥ
idānīmavadhijñānādāgataste viśuddhatau

4.90

nedaṃ tavopakārasya pratyupakārakāraṇam
kintvetallavaṇodanvallavaṇaprābhṛtopamam

4.91

anyāsminnapi vidhure smarttavyo'haṃ padātivat
ityuditvā sudhābhojī punastridivamāsadat

4.92

vandidvandeṣu sānandaṃ paṭhatsu virudāvalīḥ
ājagāma nṛpaḥ saudhaṃ vimānamiva nākacit

4.93

tataḥ prabhṛti padmāyāḥ premabhirbhūyatermanaḥ
arañji kambala iva lākṣāraṅgairgairikasvaraiḥ

4.94

evaṃrūpakathopettaḥ so'hamasmi sudhīrbalaḥ
yanme saṃsāravairāgyaṃ tatsarvaṃ kathayiṣyate

4.95

tathā'nyedyurbhusannāya iva dantīndrapṛṣṭhagaḥ
caturaṅgacamūyuktaḥ krīḍārthamacalaṃ pathi

4.96

vismeramañjarīpuñjamañjuguñjanmadhunrataiḥ
pathikān paripṛcchantāmiva svāgatamāgatān

4.97

caturdigantaśākhopaśākhāśatasamākulam
sevitaṃ pakṣisaṅghātaiḥ sahakāramathaikṣiṣi

4.98

(yugmam)
vīkṣamāṇasya tallakṣmīṃ netravyāpāra eva me
vṛttiḥ śeṣendriyāṇāṃ tu sakalā'pi tiraskṛtā

4.99

athāgamaṃ mahodyānaṃ madhunā kṛtasannidhi
yasmin pikīravairmandrairbodhyate makaradhvajaḥ

4.200

lolapravālakalitā yasmin kiṃkikillavallayaḥ
ibhyāṅganā ivābhānti pikīravāvibhūṣaṇāḥ

Linked texts (1)