<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [Post-canonical works (philosophy, yoga, karma theory, narrative, poetry, history)](https://indike.org/pramana/in.jaina.post) › [Poetry and campū by Jain authors](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya) › [Yaśastilaka](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka) › [Yashastilakacandrika](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara) › 4.2

# Yashastilaka 4.2

Yaśastilakacandrikā 4.2

- **Language:** Sanskrit

### [4.2.1](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2.1)

lakṣmīpatiprabhṛtibhirityādi | sa jagatprasiddho jinacandradevaḥ jaganti trīṇi bhuvanāni pāyādrakṣatu | anekaviṣamabhavagahanaduḥkhaprāpaṇahetūn karmārātīn jayantīti jināḥ gaṇadharadevādayaḥ | 'iṇikṛśibhyo gak' ityuṇādisūtreṇa ṇakpratyayena jinaśabdaḥ siddhaḥ | jinānāṃ gaṇadharadevādīnāṃ candra āhlādako jinacandraḥ cāsau devaḥ paramārādhyaḥ jinacandradevaḥ | kathaṃbhūto jinacandradevaḥ | yathoktaviśeṣaṇaviśiṣṭaḥ lakṣmīpatiprabhṛtibhiḥ kṛtapādasevaḥ lakṣmyāḥ patirlakṣmīpatirnārāyaṇaḥ sa prabhṛtirmukhyo yeṣāṃ rudrabrahmādīnā te lakṣmīpatiprabhṛtayastairlakṣmīpatiprabhṛtibhiḥ kṛtā paramadharmānurāgeṇa racitā pādayoścaraṇakamalayoḥ sevā vandanā bhaktiryasya sa lakṣmīpatiprabhṛtibhiḥ kṛtapādasevaḥ | punaḥ kathaṃbhūtaḥ | jayī jayanaśīlaḥ | sa kaḥ | yasya jinacandradevasya harernārāyaṇasya sāmyaṃ tulyatā na vartate | taddhetugarbhitaṃ viśeṣaṇamāha-kathaṃbhūtasya yasya | triviṣṭapadhṛtisthitavikramasya trayāṇāṃ viṣṭapānāṃ lokānā dhṛtau uddharaṇe sthita uddharito vikramaḥ sāmarthya yasya sa tathā tasya | kathaṃbhūtasya hareḥ | daṃṣṭrādhṛtābanitalasya daṃṣṭrayā dhṛta samuccalitamavanitalaṃ pṛthvīmaṇḍalaṃ yena sa tathā tasya | varāhāvatāreṇa yadā nārāyaṇaḥ saṃjātastadā pralayavālabhayāt hastābhyāṃ pṛthvīmuddhartumasamarthatvāt daṃṣṭrayoddhṛtavān ityarthaḥ | vyatirekālaṃkāraḥ | uktaṃ ca vāgbhaṭena mahākavinā-'kenacidyatra dharmeṇa dvayoḥ saṃsiddhasāmyayoḥ | bhavatyekatarādhikyaṃ vyatirekaḥ sa ucyate ||' punarityādi |

### [4.2.2](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2.2)

aho māradatta, aho asamasāhasārambha asamaṃ asadṛśaṃ ananyasaṃbhavi yat sāhasaṃ adbhutaṃ karma tasyārambhaḥ prārambho yasya sa tathā tasya saṃbodhana he tathokta | aho tribhuvanabhavanastambha tribhuvanameva bhavana gṛhaṃ tasyoddharaṇe stambhaḥ ādhārakāṣṭha tribhuvanabhavanastambhastasya saṃbodhana he tathokta | kadācit kasmiṃściddavasare tadā tasmin kāle niśīthinīśeṣeṣu rātriśeṣeṣu | kileti lokoktau śāstroktau vā | ahaṃ yaśodharamahārājaḥ palyaṅkatalaṃ śayyotsaṅgamamuñcāṃcakāra tatyāja ujjvitavān | kathaṃbhūteṣu niśīthinīśeṣeṣu | samīpasamastalokalocanonmeṣeṣu samīpā idānīmeva bhaviṣyantaḥ samastānāṃ lokānāṃ locanonmeṣāḥ netrāṇāmudghāṭanāni yeṣu te tathā teṣu | kathaṃbhūtaṃ paryaṅkatalam | mṛgamadāṅgarāgabahulaparimalam | mṛgamado nāma kastūrikā tenopalakṣito yo'sāvaṅgarāgo vilepanaṃ tena bahulaḥ pracurataraḥ parimalo vimardottho gandho yatra paryaṅkatale tattathoktam | ka iva paryaṅkatalamutsṛṣṭāṃcakāra | mandākinīpulinaṃ kalahaṃsa iva | yathā kalahaṃso rājahaṃso mandākinyāḥ gaṅgāyāḥ pulinaṃ toyotthitaṃ dvīpaṃ tyajati | kathaṃbhūtaṃ mandākinīpulinam | navollāsamāṃsalasarojakānanam navollāsena pratyagravikasanena māṃsalaṃ manoharasthalaṃ sarojakānanaṃ kamalavanaṃ yatra mandākinīpuline tattathoktam | kiṃ kṛtvā pūrvaṃ paryaṅkatalamutsṛṣṭāṃcakāra | puna rājyapaṭṭābhiṣekādanantaraṃ tatpūrvoktaṃ tribhuvanatilakaṃ nāma rājamandiraṃ rājabhavanamadhyaṃ sthitvā | kathaṃbhūtaṃ rājamandiram |

### [4.2.3](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2.3)

dhīsarasvatīvilāsakamalākaram dhīśca lakṣmīḥ sarasvatī ca bhāratī tayorvilāsakamalākaraṃ krīḍākamalavanam | ahaṃ kiṃ kurvan paryaṅkatalamutsṛṣṭāṃcakāra | iti amunā prakāreṇa vyāvarṇyamānavidhānena prabodhamaṅgalapāṭhakānāṃ prabodhasya jāgaraṇasya ye maṅgalapāṭhakā nagarācāryāḥ prabodhamaṅgalapāṭhakāsteṣāṃ sūktī subhāṣitāni ākarṇayan śṛṇvan | kathaṃbhūtānāṃ prabodhamaṅgalapāṭhakānām | vaibhātikasūktapāṭhakaṭhorakaṇṭhakānām vaibhātakāni yāni sūktāni suvacanasubhāṣitāni teṣāṃ pāṭhenādhyayanena kaṭhorāstīvratarā vācālāḥ kaṇṭhakā galanālāni yeṣāṃ te tathā | kathaṃbhūtāḥ sūktī | avasaraāvedanasundaroktī. avasarasya prastāvasya āvedanaṃ vijñāpanaṃ tena sundarā atimanoharā uktayo vacanāni yāsu sūktiṣu tā avasaraāvedanasundaroktayastāstathoktāḥ | itīti kim | \[himarucirityādi\] - rasatkṛkavākumaṇḍalaṃ śabdāyamānatāmracūḍavṛndaṃ mithuneṣu strīpuruṣadvandveṣu prātaḥ prabhāte kathayatīva sūcayatīva | kṛkavākumaṇḍalaṃ kiṃ kathayati | aho mithunāni, ayaṃ pratyakṣībhūto himaruciścandramā astameti astamayaṃ gacchati | kathaṃbhūto himaruciḥ | niśi rātrau nigaditanijaviniyogasaṃgara. nigadita. sūcito nijaḥ svakīyo viniyogasya saṃgaraḥ pratijñā yena sa tathoktaḥ | aya pratyakṣībhūto ravirapi bhāskaro'pi jagati nayanaviṣayaṃ locanagocaraṃ vā samantāt avati gacchati vā | 'ava rakṣa pālane' ityatra avadhātoraikonaviṃśatyartheṣu vartamānatvāt | tathā hi'pālanagatikāntiprītitṛptyavagamanapraveśaśravaṇasvāmyarthayācanakriyecchādīptyavāptyāliṅganahiṃsādānabhāvavṛddhiṣu' iti | ravi.

### [4.2.4](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2.4)

kimarthaṃ nayanaviṣayamāgacchati | nijāya karmaṇe nijayogyāya | tattasmāt kāraṇāt he mithunāni, kalahaṃ jhaṭakakaṃ vihāya parityajya saṃviśata saṃbhogaṃ kuruta yūyam | punaḥ paścāt nanvaho mithunāni dūraṃ antaraṃ vartate rajanī punarapi dūre bhaviṣyatīti bhāvaḥ | utprekṣālaṃkāraḥ ||

## Linked texts (1)

- [Yaśastilaka](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka.4.2) — Somadevasūri, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.kavya.yasastilaka!srutasagara.4.2) · Pramāṇa
