<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1.83 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Jain Literature](https://indike.org/pramana/in.jaina) › [Post-canonical works (philosophy, yoga, karma theory, narrative, poetry, history)](https://indike.org/pramana/in.jaina.post) › [Pramāṇamīmāṃsā](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa) › [Pramanamimamsavritti](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna) › 1.1.83

# Pramanamimamsa 1.1.83

Pramāṇamīmāṃsāvṛtti 1.1.83

- **Language:** Sanskrit

### [1.1.83](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1.83)

tatra sparśanendriyaṃ tadāvaraṇakṣayopaśamasambhavaṃ pṛthivyaptejovāyuvanaspatīnāṃ śeṣendriyāvaraṇavatāṃ sthāvarāṇāṃ jīvānām . teṣāṃ ca puḍhavī cittamantamakkhāyā daśavai॰ 4. 1 ityāderāptāgamātsiddhiḥ . anumānācca--jñānaṃ kvacidātmani paramāpakarṣavat apakṛṣyamāṇaviśeṣatvāt parimāṇavat, yatra tadapakarṣaparyantasta ekendriyāḥ sthāvarāḥ . na ca sparśanendriyasyāpyabhāve bhasmādiṣu jñānasyāpakarṣo yuktaḥ . tatra hi jñānasyābhāva eva na punarapakarṣastato yathā gaganaparimāṇādārabhyāpakṛṣyamāṇaviśeṣaṃ parimāṇaṃ paramāṇau paramāpakarṣavat tathā jñānamapi kevalajñānādārabhyāpakṛṣyamāṇaviśeṣamekendriyeṣvatyantamapakṛṣyate . pṛthivyādīnāṃ ca pratyekaṃ jīvatvasiddhiragre vakṣyate . sparśanarasanendriye kṛmiapādikā-nūpuraka-gaṇḍūpada-śaṅkha-śuktikā-śambūkā-jalūkāprabhṛtīnāṃ trasānām . sparśanarasana-ghrāṇāni pipīlakā-rohaṇikā-upacikā-kunthu-tubaraka-trapusa-bīja-karpāsāsthikā-śatapadī-ayenaka-tṛṇapatra-kāṣṭhahārakādīnām . sparśana-rasana-ghrāṇa-cakṣūṃṣi bhramara-vaṭara-sāraṅgamakṣikā-puttikā-daṃśa-maśaka-vṛścika-nandyāvartta-kīṭaka-pataṅgādīnām . saha śrotreṇa tāni matsya-uraga-bhujaga-pakṣi-catuṣpadānāṃ tiryagyonijānāṃ sarveṣāṃ ca nārakamanuṣyadevānāmiti .

- [Previous: 1.1.82](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1.82)
- [Next: 1.1.84](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1.84)
- [Up: 1.1](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1)

## Linked texts (1)

- [Pramāṇamīmāṃsā](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa.1.1.21) — Hemacandra, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1.83](https://indike.org/pramana/in.jaina.post.pramanamimamsa!svopajna.1.1.83) · Pramāṇa
