Samanasuttam 22
Samaṇasuttaṃ 22
- Language
- Prakrit
22.1
26 samiti guptisūtra
(a) aṣṭa pravacana-mātā
384 iriyābhāsesaṇā''dāṇe, uccāre samiī iya
maṇaguttī vayaguttī, kāyaguttī ya aṭṭhamā
22.2
385 edāo aṭṭha pavayaṇamādāo ṇāṇadaṃsaṇacarittaṃ
rakkhaṃti sadā muṇiṇo, mādā puttaṃ va payadāo
22.3
nirapekṣa rahate hue kevala sayamopakaraṇa ke sātha vicaraṇa kare
anurakta rahanevālā sādhu pūjya hai
382 sampūrṇa parigraha se rahita, samarasī sādhu ko sūryāsta ke paścāt
mana me nahīṃ lānī cāhie
sakatī hai ?
26 samiti-guptisūtra
(a) aṣṭa pravacanamātā
384 īryā, bhāṣā, eṣaṇā, ādāna nikṣepaṇa aura utsarga-ye pām̐ca
samitiyām̐ ha | manogupti, vacanagupti aura kāyagupti-ye
tīna guptiyā ha
385 ye āṭha pravacanamātāem̐ ha | jase sāvadhāna mātā putra kā rakṣaṇa
muni ke samyagjñāna, samyagdaśana aura samyakcāritra kā rakṣaṇa
karatī ha
386 eyāo paṃca samiīo, caraṇassa ya pavattaṇe
guttī niyattaṇe yuttā, asuhatthesu savvaso
22.4
387 jaha guttassiriyāī, na hoti dosā taheva samiyassa
guttīṭṭhiya ppamāya, ruṇha samiti sacedvassa
22.5
388 maradu va jiyadu va jīvo, ayadācārassa ṇicchidā hiṃsā
payadassa ṇatthi baṃdho, hiṃsāmetteṇa samidīsu
22.6
389-390 āhucca hiṃsā samitassa jā tū, sā davvato hoti ṇa bhāvato u
bhāveṇa hiṃsā tu asaṃjatassā, je vā vi satte ṇa sadā vadheti
22.7
saṃpatti tasseva jadā bhayijjā, sā davvahiṃsā khalu bhāvato ya
ajjhatyasuddhassa jadā ṇa hojjā, vadheṇa jogā duhato ya'hiṃsā
22.8
391-392 uñcāliyammi pāe, iriyāsamīyassa ṇiggamaṇaṭṭhāe
āvādhejja phuliṃgī, marijja ta jogamāsajja
22.9
ṇa hi tagdhādaṇamitto, vadho suhumo yi desio samae
mucchā pariggaho tti ya, ajjhappa pamāṇado bhaṇido
22.8-2
387 jaise gupti kā pālana karanevāle ko anucita gamanāgamanamūlaka dopa nahīṃ lagate, vaise hī samiti kā pālana karanevāle
388 jīva mara yā jīye, ayatanācārī ko hiṃsā kā dāpa avaśya
ayatanācārī hote ha—ye jina jīvā ko kabhī mārate nahī,
kisī prāṇī kā ghāta ho jāne para jaise ayatanācārī sayata yā
asayata vyakti ko dravya tathā bhāva donā prakāra kī hiṃsā kā
sādhu dvārā (mana pūrvaka) kisīkā ghāta na hone ke kāraṇa
391-392 īryā-samitipūrvaka calanevāle sādhu ke paira ke nīce acānaka
koī choṭā-sā jīva ā jāye aura kucalakara mara jāye to āgama
uccālite pāde, īryāsamitasya nigamanāyauya
avādhe kulilṅgo, mriyeta ta yogamānādya
22.9-2
na hi tadaghātanimittā, bandho sūkṣmo'pi deśita samaye
mūrcchā parigraho iti ca, adhyātmapramāṇatā bhaṇita
22.10
393 paumiṇipattaṃ va jahā, udayeṇa ṇa lippadi siṇehaguṇajuttaṃ
taha samidīhiṃ ṇa lippai, sādhū kāesu iriyaṃto
22.10-2
padminīpatraṃ vā yathā, udakena na lipyate snehaguṇayuktam
tathā samitibhirna lipyate, sādhu kāyeṣu īyan
22.11
394 jayaṇā u dhammajaṇaṇī, jayaṇā dhammassa pālaṇī ceva
tavvuḍḍhokarī jayaṇā, egatasuhāvahā jayaṇā
22.11-2
yatanā tu dhamajananī, yatanā dhamasya pālanī caiva
tadvṛddhikarī yatanā, ekāntasukhāvahā yatanā
22.12
395 jayaṃ care jayaṃ ciṭṭhe ,jayamāse jayaṃ sae
jayaṃ bhuṃjaṃto bhāsaṃto, pāvaṃ kammaṃ na baṃdhai
22.12-2
yataṃ caret yataṃ tiṣṭhet , yatamāsīta yanaṃ śayīta
yata bhuñjāna bhāṣamāṇaṃ pāpaṃ karma na badhnāti
22.13
396 phāsuyamaggeṇa diyā, jugatarappehiṇā sakajjeṇa
jaṃtuṇa pariharaṃte ṇiriyāsamidī have gamaṇaṃ
22.13-2
prāsukamārgeṇa divā, yugāṃtaraprekṣiṇā svakāryeṇa
jantūn pariharatā, īryāsamiti bhaved gamanam
22.14
397 iṃdiyatthe vivajjittā, sajjhāyaṃ ceva paṃcahā
tammuttī tatpurakkāre, uvautto iriyaṃ rie
22.14-2
iṃdriyārthān vivajya, svādhyāya caiva pañcadhā
tanmūrti (san) tatpuraskāra, upayukta īryāṃ rīyeta
22.15
398 taddeyuccāvayā pāṇā, bhattaṭṭhāe samāgayā
taṃ ujjauṃ na gacchijjā, jayameva parakkame
22.15-2
tathaivoccāvacā prāṇina, bhaktanātha samāgatā
tadṛjuyaṃ na gacchet, yatameva parākrāmet
22.16
399 na lavejja puṭṭho sāvajjaṃ, na niraṭṭhaṃ na mammayaṃ
appaṇaṭṭhā paraṭṭhā vā, ubhayassantareṇa vā
22.16-2
na lapet pṛṣṭa sāvadyaṃ, na nirartha na marmagam
ātmārtha parārtha vā, ubhayasyāntareṇa vā
22.17
400 taheva pharusā bhāsā, gurubhūovadhāiṇī
saccā-vi sā na vattavvā, jao pāvassa āgamo
22.17-2
tathaiva paruṣā bhāṣā, gurubhūtopaghātinī
satyāpi sā na vaktavyā, yato pāpasya āgama
22.18
401 taheva kāṇa kāṇe tti, paṇḍaga paḍage tti vā
vāhiya vā vi rogitti, teṇa core tti no vae
22.18-2
tathaiva kāṇa kāṇa iti, paṇḍaka ṣaṇḍaka iti vā
vyādhita vāpi rogī iti, stena caura iti no vadet
22.19
402 pesuṇṇahāsakakkasa - paraṇindāppappasasā - vikahādo
vajjittā saparahiya, bhāsāsamidī haye kahaṇa
22.19-2
paiśunyahāsakarkaśa-paranindā''tmapraśaṃsā vikathādīn
varjayitvā svaparahita, bhāṣāsamiti bhavet kathanam
22.20
403 diṭṭha miya asaṃdiddha, paḍipuṇṇa viyajiya
ayaṃpiramaṇuvvigga, bhāsa nisira attava
22.20-2
dṛṣṭāṃ mitām asandigdhā, pratipūrṇāṃ vyaktām
ajalpanaśīlā anudvignā, bhāṣā nisṛja ātmavān
22.21
404 dullahā u muhādāī, muhājīvo vi dullahā
muhādāī muhājīvo, dovi gacchati soggaha
22.21-2
durlabhā tu mughādāyina, mudhājīvino'pi durlabhā
mughādāyina mudhājīvina, dvāvapi gacchata sugatim
22.22
uggama-uppādāṇa-esaṇeṃhi, piṃḍa ca uvadhi saṃjja vā
sodhatassa ya muṇiṇo, parisujjhai esaṇā samidī
22.23
ṇa valāusāuaṭṭha, ṇa sarīrassuvacayaṭṭha tejaṭṭha
ṇāṇaṭṭhasaṃjamaṭṭha, jhāṇaṭṭha ceva bhuṃjejjā
22.24
jahā dumassa pupphesu, bhamaro āviyai rasa
ṇa ya puppha kilāmei, so ya pīṇeha appaya
22.25
emae samaṇā muttā, je loe saṃti sāhuṇo
vihagamā va pupphesu, dāṇabhattesaṇerayā
22.26
āhākamma-pariṇao, phāsuyabhoī vi baghao hoī
suddha gavesamāṇo, āhākamme vi so suddho
22.27
cakkhusā paḍilehittā, pamajjejja jaya jaī
ādae ṇikkhivejjā vā, duhaovi samie sayā
22.28
egaṃte acitte dūre, gūḍhe visālamavirohe
uccārādittyāgo, paṭiṭhāvaṇiyā have samidī
22.29
407-408 jaise bhramara puṣpo ko tanika bhī pīḍā pahum̐cāye vinā rasa grahaṇa
vicaraṇa karanevāle vāhyābhyantara parigraha se rahita śramaṇa
dātā ko kisī bhī prakāra kā kaṣṭa diye vinā usake dvārā
eṣaṇā samiti hai
409 yadi prāsuka-bhojī sādhu ādhākarma† se yukta eva apane uddeśya se
410 yatanā (viveka-) pūrvaka pravṛtti karanevālā muni apane dono
prakāra ke upakaraṇo ko ām̐kho se dekhakara tathā pramārjana karake
411 sādhu ko mala-mūtra kā visarjana aise sthāna para karanā cāhie
jahām̐ ekāṃta ho, harita (gīlī) vanaspati tathā trasa jīvo se
rahita ho, gāṃva ādi se dūra ho, jahām̐ koī dekha na sake,
viśāla vistīrṇa ho, koī virodha na karatā ho| yaha pratiṣṭhāpanā yā utsarga samiti hai
( i ) gupti
412 sarambhasamārabhe, ārabhe ya taheva ya
maṇa pavattamāṇa tu, niyattejja jaya jaī
22.29-2
sarambhe samārambhe, ārambhe ca tathava ca
mana prayatamāna tu, nivarttayeda yata yati
22.30
413 sarambhasamārabhe, ārabhe ya taheva ya
vaya pavattamāṇa tu, niyattejja jaya jaī
22.30-2
sarambhe samārambhe, ārambhe ca tathava ca
vaca pravatamāna tu, nivarttayed yata yati
22.31
414 sarambhasamārabhe, ārabhammi taheva ya
kāya pavattamāṇa tu, niyattejja jaya jaī
22.31-2
sarambhe samārambhe, ārambhe tathaiva ca
kāya pravatamāna tu, nivarttayeda yata yati
22.32
415 khettassa vaī ṇayarassa, khāiyā ahava hoi pāgāro
taha pāvassa ṇiroho, tāo guttīo sāhussa
22.32-2
kṣetramya vattinagaramya, khātikā'thavā bhavati prākāra
tathā pāpasya nirādha, tā guptaya sādhā
22.33
416 eyā pavayaṇamāyā, je samma āyare muṇī
se khippa savvasasārā, vippamuccai paḍie
22.33-2
etā pravacanamātṛ, ya samyagācarenmuni
sa kṣipra mavamamārāt, vipramucyane paṇḍita