Samanasuttam 27
Samaṇasuttaṃ 27
- Language
- Prakrit
27.1
31 leśyāsūtra
531 hoti kamavisuddhāo, lesāo pīyapamhasukkāo
dhammajjhāṇovagayassa, tivva-madāibheyāo
27.2
532 jogapauttī lessā, kasāyaudayāṇuraṃjiyā hoī
tatto doṇha kajja, badhacaukka samuddiṭhṭha
27.3
533 kiṇhā ṇīlā kāū, teū pammā ya sukkalessā ya
lessāṇa ṇiddesā, chacceva havaṃti ṇiyameṇa
27.4
528 dharma-śravaṇa tathā (usake prati) śraddhā ho jāne para bhī saṃyama
abhiruci rakhate hue bhī use samyakrūpeṇa svīkāra nahī kara
pāte
para pahum̐ca jātī hai, vaise hī śuddha ātmā sasāra ke pāra pahum̐catī
hai, jahā usake mamasta du kho kā anta ho jātā hai
530 ata bāraha anuprekṣāo kā tathā pratyākhyāna, pratikramaṇa,
ālocanā eva samādhi kā vāramvāra cintavana karate rahanā
cāhie
31 leśyāsūtra
ye tīna śubha leśyāem̐ hotī ha | ina leśyāo ke tīvra maṃda
ke rūpa meṃ aneka prakāra ha
kā leśyā kahate ha | ina dono arthāt kapāya aura yoga kā
kārya hai cāra prakāra kā kma vandha | kapāya me karmoṃ ke
sthiti aura anubhāga vandha hote ha, yoga me prakṛti aura
pradeśa-vadha
533 leśyāem̐ chaha prakāra kī ha-kṛṣṇaleśyā, nīlaleśyā, kāpota
leśyā, tejoleśyā (pītaleśyā,) padmaleśyā ora śuklaleśyā
534 kiṇhā nīlā kāū, tiṇṇi vi eyāo ahammalesāo
eyāhi tihi yi jīvo, duggai uvavajjaī bahuso
27.4-2
kṛṣṇā nīlā kāpotā, tisro'pyetā adharmaleśyā
etābhistisṛbhirapi jīvo, dugatimapapadyate bahuśa
27.5
535 teū pamhā sukkā, tiṇṇi vi eyāo dhammalesāo
eyāhi tihi vi jīvo, suggai uvavajjaī bahuso
27.5-2
taja padmā śuklā, tisrā'pyetā dhamaleśyā
etābhistisṛbhirapi jīva , sugatimapapadyate bahuśa
27.6
536 tivvatamā tivvatarā, tivvā asuhā suhā tahā madā
madatarā madatamā, chaṭṭhāṇagayā hu patteya
27.6-2
tīvratamāstīvratarā stīvrā aśubhā śubhāstathā mandā
ma datarā, mandatamā , ṣaṭasthānagatā hi pratyekam
27.7
537-538 pahiyā je cha ppurisā, paribhaṭṭhāraṇṇamajjhadesamhi
phalabhariyarukkhamega, pekkhittā te viciṃttati
27.8
ṇimmūlakhadhasāhu-vasāha chittu ciṇittu paḍivāi
khāu phalāi idi, ja maṇeṇa vayaṇa have kamma
27.7-2
pathikā ye ṣaṭ puruṣā , paribhraṣṭā araṇyamadhyadeśe
phalabharitavṛkṣameka, prekṣya te vicitayanti
27.8-2
nimūlaska dhaśākhāpaśākha chitvā citvā patitāni
khāditu phanāni iti, ya manamā vacana bhavet kama
27.9
534 kṛṣṇa, nīla aura kāpota ye tīnā adhama yā aśubha leyāem̐
535 pīta (teja), padma aura śukla ye tīnā dhama yā śubha leyāem̐
ke tīvratama, tīvratara aura tīvra ye tīna bhada hāta ha | śeṣa tīna
pratyeka meṃ ananta bhāga vṛddhi, asakhyāta bhāga-vṛddhi, sakhyāta
bhāga vṛddhi, sakhyāta guṇa-vṛddhi, asakhyāta guṇa-vṛddhi, ananta
537 538 chaha pathika the | jagala ke vīca jāne para ve bhaṭaka gaye | bhūkha
satāne lagī | kucha dera bāda unha phalā se ladā eka vṛkṣa dikhāī
diyā | unako phala khāne kī icchā huī | ve mana hī mana vicāra
karane lage | eka ne socā ki per̤a ko jar̤a mūna se kāṭakara
isake phala khāye jāyeṃ | dūsara ne socā ki kevala skandha hī
kāṭā jāya | tīsare ne vicāra kiyā ki śākhā hī tor̤anā
ṭhīka rahegā | cauthā socane lagā ki upaśākhā (choṭī ḍāna)
hī toḍa lī jāya | pācavām̐ cāhatā thā ki phala hī tor̤e jāyeṃ
chaṭhe ne socā ki vṛkṣa se ṭapakakara nīce gire hue pake phala hī
cunakara kyā na khāye jāyeṃ | ina chaha pathikā ke vicāra, vāṇī
tathā kama kramaśa chahoṃ leśyāo ke udāharaṇa ha
539 caṇḍo ṇa muccai veraṃ, bhaḍaṇasīlo ya dhammadaya rahio
duṭṭho ṇa ya edi vasaṃ, lakkhaṇameya tu kiṇhassa
27.9-2
caṇḍo na muñcati vairaṃ, bhaṇḍanaśīlaśca dharmadayārahitaḥ
duṣṭo na caiti vaśaṃ, lakṣaṇametattu kṛṣṇasya
27.10
540 maṃdo buddhivihīṇo, ṇivviṇṇāṇī ya visayalolo ya
lakkhaṇameya bhaṇiyaṃ, samāsado ṇīlalessassa
27.10-2
mando buddhivihīno, nirvijñānī ca viṣayalolaśca
lakṣaṇametad bhaṇitaṃ, samāsato nīlaleśyāyāḥ
27.11
541 rūsai ṇiṃdai aṇṇe, dūsai bahuso ya soyabhayabahulo
ṇa gaṇai kajjākajjaṃ, lakkhaṇameya tu kāussa
27.11-2
ruṣyati nindati anyān dūṣayati bahuśaśca śokabhayabahulaḥ
na gaṇayati kāryākāryaṃ, lakṣaṇametat tu kāpotasya
27.12
542 jāṇai kajjākajjaṃ, seyamaseyaṃ ca savvasamapāsī
dayadāṇarado ya midū, lakkhaṇameya tu teussa
27.12-2
jānāti kāryākāryaṃ, śreya aśreyaṃ ca sarvasamadarśī
dayādānarataśca mṛduḥ lakṣaṇametat tu tejasaḥ
27.13
543 cāgī bhaddo cokkho, ajjavakammo ya khamadi bahugaṃ pi
sāhugurupūjaṇarado, lakkhaṇameya tu pammassa
27.13-2
tyāgī bhadraḥ cokṣaḥ, ārjavakarmā ca kṣamate bahukamapi
sādhugurupūjanarataḥ lakṣaṇametat tu padmasya
27.14
544 ṇa ya kuṇai pakkhavāyaṃ, ṇa vi ya ṇidāṇaṃ samo ya savvesiṃ
ṇatthi ya rāgaddosā, ṇeho vi ya sukkalessassa
27.14-2
na ca karoti pakṣapātaṃ, nāpi ca nidānaṃ samaśca sarveṣām
na staḥ ca rāgadveṣau, sneho'pi ca śuklaleśyāyāḥ
27.15
545 lessāsodhī ajjhavasāṇavisodhīe hoi jīvassa
ajjhavasāṇavisodhī, maṃdakasāyassa ṇāyavvā
27.15-2
leśyāśuddhiḥ adhyavasānaviśuddhyā bhavati jīvasya
adhyavasānaviśuddhiḥ, mandakaṣāyasya jñātavyā
27.8-3
539 svabhāva kī pracaṇḍatā vaira kī majabūta gāṭha, jhagaḍālū vṛtti, dharma
ye kṛṣṇaleśyā ke lakṣaṇa ha
540 mandatā, buddhihīnatā, ajñāna aura viṣayalolupatā-ye saṃkṣepa
meṃ nīlaleśyā ke lakṣaṇa ha
541 jaldī ruṣṭa ho jānā, dūsare kī nindā karanā, doṣa lagānā,
ati śokākula honā, atyanta bhayabhīta honā-ye kāpotaleśyā
ke lakṣaṇa ha
542 kāya-akāya kā jñāna, śreya-aśreya kā viveka, sabake prati
samabhāva, dayā-dāna me pravṛtti--ya pīta yā tejoleśyā
ke lakṣaṇa ha
543 tyāgaśīlatā, pariṇāmo meṃ bhadratā, vyavahāra ma prāmāṇikatā,
kāya meṃ ṛjutā, aparādhiyoṃ ke prati kṣamāśīlatā, sādhugurujanā kī pūjā-sevā ma tatparatā--ya padmaleśyā ke
lakṣaṇa ha
544 pakṣapāta na karanā, bhogā kī ākākṣā na karanā, samama
samadarśī rahanā, rāga, dveṣa tathā praṇaya se dūra rahanāśuklaleśyā ke lakṣaṇa ha
553 jo tasavahāuvirado, ṇo virao ettha-thāvaravahāo
paḍisamaya so jīvo, virayāvirao jiṇekkamaī
27.8-4
yastrasavadhādvirata , nā virata atra sthāvaravadhāta
pratisamaya sa jīvo, viratāvirato jinakramati
27.9-3
554 vattāvattapamāe, jo vasai pamattasajao hoi
sayalaguṇasīlakalio, mahavvaī cittalāyaraṇo
27.9-4
vyaktāvyaktapramāde, yo vasati pramattasayato bhavati
sakalaguṇaśīlakalito, mahāvratī citralācaraṇa
27.10-3
555 ṇaṭṭhāsesapamāo, vayaguṇasīlolimaḍio ṇāṇī
aṇuvasamao akhayao, jhāṇaṇilīṇo hu appamatto so
27.10-4
naṣṭāśeṣapramādā, vrataguṇaśīlāvalimaṇḍitā jñānī
anupaśamaka akṣapako, dhyānanilīno hi apramatta sa
27.11-3
556 eyammi guṇaṭṭhāṇe, visarisasamayaṭṭhiehiṃ jīvehi
puvvamapattā jamhā, hoṃti apuvvā hu pariṇāmā
27.11-4
etasmin guṇasthāne, visadṛśasamayasthitairjīvai
pūrvamaprāptā yasmāta, bhavanti apūrvā hi pariṇāmā
27.12-3
557 tārisapariṇāmaṭṭhiyajīvā, hu jiṇehiṃ galiyatimireṃhi
mohassapuvvakaraṇā, khavaṇuvasamaṇujjayā bhaṇiyā
27.12-4
tādṛśapariṇāmasthitajīvā , hi jinairgalitatimirai
mohasyāpūrvakaraṇā , kṣapaṇopaśamanodyatā bhaṇitā
27.13-3
558 hoti aṇiyaṭṭiṇo te, paḍisamaya jesimekkapariṇāmā
vimalayarajhāṇahuyavaha sihāhiṃ ṇiddaḍḍhakammavaṇā
27.14-3
559 kosubho jiha rāo, abbhatarado ya suhamaratto ya
eva suhumasarāo, suhumakasāo tti ṇāyavvo
27.15-3
560 sakadakkaphalajala vā, sarae saravāṇiya va ṇimmalaya
sayalovasatamoho, uvasatakasāyao hodi
27.16
561 ṇissesakhīṇamoho, phalihāmalabhāyaṇudaya-samacitto
khīṇakasāo bhaṇṇai, ṇiggatho vīyarāehiṃ
27.17
562-563 kevalaṇāṇadivāyara kiraṇakalāva-ppaṇāsiaṇṇāṇo
ṇavakevalaladdhuggama-pāviyaparamappavavaeso
27.18
asahāyaṇāṇadasaṇa-sahio vi hu kevalī hu joeṇa
jutto tti sajogijiṇo, aṇāiṇihaṇārise vutto
27.19
564 selesiṃ sapatto, ṇiruddhaṇissesa āsao jīvo
kammarayavippamukko, gayajogo kevalī hoi
27.20
565 so tammi ceva samaye, loyagge uḍḍhagamaṇasabbhāo
saciṭṭhai asarīro, pavaraṭṭha guṇappao ṇiccaṃ
27.20-2
so tasmin caiva samaye, lokāgre ūrdhvagamanasvabhāva
saceṣṭate aśarīra, pravarāṣṭaguṇātmako nityam
27.21
566 aṭṭhavihakammaviyaḍā, sīdībhūdā ṇiraṃjaṇā ṇiccā
aṭṭhaguṇā kayakiccā, loyaggaṇivāsiṇo siddhā
27.21-2
aṣṭavidhakarmavikalā, śītībhūtā nirañjanā nityā
aṣṭaguṇā kṛtakṛtyā, lokāgranivāsina siddhā