Kalpah 2.4.5.21
Kalpaḥ 2.4.5.21
- Language
- Sanskrit
2.4.5.21.1
kaukilyāḥ sautrāmaṇyāḥ sa kalpo ya aiṣṭikyāḥ 1 te kāmāḥ somavāminaśca 2 siddhamā saṃdhānāt 3 parīto ṣiñcatā sutamiti pratiduhā pariṣiñcatye kasyā dugdhena prathamāyām̐ vyuṣṭāyāṃ dvayordvitīyasyām 4 tr! yahe surā janiteti paśubandhāyopavasati 5 siddha upavasathaḥ 6 śvobhūta aindra ṛṣabhastasyā-prīprathamo'nuvākaḥ 7 nityāḥ praiṣāḥ 8 ā carṣaṇiprā iti ṣaḍarcam 9 siddha upavasathaḥ 10 śvobhūta udaṅṅavasṛpya tripaśustasminsurā 11 siddhamā-tipāvanāt 12 vāyuḥ pūta iti tām̐ somavāminaḥ kuryādvāyoḥ pūta iti tām̐ somātipavitasya 13 brahmā kṣatramityanunigadati 14 kuvidaṅga yavamanta iti gṛhṇīto'dhvaryuḥ payograhān 15 kuvalasaktubhirgodhūmasaktubhirvṛkalomnāśvinam̐ śrītvā sādayati karkandhusaktubhirupavākāsaktubhirvyāghralomnā sārasvataṃ badara-saktubhistokmasaktubhiḥ sim̐ halomnaindra m 16 yūpāvaṭaprabhṛti siddhamopākaraṇāt 17 aśvibhyām̐ sarasvatyā indrā yājam̐ sarasvatyā indrā yāśvibhyāṃ mepī-mindrā yāśvibhyām̐ sarasvatyā ṛṣabham 18 siddhamā mārjanāt 19 yā vyāghram̐ viṣūciketi śyenapattreṇa yajamānaṃ pāvayati 20 pāvitaḥ somo rājetyanuvākena grahānupatiṣṭhate 21 surāvantamiti pratinigadya vaṣaṭkṛtānuvaṣaṭkṛte juhvati 22 dhyānāni dhyātvā yamaśvineti payograhānbhakṣayati .. nānā hi vāmiti surāgrahān 23 pratiduho vājaprasavyam̐ hutvottarata uttaravederāsandyāmāsīnaṃ devasya tvā savituḥ prasava iti saṃpātenābhiṣiñcati śiraso'dhyā mukhāda-vasrāvayati .
2.4.5.21.2
śeṣaṃ pratiprasthātā dakṣiṇasminbhūḥ svāheti juhoti 24 śiro me śrīryaśo mukhamiti yathāliṅgamaṅgāni saṃmṛśati 25 prati brahmanniti pratyavarohati 26 yūṣṇaḥ śṛṅgaśaphaiḥ sīsena tantramitiprabhṛtibhiḥ prāk sviṣṭakṛtaḥ ṣoḍaśāhutīrjuhoti 27 śatātṛṇṇām̐ vyutkṣārayati 28 punantu mā pitara iti yajamānam̐ vācayati 29 ye samānāḥ samanasa ityadhvaryurjuhoti .. ye samānāḥ samanaso jīvā jīveṣu māmakā iti pratiprasthātā 30 dve srutī ityadhvaryuridam̐ haviriti pratiprasthātā 31 ekādaśakapālānpaśupuroḍāśānnirvapatīndrā ya sutrāmṇe savitre varuṇāya savitre varuṇāyendrā ya sutrāmṇe varuṇāyendrā ya sutrāmṇe savitre 32 siddhamā dakṣiṇākālāt 33 trayastrim̐ śaddakṣiṇāstāsāṃ dhenurvaḍabā cānukiśorā 34 yaddevā devaheḍanamitiprabhṛtibhiḥ prāk samiṣṭayajurbhyastisra āhutīrjuhoti 35 dhāmno dhāmna ityavabhṛthe'psu juhoti .. yadgrāme yadaraṇya iti dvitīyām 36 pavitramasīti snātāvanyonyasya pṛṣṭhaṃ prakṣālayataḥ 37 samāvṛtatpṛthivīti sruveṇa gārhapatye juhoti 38 dvitīyatṛtīyāvāprīpraiṣau . caturthe vapāgrahāḥ 39 paśupuroḍāśahaviḥsviṣṭakṛtām̐ yājyānuvākyā . yā yājyāstāḥ puronuvākyāḥ yāḥ puronuvākyāstā yājyā vapāpaśupuroḍāśa-haviṣām 40 pañcamo'nuyājaḥ 41 siddha upavasathaḥ 42 śvobhūta indrā ya vayodhasa ṛṣabhastaghnasyyāu!pottamaḥ 43 nityāḥ praiṣāḥ 44 uttamam̐ ṣaḍarca m̐! yājyānuvākyāḥ 45 sarvapṛṣṭhāyā upottamaḥ 46 aśvamedhasyottamo mṛgāreṣṭe-stantram 47 5.2.11
2.4.5.21.3
tantram̐ yūpāhuteḥ 1 prāgvedikālādekādaśa yūpānachaityupaśayaṃ pātnīvataṃ ca 2 joṣaṇādyānupūrvyā pṛthakpṛthak 3 prathamotpatitam̐ svarucaṣālamagniṣṭhamabhito yūpānasthūlānanaṇūntulyānsamūlān 4 ekādaśa yūpānparimāya traidham̐ saṃbhujya tṛtīyaiḥ pramāya vedim̐ vidadhāti 5 siddhamāgnīṣomīyāt 6 agniṣṭhe dve raśane parivīya tūṣṇīm̐ vim̐ śatiṃ parivyayati 7 siddha upavasathaḥ 8 śvobhūta āśvinaṃ gṛhītvāgniṣṭhādudañcam̐ rathākṣaṃ pramāya sphyena yūpāvaṭaṃ parilikhati vyatyāsamitarān 9 siddhamañjanaprabhṛtyekaikasminnā parivyayaṇāt 10 dakṣiṇasminyūpāntare prāñca-mupaśayaṃ nidhāya yūpā āñjanīyāstūṣṇīm̐ svaruraśanam 11 yadyabhicaredi damahamamumāmuṣyāyaṇamamuṣyāḥ putramindra vajreṇābhinidadhāmītyabhinidadhyāt 12 udakpravaṇa ekādaśinīm̐ saṃminoti trīnvā madhyataḥ samān 13 sam̐ srāviṇī vṛṣṭikāmasyāgniṣṭho hrasiṣṭho'nupūrvamitare varṣīyām̐ sa . ārāgrābhicarato'gniṣṭho varṣiṣṭho'nupūrvamitare hrasīyām̐ saḥ . samāḥ pratiṣṭhākāmasya 14 pūrvedyurvā saṃminuyāt 15 agniṣṭhāttu śvobhūte raśanāḥ parivīya paśūnupākaroti 16 kṛṣṇa-śirasamajamāgneyamagniṣṭhe niyunakti sārasvatīṃ meṣīmuttarasminsaumyaṃ babhruṃ dakṣiṇasminvyatyāsamitarānvāruṇaṃ dakṣiṇārdhe 17 upaśayāyāraṇyaṃ nirdiśet 18 abhicarannasau te paśuriti dveṣyaṃ nirdiśet 19 siddhamā prakramaṇāt 20 ekaikamanvārabhate 21 agreṇa yūpāvaṭamapareṇottarānpaśūnmukhyaprathamāñśāmitrāya nayanti 22 uttaramuttaramavasthāpayanti pūrvaṃpūrva m̐!
2.4.5.21.4
vā 23 sarveṣūpāsanāḥ saha raśanā anuprāsyanti darbhānvapāśrapaṇīḥ svarūm̐ śca 24 siddhamā vapoddharaṇāt 25 apareṇottarānpaśūnmukhyaprathamāḥ śāmitrāddharanti samayā paśuṃpaśuṃ parigrāhaṃ pūrvāṅgārānāhavanīyāya 26 svāhā devebhya iti purastādvapānāṃ juhuyādviśvebhyo devebhyaḥ svāhetyupariṣṭāt 27 anyatra savanīyebhyo hṛdayaśūlāḥ paśu-puroḍāśāśca 28 samānadevateṣvavyavahiteṣu sakṛnmanotā pratipaśu vyavahiteṣu 29 pṛthagvasāhomāḥ 30 śeṣairantaranto diśaḥ pratījyādhyūghnīm̐ hotre haranti vaniṣṭhumagnīdhe 31 gudānām̐ samavadāyopayajati 32 jāghanībhiḥ patnīḥ sam̐ yājayanti 33 prāganūbandhyāyāḥ prāgvam̐ śe pātnīvatena caranti 34 dārśikī vedirpāśukānyājyāni 35 agreṇa gārhapatyamadhonābhimacaṣālam̐ yūpam̐ saṃminoti 36 anavastīrṇo yūpāvaṭaḥ 37 madhye parivyayati 38 tvāṣṭraṃ paśumupākaroti 39 paryagnikṛtam̐ saharaśanamutsṛjyājyena sam̐ sthāpayati 40 yāvanti paśoravadānāni tāvatkṛtva ājyasyāvadāya tvaṣṭra ājyasyānubrūhīti tvaṣṭra ājyasya preṣyeti pracarati 41 vapāsthāne paśupuroḍāśasya paśorājyena sviṣṭa-kṛdājyenopayajaḥ 42 śam̐ yvantā saṃtiṣṭhate 43 sarvāḥ srucaḥ saṃpragṛhṇāti 44 anūbandhyām̐ sam̐ sthāpya yūpānanudiśati 45 kratupaśubhirekādaśinī nivarteta . niyatā sāgnicityeṣvekādaśinyekayūpe yūpaikādaśinī sarvastomeṣu 46 5.2.12