Vidhimargaprapa 79
Vidhimārgaprapā 79
- Language
- Sanskrit
79.1
ityācāryaśrīvijayasenasūriśiṣyaśrīmadudayaprabhasūriviracite śrīdharmābhyudayanāmni śrīsaṅghapaticarite lakṣmyaṅke mahākāvye śrīnemiṃnirvāṇavarṇano
nāma caturdaśaḥ sargaḥ
yātrāyāṃ candrasāndraṃ lasadahitayaśaḥ koṭiśaḥ kuṭṭayitvā,
kṣiptaṃ saṅghapratāpānalamahasi mudā yat tvayā līlayaiva
adyāpyuddāmadhūmaprasarasurabhitāśeṣadikcakravālastena śrīvastupāla ! sphurati parimalaḥ ko'pi saubhāgyabhūmiḥ
79.2
kṛptastvaṃ nanu dīnamaṇḍalapatirdāridrya ! tat kiṃ punaḥ,
khinnaḥ sāmpratamīkṣyase gatamahā dhātaḥ ! samākarṇyatām
tvaddattāmapi pattalāṃ mama haṭhād duḥsthālibhālākṣaraśreṇiṃ samprati lumpati pratimuhuḥ śrīvastupālaḥ kṣitau
79.286
granthāgram 340 | ubhayam 4919
kṛṣṇādverbāṇamuddhṛtya, prayāto'tha jarāsutaḥ | rāmānveṣabhayāt kiñcid, viparītaiḥ padaiścalan
79.287
uttarābhimukhībhūya, kṛṣṇo'pi prāñjalistadā | pañcamyaḥ parameṣṭhimyo, namaścakre yathāvidhi
79.288
praśaśaṃsa kuṭumbaṃ svaṃ, purā pravrajitaṃ tadā | hṛdā nininda cātmānamīdṛśavyasanāturam
79.289
prahārapīḍayā'thā'yaṃ, nirvivekībhavanmanāḥ | dhyātvaipāyanadvepastṛtīyāṃ pṛthivīṃ yayau
79.290
kṛtvā'mmaḥ padmapatre'tha, valaḥ kṛṣṇāpramāgataḥ | asau sukhena viśrāntaḥ, supto'stīti kṣaṇaṃ sthitaḥ
79.291
vīkṣya raktaṃ cirāccīraṃ, mṛtaṃ matvā'tha vāndhavam | so'patanmūrcchito lavdhasañjñaḥ sadyo ruroda ca
79.292
viṣṇormukhāmramāgatya, jagāda ca śucā'rditaḥ | ātarna kiṃ vadasyadya ?, ko'parādhaḥ kṛto mayā ?
79.293
lagnaḥ kālo mamāyeti, kruddhaścet tat tyaja krudham| payomadhyāṅgulīrevopamaḥ kopo mahātmanām
79.294
rāmastamityajalpantaṃ, mainyaṃ vātsalyamohitaḥ | skandhe'dhiropya vabhrāma, pūjayāmāsa cānvaham
79.295
ṣaṇmāsānte kadā'pyeṣa, kaścit papraccha pūruṣam | melayantaṃ rathaṃ śailottīrṇaṃ magnaṃ punaḥ (same
79.296
uttīrya vipamād magnaḥ, same yo'yaṃ rathaḥ pathi | kathaṃ sahasrakhaṇḍo'yaṃ, mūḍha ! melakameṣyati ?
79.297
so'pyāha jitvā yuddhāni, suptasupto'pyayaṃ mṛtaḥ
cet te jīviṣyati bhrātā, miliṣyati ratho'pi tat
79.298
rāmo'nyataḥ kamapyāha, vapantaṃ prāthvi padminīḥ | lagiṣyanti mahāmūḍha !, kathamatrāpyamūriti
79.299
so'pyuvāca yadi bhrātā, jīviṣyati mṛtastava | tadetāḥ kamalinyo'pi, gamiṣyantyatra vaibhavam
79.300
anyato'pi halī prāha, naraṃ pluṣṭadrusecinam | rokṣyatyepa kathaṃ nāma, dagdhakīlopamo drumaḥ ?
79.301
sahāsamāha so'pyenamaho ! mahadihādbhutam | śavaṃ skandhe vahan pluṣṭadruseke yadvadasyadaḥ 1
79.302
gośavāstye tṛṇaṃ kaścit, kṣipan rāmeṇa bhāṣitaḥ | ravayanti mṛtāḥ kāpi, gāvaḥ kavalanakriyām ?
79.303
sa jagāda yadā skandhe, jīviṣyati śavastava | kariṣyati tadā sadyo, gauriyaṃ, kavalagraham
79.304
kiṃ mṛto me'nujaḥ sīrī?, dhyāyanniti taduktibhiḥ| divyarūpaṃ puro'paśyat, taṃ siddhārthaṃ svabāndhavam
79.305
sa jagāda matākāṅkṣī, tvayā'haṃ prārthito'bhavam | tenā''yāto'smi mūḍhaṃ tvāmadya bodhayituṃ balāt
79.306
rayādi matkṛtaṃ sarvaṃ, mohaṃ muñca mṛto hariḥ | idaṃ vadan jarāsūnukathāmapi jagāda saḥ
79.307
athā''ha sīrabhūd bandho !, sādhu sādhvasmi vodhitaḥ | kiṃ karomyadhunā'haṃ tu, svavāndhavaviyojitaḥ ?
79.308
athāmāṣie siddhāryo, jinadīkṣāṃ vinā'dhunā | bandho ! na yujyate kiñcit, tava kartuṃ vivekinaḥ
79.309
matveti tadvacastena, devena saha sīrabhṛt | cakāra harisaṃskāre, sindhusaṅgemadasīmani
79.310
cāraṇarṣebhyo neminiyuktāt prāvrajad valaḥ | tuṅgikāśikharasthāyī, siddhārtho'bhūcca rakṣakaḥ
79.311
anyadā taṃ pure kāpi, paśyantī kā'pi krūragā| kumbhasthāne svaputrasya, grīvāyāṃ rajjumakṣipat
79.312
ālokyedaṃ valo nindan, nijarūpātiśāyitām | tadādi nagara-grāmagatyabhigrahamagrahīt
79.313
sadā māsopavāsī sa, vana eva sthitaḥ kṛtī | tṛṇa-kāṣṭhādihāribhyo, bhikṣayā pāraṇaṃ vyadhāt
79.314
asmadrājyecchayā dhīraḥ, ko'pyayaṃ tapyate tapaḥ | dhyātveti bhūrayo bhūpāstaṃ hantuṃ tad vanaṃ yayuḥ
79.315
siddhārthaḥ sannidhāne'tha, tasya siṃhān vicakrīvān | bhītāstato balaṃ natvā, yayurnijapuraṃ nṛpāḥ
79.9
mantrī maulau kila jinapateścitracāritrapātraṃ,
snātraṃ kṛtvā kalaśalulitaiḥ smerakāśmīranīraiḥ
cakre cañcanmṛgamadamayālepana-svarṇabhūṣā,
varṇyaiḥ pūjākusuma-vasanaistaṃ sa kalpadrukalpam
79.10
mantrīśena jineśvarasya purataḥ karpūrapūrā-'gurukṣodapreṅkhitadhūpadhūmapaṭalī sā kā'pi tene mudā
yā taddhaddhamahādhvajapraṇayinī svarlokakallolinīmiśreyaṃ ravikanyaketi viyati pratyakṣamutprekṣyate
79.11
itthaṃ tatra vidhāya nirmalamanāḥ sammāna-dānakriyāsānandapramadākulāṃ kulanabhomāṇikyamaṇḍhikām
vighronmardikapardiyakṣavihitapratyakṣasānnidhyataḥ,
śraddhāvardhitasammadādudataranmantrīśvaro bhūdharāt
79.12
ajāharākhye nagare ca pārśvapādānajāpālanṛpālapūjyān
abhyarcayanneṣa pure ca koḍīnāre sphuratkīrtikadambamambām
79.13
devapatanapure purandarastūyamānamamṛtāṃśulāñchanam
arcayannucitacāturīcitaḥ, kāmanirmathananirmaladyutim
79.14
pītasphītaruciñcirāya nayanairvāmabhruvāṃ vāmanasthalyāmepa manovinodajananaṃ kṛtvā praveśaṃ puri
dhīmān nirmaladharmanirmitisamullāsena vismāpayan,
daivaṃ raivatakādhirohamakarot saṅghena saṅgheśvaraḥ
79.15
viśeṣakam
gajendrapadakuṇḍasya, tatra pīyūpahāribhiḥ
cakāra majjanaṃ mantrī, dhāribhiḥ pāpavāribhiḥ
79.16
jinamajjanasañjatasañjanaṃ, kalaśānyastatadambukuṅkumam
atha saṅghamavekṣya saṅkaṭe, vidadhe vāsavamaṇḍapodyamam
79.17
saṃrambhasaṅghaṭitasaṅghajanaughadṛṣṭāmaṇḍhikāmayamapi kṛtī vitene
sadbhūtabhāvabharabhāsuracittavṛttiruhṛttakīrticayacumbitadikkadambaḥ
79.18
lampan rajo vijayasenamunīśapāṇivāsapravāsitakuvāsanabhāsamānaḥ
samyaktvaropaṇakṛte vitatāna nandimānandameduramaye ramayan manāṃsi
79.19
dānairānandya yandrivrajamasṛjadanivāramāhāradānaṃ,
mānī sammānya sādhūnupapadamapi muñcodāṭakamāṃḍhikāni
mantrī satkṛtya devārcanaracanaparānarcayitvā'yamucceramyā-pradyumna-sāmbāmiti kṛtasukṛtaḥ parvatāduccatāra
Linked texts (2)
- Dharmābhyudayamahākāvya — Udayaprabha, Sanskrit
- Dharmābhyudaya — Udayaprabhā Sūri, Sanskrit