Biha Kappa v1.p113
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p113
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v1.p113.1
śṛṃganādita kārya kyā haiṃ ? caitya kā vināśa, caityadravya kā vināśa, do prakāra kā bheda-maraṇa athavā utpravrājana kī paristhiti, āhāra tathā upadhi kā vyavaccheda honā, anya devī-devatāoṃ ko vaṃdanā karane ke lie bādhya karanā, baṃdhana, ghāta ādi kā honā ye sāre śṛṃganādita kārya haiṃ| 310. vitahaṃ vavaharamāṇaṃ, satyeṇa viyāṇato nihoḍei| ___ amhaṃ sapakkhadaṃḍo, na ceriso dikkhie daṃḍo|| rājā ādi saṃgha ke prati vitatha vyavahāra kara rahā ho to maṃtrīparṣad ke aṃtarbhūta vijñāyaka arthāt svasamaya aura parasamaya ke śāstroṃ kā jānakāra vyakti rājā ādi ko sukhapūrvaka nivārita kara sakatā hai| vaha kaha sakatā hai-hamāre sapakṣa meṃ daṃḍa hotā hai arthāta aparādhī ko saṃgha daṃḍa detā hai, rājā nahīṃ| tathā dīkṣita vyakti ko aisā daṃḍa nahīṃ diyā jātā| (yaha maṃtrīparṣad ke antargata hai|) 391. salluddharaṇe samaṇassa cāukaṇṇā rahassiyā parisā| ajjāṇaṃ caukaṇṇā, chakkaṇṇā aṭṭhakaṇṇā vā|| śramaṇa kā śalyoddharaṇa karane ke lie catuḥkarṇā rāhasthikī parṣada hotī hai| śramaṇiyoṃ ke lie vaha catuḥkarṇā, ṣaṭkarṇā athavā aṣṭakarṇā hotī hai|' 392. āloyaṇaṃ pauṃjai, gāravaparivajjito gurusagāse| egaṃtamaṇāvāe, ego egassa nissāe|| janatā ke āvāgamana rahita ekāṃta sthāna meṃ śramaṇa gaurava se parivarjita hokara ālocanāha akele ācārya kī niśrā meṃ akelā hī ālocanā kare| 393. virahammi disābhiggaha, ukkuḍuto paṃjalī nisejjā vā|
v1.p113.2
esa sapakkhe parapakkhe mottu chaṇṇaṃ nisijjaṃ ca|| śramaṇa ekāṃta meṃ bhī gupta pradeśa meṃ guru kī niṣadyā kara svayaṃ pūrva, uttara athavā carantikā diśā ko grahaṇa kara vaṃdanā kara hātha jor̤akara utkaṭuka āsana meṃ athavā vyādhigrasta hone para athavā prabhūta ālocanā karanī ho to niṣadyā kī anujñā lekara baiṭhe| yaha svapakṣa meṃ ālocanāvidhi hai| parapakṣa-saṃyatī ko ālocanā denī ho to channa pradeśa-gupta pradeśa kā varjana karanā cāhie tathā niṣadyā nahīṃ karānī cāhie| 394. āloyaṇaṃ pauṃjai, gāravaparivajjiyā u gaṇiṇīe| egaṃtamaṇāvāe, egā egāe nissāe| śramaṇī goravarahita hokara ekāṃta tathā anāpāta sthāna meṃ akelī ekākī gaṇinī kī niśrā meṃ ālocanā kare| 1. catuḥkarṇā- śramaṇa ācārya yā nigraṃtha ke samakṣa ālocanā karate samaya| athavā nigraṃthī nigraṃthī ke samakṣa ālocanā karate samaya| 43 395. āloyaṇaṃ pauṃjai, egate bahujaṇassa saṃloe| abbitiyatheraguruṇo, sabiīyā bhikkhuṇī nihuyā|| advitīya-akele sthaviraguru ke samakṣa apane sātha eka anya bhikṣuṇī ko lekara vaha ālocanā karane vālī bhikṣuṇī ekāṃta meṃ, bahujanasamakṣa niyaṃtrita aura acapala hokara ālocanā kare| 396. nāṇa-dasaṇasaṃpannā, poḍhā vayasa pariṇayā| iṃgiyāgārasaṃpannā, bhaṇiyā tīse biijjiyā|| ālocanā karane vālī śramaṇī ke sātha vālī dūsarī śramaṇī jñāna-darśana se saṃpanna ho, praur̤ha ho (asrāvī ho), pariṇata vayavālī ho aura iṃgitākārasaṃpanna ho| 397. āloyaṇaṃ pauṃjai, egate bahujaṇassa saṃloe|
v1.p113.3
sabbitiyataruṇaguruṇo, sabbiiyā bhikkhuṇī nihuyā|| eka muni ke sātha sthita taruṇa guru ke samīpa sadvitīyā śramaṇī ekāṃta meṃ, bahujanasamakṣa ālocanā kare| 398. nāṇeṇa daṃsaṇeṇa ya, caritta-tava-viṇaya-ālayaguṇehiṃ| vayapariṇāmeṇa ya abhigameṇa iyaro havai jutto| ālocanārha guru ke sātha vālā vaha muni jñāna, darśana, cāritra, tapa, vinaya aura ālayaguṇoṃ se arthāt bāhya ceṣṭāoṃ meṃ upaśamaguṇayukta, vayapariṇata tathā abhigama-samyaga śāstrārtha kauśala se yukta honā cāhie| 399. chattaṃtiyāe pagayaṃ, jai puṇa sā hojjimehi uvaveyā| to deti jehiṃ pagayaṃ, tadabhāve ṭhāṇamādīṇi|| yahāṃ chatrāntikā parṣad kā prasaṃga hai, adhikāra hai| yadi chatrāntikā parṣad ina nimnokta guṇoṃ se sahita ho to use kalpa aura vyavahāra kī vācanā dī jā sakatī hai| ina guṇoṃ ke abhāva meṃ sthānāṃga ādi (ādi śabda se prakīrṇaka) die jā sakate haiṃ| 400. bahussue cirapavvaie, kappie ya acaṃcale| avavie ya mehāvī, aparissāvī ya je viū|| 401. patte ya aṇuṇṇāte, bhāvato pariṇāmage| eyārise mahābhāge, aṇuogaṃ soumarihai|| ve guṇa ye haiṃ-bahuśruta, cirapravrajita, kalpika, acaṃcala, avasthita, medhāvī, aparisrāvī, vidvān (prabhūtaśāstroṃ kī pāragāmitā se samṛddha buddhi vālā), pātratā prāpta, anujñāta, bhāvataḥ pariṇāmaka ina guṇoṃ se samanvita mahābhāga anuyoga sunane meṃ samartha hotā hai| ṣaṭkarṇā- sthavira guru ke samakṣa eka śramaṇī ke sātha ālocanā karatī huī śramaṇī| aṣṭakarṇā-sadvitīya taruṇa guru ke samakṣa eka śramaṇī ke sātha ālocanā karatī huī śramaṇī|