Biha Kappa v1.p218
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p218
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v1.p218.1
tiāra 1417.nosappiṇiussappe, bhavaṃti palibhāgato cautthammi| kāle palibhāgesu ya, sāharaṇe hoti savvesu|| avasarpiṇī kāla meṃ janma se do aroṃ meṃ-tīsare-cauthe ara meṃ tathā sadabhāvataḥ tīna aroṃ meṃ tīsare, cauthe aura pāṃcaveṃ meṃ| utsarpiṇī kāla meṃ janmataḥ aura sadbhāva se isase viparīta hotā hai arthāt janmataḥ duḥṣamā, duṣamasuṣamā aura suṣamaduḥṣamā-ina tīna aroṃ meṃ jinakalpī kā janma ho sakatā hai| jinakalpa kā svīkāra duḥṣamasuṣamā aura suṣama-duḥṣamā-ina do aroṃ meṃ hotā hai| duḥṣamā meṃ janma lene para bhī, tīrtha ke abhāva meṃ, jinakalpa kī pratipatti duḥṣamasuṣamā meṃ hī hotī hai| jina kṣetroṃ meṃ noutsarpiṇī-avasarpiṇī hai arthāt vahāṃ kāla avasthita haiṃ unake cāra pratibhāga haiṃ suṣamasuṣamāpanibhāga, suṣamāpratibhāga, suṣamaduḥṣamāpratibhāga aura duḥṣamasuṣamāpratibhāga| pahalā pratibhāga devakuru-uttarakuru meṃ, dūsarā harivarṣa-ramyakvarṣa meṃ, tīsarī haimavata-airaṇyavata meṃ aura cauthā mahāvideha meṃ| cauthe pratibhāga meṃ janmataḥ aura sadbhāvataḥ jinakalpī muni hote haiṃ| 'kāla' arthāt mahāvidehaja jo jinakalpī hotā hai, saṃharaṇa kī apekṣā vaha suṣamasuṣamā ādi sabhī kāloṃ meṃ hotā hai| 'palibhāgoṃ meṃ' arthāt bharata-airāvatamahāvideha meṃ saṃharaṇa se saṃbhūta jinakalpa muni sabhī pratibhāgoṃ meṃ hote haiṃ| 1418.paḍhame vā bīye vā, paḍivajjai saṃjamammi jiṇakappaṃ|
v1.p218.2
puvvapaḍivannao puṇa, annayare saṃjame hojjā| jo pahale cāritra-sāmāyika cāritra meṃ athavā dūsare cāritra-chedīpasthāpanīya cāritra meṃ hotā hai, vaha jinakalpa svīkāra karatā hai| (madhyama tīrthaṃkara-videhatīrthakṛta, tīrthavartī muni prathama saṃyama meṃ tathā pūrva-paścima tīrthakara tīrthavartī muni dūsare cāritra meṃ) pūrvapratipanna jinakalpī muni anyatara saṃyamasūkṣmasaṃparāya ādi saṃyama meṃ ho sakatā hai| 1419.niyamā hoi satitthe, gihipariyāe jahanna guṇatīsā| jaipariyāe vīsā, dosu vi ukkosa desūṇā|| jinakalpī niyamataḥ tīrtha meṃ hote haiṃ| jaghanya gṛhasthaparyāya unatīsa varṣa kā tathā yatiparyāya bhī jaghanya bīsa varṣa kā honā cāhie| donoṃ kā utkṛṣṭa paryāya jaba deśonapūrvakoṭī prāpta hotā hai taba jinakalpa kā svīkāra hotā hai| 1420.na kariti āgamaṃ taṃ, itthīvajjo u vedo ikkataro| puvvapaḍivannao puṇa, hojja saveo aveo vā|| ve āgama-apūrvaśrutādhyayana nahīṃ karate, pūrva adhīta śruta 1. pahalī bāra svīkāra karane vālā dravya-bhāvaliṃgayukta hī hotā hai| āge niyamataḥ bhāvaliṃga hotā hai| dravyaliṃga jīrṇa ho jāne para =bṛhatkalpabhāṣyam kā smaraṇa avaśya karate haiṃ| pratipatti kāla meṃ strīveṭa ko chor̤akara puruṣaveda athavā napuṃsakavada unake hotā hai| pūrvapratipanna kī apekṣā ve saveda athavā aveda hote haiṃ| (jinakalpika ko usī bhava meṃ kevalotpatti nahīṃ hotī| upaśamaśreṇī meṃ veda kā upaśamana hone para aveda hote haiṃ| śeṣa kāla meṃ saveda haiṃ|) 1421.ṭhiyamaṭṭhiyammi kappe, liṃge bhayaṇā u davvaliṃgeṇaṃ|
v1.p218.3
tihi suddhāhi paḍhamayā, apaḍhamayā hojja savvāsu|| jinakalpika prathama aura aṃtima tīrthaṃkara kāla meṃ sthitakalpa meṃ tathā madhyama tīrthaṃkara tathā mahāvideha tīrthaṃkara kāla meṃ asthitakalpa meṃ hote haiṃ| liṃga ke viṣaya meṃ dravyaliṃga se bhajanā hai| prathamataḥ svīkāra karane vāle tejoleśyā ādi tīna praśasta leśyāoṃ meṃ hote haiṃ aprathamaka sabhī leśyāoṃ meṃ hote haiṃ| 1422.dhammeṇa u paḍivajjai, iaresu vi hojja ittha jhāṇesu| paḍivatti sayapuhuttaṃ, sahasapuhuttaṃ ca paḍivanne| jinakalpa kā svīkāra dharmyadhyāna meṃ hotā hai| pūrvapratipanna kī apekṣā itara dhyānoṃ meṃ bhī yaha hotā hai| pratipatti kī apekṣā jinakalpika eka samaya meṃ śatapṛthaktva prāpta ho sakate haiṃ aura pūrvapratipanna kī apekṣā se sahasrapṛthaktva prāpta ho sakate haiṃ| 9423.bhikkhāyariyāīyā, abhiggahā neva so u pavvāve| uvadesaṃ puṇa kuṇatī, dhuvapavvāviṃ viyāṇittā|| unake bhikṣācaryā ādi ke abhigraha nahīṃ hote| ve kisī ko pravrajita nahīṃ karate| ve niścita pravajita hone vāle ko jānakara upadeśa dete haiṃ| 1424.nippaḍikammasarīrā, na kāraṇaṃ atthi kiṃci nāṇāī| jaṃghābalammi khīṇe, aviharamāṇo vi nā''vajje|| ve śarīra kā koī parikarma nahīṃ karate| unake koī jñāna ādi kā kāraṇa-ālaṃbana nahīṃ hotā jisase ve apavādapada kā sevana kareṃ| jaṃghābala ke parikṣīṇa ho jāne se vihāra na karane para bhī unake koī doṣa utpanna nahīṃ hotā| 1425.eseva kamo niyamā, suddhe parihārie ahālaṃde|
v1.p218.4
nāṇattī ya jiṇehiṃ, paḍivajjai gaccha gaccho ya|| yahī krama niyamataḥ śuddhaparihārika tathā yathālaṃdika kā jānanā cāhie| jinakalpa ke sātha śuddhaparihārika kā nānātva hai| tīna gaccha isa jinakalpa ko svīkāra karate haiṃ| 1426.tavabhāvaṇaṇāṇataṃ, karaṃti āyaṃbileṇa parikamma| ittiriya therakappe, jiṇakappe āvakahiyāo|| athavā coroṃ dvārā apahṛta kie jāne para dravyaliṃga kadācid nahīṃ bhī hotā|
v1.p218.5
.
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit