Pramāṇa · Search · About · API

Biha Kappa v1.p236

Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p236

Language
Māhārāṣṭrī Prakrit

v1.p236.1

: doṣa pahale varṇita kie haiṃ ve sāre doṣa akele lolupa vyakti ke bhikṣāṭana karane para hote haiṃ| 1600.naḍamāī picchaṃto, tā acchai jāva phiṭṭaī velā| suttatthe paḍibaddho, osakka-hisakkamāīyā|| bhikṣā ke lie prasthita kutūhalī muni mārgagata naṭa ādi ke karataboṃ ko dekhatā huā taba taka vahāṃ rahatā hai ki bhikṣāvelā atikrāṃta ho jātī hai| sūtrārthapratibaddha muni ko yadi bhikṣāṭana ke lie bhejā jātā hai to vaha bhikṣā kī avelā yā atikrāṃta velā meṃ jātā hai| aisī sthiti meṃ avaṣvaṣkaṇa- kāla maryādā se pahale karanā tathā abhiṣvaṣkaṇa-vivakṣita kāla kā saṃvardhana karanā ādi doṣa hote haiṃ| 1601.eyaddosavimukvaṃ, kaḍajogiṃ nāyasīlamāyāraṃ| gurubhattimaṃ viṇīyaṃ, veyāvaccaṃ tu kārijjā|| isalie uparokta doṣoṃ se vimukta muni ko bhikṣāṭana meṃ vyāpta karanā cāhie| jo kṛtayogī hai, jisakā śīla aura ācāra jñāta hai, jo guru ke prati bhaktimān hai, jo vinīta haiaise śiṣya se yaha vaiyāvṛttya-bhikṣāṭana ādi karānā cāhie| 1602.sāhati ya piyadhammā, esaṇadose abhiggahavisese| evaṃ tu vihiggahaṇe, davvaṃ varlḍati gīyatthā|| priyadharmā gītārtha muni prakṣita-nikṣipta ādi eṣaṇā doṣoṃ tathā jinakalpa-sthavirakalpa saṃbaṃdhī abhigrahoṃ kī jānakārī dete haiṃ| isa vidhi se sthāpanākuloṃ meṃ bhikṣā grahaṇa karate hue ve muni śraddhā ko vṛddhiṃgata karate haiṃ tathā dravyoṃ kī bhī vṛddhi karate haiṃ| 1603.esaṇadose va kae, akae vā jaiguṇe vikatthitā|

v1.p236.2

kahayaṃti asaḍhabhāvā, esaṇadose guṇe ceva|| eṣaṇā doṣa kṛta hai athavā akṛta isa sthiti meṃ bhī ve muni yatiguṇoṃ kī praśaṃsā karate haiṃ, aśaṭhabhāva se eṣaṇādoṣoṃ ko batāte haiṃ tathā sādhuoṃ ko prāsuka bhaktapāna dene se hone vāle guṇoṃ kā varṇana karate haiṃ| 1604.bālāī paricattā, akahite'ṇesaṇāigahaṇaṃ vā| na ya kahapabaṃdhadosā, aha ya guṇā sāhiyā hoti|| yadi gītārtha muni abhigrahaviśeṣa kī bāta gṛhasthoṃ ko nahīṃ batāeṃge to saṃbhava hai ve snigdha-madhura āhāra denā hī baṃda kara deṃge| isase bālamuni, glāna, vṛddha ādi ko ve prāyogya padārtha nahīṃ mileṃge| yadi ve muni eṣaṇādoṣa kī avagati nahīṃ deṃge to aneṣaṇīya ādi kā grahaṇa hote raheṃge| isameṃ kathāprabaṃdhana 1. pārśvastha śrāvakoṃ ko ve isa prakāra kahate haiṃ-kisī hariṇa ke pīche eka labdhaka daur̤atā hai, usakā palāyana śreyaskara hai|labdhaka kā bhī hariṇa ke pīche daur̤anā śreya hai| isī prakāra aneṣaṇīya grahaṇa karane se sādhu ādi doṣa nahīṃ hote| pratyuta isa prakāra kahane vāle gītārtha muniyoṃ ke guṇa se (bāla-vṛddha ke upaṣṭaṃbha, gurubhakti ādi) sādhita hote haiṃ| 1605.ṭhāṇaṃ gamaṇā''gamaṇaṃ, vāvāraṃ piṃḍasohimullogaṃ|

v1.p236.3

jāṇatāṇa vi tujjhaṃ, bahavakkhevāṇa kahayāmo|| sthāna tīna prakāra ke hote haiṃ-ātmopaghātavarjita, pravacanopaghātavarjita tathā saṃyamopaghātavarjita| gītārtha bhikṣu yaha batānā cāhate haiṃ ki bhikṣā dāyaka gṛhastha tathā grāhaka muni aise sthāna para sthita hokara bhikṣā de-le| dāyaka bhikṣā lāne tathā bhītara gamana karate samaya athavā āgamana ke samaya upayukta hokara gamanāgamana kare| vyāpāra arthāt karttana-kaṃḍanapeṣaṇa ādi kī samyag jānakārī denī cāhie| ve muni gṛhapati ko uparokta tathyoṃ ke sātha-sātha piṃḍaśuddhi ke leśoddeśa-piṃḍaśuddhi ke ulloka-niyama-upaniyama bhī batāe tathā unase kahe-tuma isa sādhudharma ko jānate hī ho, phira bhī tumhāre jīvana meṃ bahuta vikṣepa āte haiṃ, isalie vaha sādhudharma vismṛta ho sakatā hai, isalie hama tuma ko punaḥ smṛti karāte haiṃ| 1606.kesiṃci abhiggahiyā,aṇabhiggahiesaṇā u kesiṃci| mā hu avaṇṇaṃ kāhiha, savve vi hu te jiṇāṇāe| punaḥ unase kahe-kucha muni abhigrahadhārī hote haiṃ, jaise jinakalpī muni aura kucha muni abhigraharahita hote haiṃ, jaise sthavirakalpī muni| una donoṃ kī bhaktapāna grahaṇa-vidhi bhinnabhinna hotī hai| use dekhakara tuma avajñā mata karanā| ve sabhī jinājñā meṃ haiṃ| 1607.saṃviggabhāviyāṇaṃ, luddhagadidrutabhāviyāṇaṃ ca|

v1.p236.4

muttūṇa khetta-kāle, bhāvaṃ ca kahiṃti suddhacha || śrāvakoṃ ke samakṣa ina do ke eṣaṇā doṣoṃ kā kathana karanā cāhie-saṃvignabhāvitoṃ ke tathā lubdhakadṛṣṭāṃta bhāvitoṃ ke| ina donoṃ prakāra ke śrāvakoṃ ke samakṣa śuddhauṃcha kā kathana karate haiṃ| tathā kṣetra-kāla aura bhāva ke prasaṃga meṃ ve unheṃ apavādapada kī bhī jānakārī dete haiṃ| 1608.saṃtharaṇammi asuddhaṃ, doṇha vi giṇhata-ditayāṇa'hiyaṃ| āuradiṭṭhateṇaṃ, taṃ ceva hiyaṃ asaṃtharaṇe|| yadi prāsuka-eṣaṇīya āhāra se saṃstaraṇa ho sakatā ho to aśuddha dene vāle aura lene vāle donoṃ ke ahita-apathya hotā hai| asaṃstaraṇa kī sthiti meṃ vahī aśuddha aśana-pāna ko palāyana karanā ucita hai| śrāvaka ko bhī eṣaṇīya-aneṣaṇīya kā (apavāda meṃ) dāna denā yukta hai|