Biha Kappa v1.p247
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p247
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v1.p247.1
177 1710.ghayaghaṭṭo puṇa vigaī, vīsadaṇa mo ya kei icchaṃti| utarate hue sādhu ne dekha liyā| vaha brāhmaṇa gāṃva meṃ gayā aura tella-gulāṇa avigaī, sūmāliya-khaṃḍamāīṇi|| logoṃ ko kahā ki sādhu āhāra kara rahe haiṃ|) 1711.mahuṇo mayaṇamavigaī, kholo majjassa poggale piuḍaṃ| sādhu brāhmaṇa ko vṛkṣa se utarate dekha aura usake __rasao puṇa tadavayavo, so puṇa niyamā bhave vigaī| abhiprāya ko bhāṃpa kara sāvaceta ho gae| unhoṃne pātra ko dahī kā avayava maṃthu vikṛti nahīṃ hai| takra vikṛti nahīṃ poṃchakara, dhokara, pūrṇarūpa se sāpha kara rakha diyā| grāmīṇa hai| dūdha avayavarahita hotā hai| navanīta aura avagāhima- loga vahāṃ āe aura pātra ko dekhane kā āgraha kiyā| taba pakvānna avayavarahita hote haiṃ| ghṛtaghaṭṭa-ghī kā kiṭṭa vikṛti muni ne una niḥśīla aura nivratī grāmīṇoṃ ko pātra dikhāte hai| vispaṃdana-ādhe jale ghṛta ko kaī ācārya vikṛti mānate hue kahā-yaha dekho merā pātra| isase tumhārā kutūhala śāṃta haiṃ| taila aura gur̤a se niṣpanna sukumārikā' khaṃḍa ādi ho jāegā| pātra ko dekhakara grāmīṇoṃ ne usa brāhmaṇa kī avikṛti hai| madhu kā avayava madana avikṛti hai| madya kā bhartsanā kī| sādhu kī kīrti aura yaśa vṛddhiṃgata huā| pātra meṃ khola arthāt kiṭṭa viśeṣa tathā māṃsa kā piṭaka-ujjha bhojana karane ke kāraṇa anyānya doṣa ācchādita ho gae| athavā asthi-ye bhī vikṛti nahīṃ hai| māṃsa kā avayava jo muni ke kāraṇa pravacana kī praśaṃsā huī| (yaha guṇa hai acche rakṣaka hai (vasā, meda ādi) niyamataḥ vikṛti hai|
v1.p247.2
lepakṛta pātra kā)| 1712.aṃbaṃbāḍa-kavidve, muddīyā māuliṃga kayale ya| 1717.levāḍa vigai gorasa, kaḍhie piṃḍarasa jahanna ubbhajjī| khajjūra-nāliere, kole ciṃcā ya bodhavvā || eesiṃ kāyavvaṃ, akaraṇe gurugā ya āṇāī|| āmra, āmrātaka, kapittha, drākṣā, mātuliṃga-bījapūraka, ye lepakṛta dravya haiṃ-sabhī vikṛtiyāṃ, gorasa-takra ādi, kayala kadalīphala, khajūra, nāriyala, kola-badarīcūrṇa, kvathita-tīmanādi, piṃḍarasa-kharjūra ādi yāvat jaghanyataḥ imalī ye sāre piṃḍarasadravya haiṃ| ubbhajji-kodravaāulaka, inake lepa kā kalpa karanā 1713.khajjūra-muddiyā-dāḍimāṇa pīlucchu-ciṃcamāīṇaṃ|| cāhie| kalpa na karane para cāra gurumāsa kā prāyaścitta tathā piṃḍarasa na vigaīo, niyamā puṇa hoti levāḍā|| ājñābhaṃga ādi doṣa tathā saṃyamavirādhanā aura ātmavirādhanā kharjūra, mudrikā, dāḍima, pīlu, ikṣu, imalī-inase kā prasaṃga| saṃbaṃdhita jo piṃḍarasa hotā hai, vaha vikṛti nahīṃ hotī, kintu 1718.saṃcayapasaṃgadosā, nisibhattaṃ levakucchaṇamagaṃdhaṃ | ye niyamataḥ lepakṛta haiṃ| davvaviṇāsuhādī, avaṇṇa saṃsajjaṇā''hāre|| 1714.kuṭṭimatalasaṃkāso,bhisiṇīpukkhalapalāsasariso vā| lepakṛtapātra kā kalpa na karane para saṃcayaprasaṃga (sūkṣma ___ sāmāsa dhuvaṇa sukkhāvaṇā ya suhamerise hoti|| siktha ādi avayava ke kāraṇa) ye doṣa hote haiṃ-usako
v1.p247.3
pātra kā lepa kuṭṭimatalasadṛśa honā cāhie arthāt pātra ke rātrībhojana kā doṣa lagatā hai| lepa kvathita ho jātā hai, cāroṃ ora samarūpa meṃ lepa honā cāhie| tathā padminī ke bhājana atīva durgandhita ho jātā hai| vaise pātra meṃ gṛhīta dravya vistīrṇa patra ke sadṛśa honā cāhie jisase ki sūkṣma siktha | kā vināśa hotā hai aura khāne se vamana ādi hote haiṃ, pravacana bhī vahāṃ ṭikā na raha sake| isa prakāra ke lepakṛta pātra kā kā uḍḍāha hotā hai| durgandhita āhāra meṃ panaka, kuṃthu ādi samāsa-saṃlekhana, dhāvana tathā sukhānā ye sārī kriyāeṃ prāṇī saṃśakta ho jāte haiṃ| sukhapūrvaka kī jā sakatī haiṃ| 1719.levakaḍe kāyavvaṃ, paravayaṇe tinni vāra gaṃtavvaṃ | 1715.āutto so bhagavaṃ, cokkhaṃ suiyaṃ ca taṃ kayaṃ pattaṃ| evaṃ appā ya paro, ya pavayaṇaṃ hoti cattāī| nissīla-nivvayāṇaṃ, pattassa ya dāyaṇā bhaṇiyā| lepakṛta bhājana kā kalpa karanā cāhie| śiṣya kahatā 1716.obhāmio u maruo, patto sāhū jasaṃ ca kittiṃ ca| hai-kalpaprāyogyapānaka ke grahaṇa ke lie tīna bāra gṛhapati ke pacchāiā ya dosā, vaṇṇo ya pabhāvio tahiyaṃ| ghara meṃ jānā cāhie| ācārya kahate haiṃ-aisā karane para svayaṃ, (eka muni ne vṛkṣa ke nīce baiṭhakara āhāra karane se pūrva para tathā pravacana-ye tīnoṃ parityakta ho jāte haiṃ| cāroṃ ora dekhā| vṛkṣa para eka brāhmaṇa car̤hā huā thā| usane 1720.goula virūvasaṃkhaḍi, alaṃbhe sādhāraṇaṃ ca savvesiṃ| sādhu ko āhāra karate dekha liyā| usako vṛkṣa se nīce gahiyaṃ saṃtī ya tahiṃ, takkucchurasādi laggaṭṭhā|| 1. sukumārikā-taila kā kiṭṭa viśeṣa|