Biha Kappa v1.p376
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p376
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v1.p376.1
306 upadhirahita muni calate hue rātrī meṃ prāpta karate haiṃ, vahāṃ ve rātrī meṃ hī yatanāpūrvaka vastra grahaṇa karate haiṃ| 3000.so vi ya nattaṃ patto, nattaṃ ciya caliumicchai bhayaṃ ca| te vā nattaṃ pattā, giṇhijja pae caliukāmā|| vaha sārtha bhī rātrī meṃ hī gāṃva meṃ pahaṃcā| stenoṃ ke bhaya ke kāraṇa vaha rātrī meṃ hī vahāṃ se āge jānā cāhatā hai| ve upadhirahita sādhu bhī rātrī meṃ hī gāṃva meṃ pahuṃce aura ve praga- sūryodaya se pūrva hī vahāṃ se āge viharaṇa karanā cāhate haiṃ to ve sārtha se rātrī meṃ hī upadhi grahaṇa kara sakate haiṃ| 3001.sutteṇeva ya jogo, hariyāhaḍi kappae nisiṃ ghetuṃ| hariūṇa ya āhaḍiyā, chūḍhā hariesu vā''haṭṭa|| sūtra se hī sūtra kā saṃbaṃdha hai| pūrvasūtra meṃ rātrī meṃ vastra- grahaṇa kā niṣedha kiyā gayā hai| prastuta sūtra meṃ kahā hai-jo hṛtāhṛtika (yā hāritāhṛtika) vastra hai, usa rātrī meṃ lenā kalpatā hai| pahale vastra kā haraṇa kara punaḥ use lānā yaha hṛtāhṛtika kahalātā hai| athavā vastra kā haraṇa kara use harita para prakṣipta kara diyā vaha haritāhṛtika hai| 3002.addhāṇamaṇaddhāṇe, va vivittāṇaṃ tu hojja āhaḍiyā| avihe vasaṃti kheme, vihaṃ na gacche sai guṇesu|| jo mārga meṃ yā amārga meṃ lūṭe gae hoṃ, unake lie hatāhatika hotā hai| jo adhvagata nahīṃ haiṃ ve nirūpadrava kṣetra meṃ rahate haiṃ| jñāna ādi guṇa hone para mārga meṃ praveśa na kare arthāt viharaṇa na kare| 3003.uddahare subhikkhe, addhāṇapavajjaṇaṃ tu dappeṇaṃ|
v1.p376.2
lahugā puṇa suddhapae, jaṃ vā āvajjaī jattha|| ūrdhvadara aura subhikṣa ke cāra bhaṃga hote haiṃ(1) ūrdhvadara tathā subhikṣa| (2) ūrdhvadara asubhikṣa| (3) subhikṣa na ūrdhvadara| (4) na ūrdhvadara aura na subhikṣa| inameṃ dūsare aura cauthe bhaṃga meṃ adhvagamana karanā cāhie| pahale aura tīsare bhaṃga meṃ darpa se koī adhvagamana karatā hai to śuddhapada meṃ bhī caturlaghu kā prāyaścitta hai tathā saṃyamavirādhanā ādi hone para tanniṣpanna prāyaścitta bhī ātā hai| 3004.nāṇaṭṭha daṃsaṇaṭṭhā, carittaṭṭhā evamāi gaṃtavvaṃ | uvagaraṇa puvvapaḍilehieṇa sattheṇa gaṃtavvaṃ|| prathama tathā tṛtīya bhaṃga meṃ ina kāraṇoṃ se gamana vihita hai-jñāna ke lie, darśana ke lie tathā cāritra ke lie| gamana karane vāle jāne vāle talikādi upakaraṇa lekara jāeṃ tathā pūrva pratyupekṣita sārtha ke sātha jāe| =bṛhatkalpabhāṣyam 3005.addhāṇa pavisamāṇā, guruṃ pavāditi te gatā purato| aha tattha na vādetī, cāummāsā bhave gurugā| prasthāna karane se pūrva apane guru kā vṛttānta batāte hue kahate haiṃ-hamāre ācārya āge cale gae haiṃ, ataḥ hama bhī prasthāna kara rahe haiṃ| yadi yaha pravāda nahīṃ kahate haiṃ to ve caturguru prāyaścitta ke bhāgī hote haiṃ| 3006.gurusārakkhaṇaheuṃ, tamhā thero u gaṇadharo hoi| viharai ya gaṇāhivaī, addhāṇe bhikkhubhāveṇaṃ|| guru ke saṃrakṣaṇa ke lie sthavira muni gaṇadhara rūpa meṃ prastuta hotā hai| mārga meṃ mūla gaṇādhipati eka sāmānya bhikṣu ke veśa meṃ viharaṇa karate haiṃ| 3007.hayanāyagā na kāhiṃti uttaraṃ rāule gaṇe vā vi|
v1.p376.3
amhaṃ āhipaissa va, nāyaga-mittāiehiṃ vā|| adhvagata muniyoṃ ke vastra lūṭane ke paścāt ve cora socate haiṃ ye sādhu ācāryarahita haiṃ, ataḥ ye rājakula meṃ yā gaṇa meṃ yā hamāre nāyaka ke samakṣa yā usake jñātijanoṃ yā mitroṃ ko jākara lūṭe jāne kī śikāyata nahīṃ kareṃge| 3008.saṃjayapaṃtā ya tahā, gihibhaddā ceva sāhubhaddā ya| tadubhayabhahā paṃtā, saṃjayabhaddesu āhaḍiyā|| cora cāra prakāra ke hote haiṃ1. saṃyataprānta gṛhasthabhadraka 3. ubhayabhadraka 2. sādhubhadraka gṛhasthaprānta 4. ubhayaprānta| jo saṃyatabhadraka hote haiṃ unase saṃbaṃdhita hai-hṛtāhatikā arthāt ve vastroṃ kā haraṇa karake bhī punaḥ arpita kara dete haiṃ| 3009.satthe viciccamāṇe, āhipaī bhaddao va paṃto vā| bhaho daṭṭaṇa nivāraṇaṃ va gahiyaṃ va pesei|| sārtha ko lūṭate samaya corādhipati bhadraka yā prānta ho sakatā hai| jo bhadraka hotā hai, vaha lūṭate samaya coroṃ ko yatiyoṃ ke vastra lūṭane kā niṣedha karatā hai aura yadi vaha vahāṃ sannihita na ho to lūṭe hue vastroṃ ko punaḥ bheja detā hai| 3010.nīyaṃ dadṛṇa bahi, chinnadasaṃ sivvaṇīhi vā nāuṃ| pese uvālabhittāṇa takkare bhaddao ahivo|| vaha corādhipati lūṭakara lāe hue vastroṃ ko dekhakara socatā hai ina vastroṃ ke kinārī nahīṃ hai tathā inakī sīne kī vidhi bhinna hai| unako dekhakara jāna letā hai ki ye vastra sādhuoṃ ke haiṃ| vaha apane sāthī coroṃ ko upālaṃbha detā hai aura vaha bhadraka corādhipati unhīṃ coroṃ ko sādhuoṃ ke vastroṃ ko arpita karane ke lie bhejatā hai| 3011.vīsatthamappiṇaṃte, bhaeṇa chaḍḍittu kei vaccaṃti|
v1.p376.4
bahiyā pāsavaṇa uvassae va dimmi jā jayaṇā||
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit