Biha Kappa v1.p447
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v1.p447
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v1.p447.1
dūsarā uddeśaka 3659.uvagaraṇaṃ ciya pagayaṃ, tassa vibhāgo u bitiya-carimammi| āhāro vā vutto, idāṇi uvadhissa adhikāro|| pūrvasūtra meṃ upakaraṇa kā adhikāra thā| ataḥ upakaraṇa ke vibhāga kī prarūpaṇā dvitīya uddeśaka ke aṃtima do sūtroṃ meṃ hai| athavā pūrvasūtra meṃ āhāra kā kathana thā, prastuta sūtra meṃ upakaraṇa kā adhikāra hai| 3660.tāī virūvarūvāī dei vatthāṇi tāṇi vā ghettuṃ| sesa jatīṇaṃ dejjā, tattha ime paṃca kappaṃti|| śayyātara una virūparūpa vastroṃ ko apane pūjya kalācārya ādi ko detā hai| ve pūjya vyakti unameṃ se bace vastroṃ ko yatiyoṃ ko dete haiṃ| una dīyamānavastra meṃ se ina pāṃca prakāra ke vastroṃ ko grahaṇa karanā kalpatā hai| 3661.jaṃgamajāyaṃ jaṃgiya, taṃ puṇa vigaliṃdiyaṃ ca paṃciṃdī| ___ekkevaṃ pi ya etto, hoti vibhāgeṇa'ṇegavihaṃ|| jaṃgama prāṇiyoṃ se utpanna jaṃgika kahalātā hai| vaha dvīndriya se paṃcendriya prāṇiyoṃ se niṣpanna hotā hai| inameṃ pratyeka vibhāga ke aneka prakāra hote haiṃ| 3662.paṭṭa suvanne malae, aṃsuga cīṇaṃsuke ca vigaleṃdī|
v1.p447.2
uṇṇoṭṭiya miyalome, kutave kiṭṭe ta paṃceṃdī|| vikalendriya se niṣpanna-paṭṭasūtraja, suvarṇa-suvarṇa varṇavāle sūtra kaī kṛmiyoṃ ke hote haiṃ, unase niṣpanna, malayaja-malaya deśa meṃ utpanna, aṃśuka-cikane yā sūkṣma taṃtuoṃ se banā, cīnāṃśuka-kośikāra nāmaka kṛmi se niṣpanna athavā cīna deśa meṃ niṣpanna| paṃcendriya se niṣpanna aurṇika, auṣṭrika, mṛgaromaja, kutapa chāga ke roma se niṣpanna aura kiṭṭapaṃcendriya prāṇī (chāga ādi) ke roma se niṣpanna | 3663.atasī-vaṃsīmādī, u bhaṃgiyaṃ sāṇiyaṃ ca saṇavakke| pottaya kappāsamayaṃ, tirīḍarukkhā tiriḍapaṭṭo|| atasīmaya athavā vaṃśakarīta se nirmita bhāṃgika, sanavṛkṣa kī chāla se nirmita sānaka, kārpāsamaya potaka tathā tirīṭavṛkṣa kī chāla se nirmita tirīṭapaṭṭaka kahalātā hai| 3664.paṃca parūveūṇaṃ patteyaṃ geṇhamāṇa saṃtammi| kappāsigā ya doṇṇi u, uṇṇiya ekko ya paribhogo|| ina pāṃca prakāra ke vastroṃ (jāṃgika, bhāṃgika, sānaka, potaja aura tirīṭapaṭṭa) kī prarūpaṇā kara pratyeka sādhu ke prāyogya vastra grahaṇa karate hue yadi prāpti ho to kāsika kalpa aura eka aurṇika kalpa kā upabhoga karanā cāhie| 3665.ekkonni sotti doṇṇī, tiṇṇi vi geṇhijja uṇṇie lahuo| pāuramāṇe cevaṃ,
v1.p447.3
aṃto majjhe va jati uṇṇī|| eka aurṇika aura do sautrika kalpa-pratyeka muni ke lie grāhya hai| yadi tīnoṃ kalpa aurṇika yā sautrika grahaṇa kie jāte haiṃ to māsalaghu kā prāyaścitta hai| yadi eka aurṇika kalpa ko hī prāvaraṇa ke kāma meṃ letā hai, athavā antara yā madhya meṃ aurṇika (donoṃ sautrika kalpoṃ ke madhya bhāga meṃ) kā prāvaraṇa karatā hai to bhī māsalaghu kā prāyaścitta ātā hai| 3666.abhiṃtaraṃ va bāhiṃ, bāhiṃ abhiṃtaraṃ karemāṇe| paribhogavivaccāse, āvajjai māsiyaṃ lahuaṃ|| jo muni prāvaraṇoṃ kā vyatyaya karatā hai arthāt abhyaṃtara prāvaraṇa ko bāhara aura bāhara prāvaraṇa ko abhyantara meṃ prayoga karatā hai, use māsalaghu kā prāyaścitta ātā hai| (vidhi yaha hai-sautrika bhītara aura aurṇika bāhara|) 3667.chappaiya-paṇagarakkhā , bhūsā ujjhāyaṇā ya parihariyā| sītattāṇaṃ ca kataṃ, khommiya abhiṃtare teṇa|| aurṇika ko bhītara rakhane para jūṃeṃ par̤a jātī haiṃ aura usameṃ panaka laga sakatī hai| vidhiyukta usakā paribhoga hone para panaka kī rakṣā ho sakatī hai| sautrika ko bāhara rakhane se vibhūṣā hotī hai| isa vidhi se paribhoga karane para 'ujjhāyaṇā'-durgandha kā bhī parihāra ho jātā hai| isase śītatrāṇa bhī hotā hai| ataḥ kṣaumika arthāt kāsika vastra ko bhītara or̤hā-pahanā jāe| 3668.kappāsiyassa asatī, vāgaya paṭṭe ya kosiyāre ya|
v1.p447.4
asatī ya uṇṇiyassā, vāgata kosejja paṭṭe ya|| yadi kāsika vastra kī prāpti na ho to valkaja, usake abhāva meṃ paṭṭavastra aura usake abhāva meṃ kauśikāravastra grahaṇa kare| aurṇika vastra ke abhāva meṃ valkaja, usake abhāva meṃ kauśeya, usake abhāva meṃ paṭṭaja vastra grāhya hotā hai| 3669.ṇa uṇṇiyaṃ pāurate tu ekvaṃ, doṇṇī jatā khommiya uṇṇiyaṃ ca| do sutti aṃto bahi uṇṇi tīsu, dugādi uṇṇī vi bahiṃ pareṇaṃ|| kevala eka aurṇika kalpa kā prāvaraṇa na kare| akele sautrika kalpa kā prāvaraṇa kiyā jā sakatā hai| jaba do kalpoṃ kā paribhoga karanā hotā hai taba sautrika bhītara aura aurṇika bāhara| tīnoṃ kalpoṃ kā paribhoga, karanā ho to do sautrika bhītara aura eka aurṇika bāhara| yadi do-tīna
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit