Biha Kappa v2.p139
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v2.p139
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v2.p139.1
tīsarā uddeśakaḥ 467 karate)-gacchapratibaddha, yathālaṃdika, āpannaparihārī, pratimā- avinaya huā hai| sabhī śiṣyoṃ ko mukta karavā diyā| pratipanna tathā sādhviyāṃ| isakā phalita yahī hai ki kāraṇa meṃ saṃyamaśreṇī se bāhya ko 4535.aṃto vi hoi bhayaṇā, ome āvaṇṇa saṃjatīo ya| bhī vaṃdanā karanī cāhie| bāhiṃ pi hoi bhayaṇā, ativālagavāyage sīsā|| 4539.ahavā liṃga-vihārāo paccuyaṃ paṇivayattu sīseṇaṃ| jo śreṇī ke abhyantara haiṃ, ve bhī vaṃdanā kī apekṣā
v2.p139.2
bhaṇati rahe paṃjalio, ujjama bhaṃte! tava-guṇehi| bhajanīya haiṃ| jo avamarātnika hai vaha ālocanā ādi kārya meṃ athavā liṃga se yā saṃvignavihāra se pracyuta apane guru ko vandanīya hai, anyathā nahīṃ| āpannapārihārika kā bhī kṛtikarma ekānta meṃ mastaka se praṇipāta kara hātha jor̤a kara kahenahīṃ kiyā jātā, vaha ācārya ko vaṃdanā karatā hai utsargataḥ bhadanta ! āpa tapasyā meṃ aura mūlottaraguṇoṃ meṃ udyama kareṃ| sādhviyoṃ ko vaṃdanā (kevala hātha jor̤anā) nahīṃ kī jātī| 4540.uppanna kāraṇammi, kitikammaṃ jo na kujja duvihaṃ pi| apavādapada meṃ yadi mahattarā bahuśrutā ho, kisī apūrvaśruta kī pāsatthādīyāṇaṃ, ugghāyā tassa cattāri|| dhāraka ho to usako pheṭā vaṃdanā se vaṃdanā kī jā sakatī hai| kāraṇa utpanna hone para jo pārśvastha ādi kā donoṃ prakāra jo śreṇī se bāhya haiṃ, unake prati bhī kṛtikarma kī bhajanā hai| kā kṛtikarma-abhyutthāna aura vaṃdanā nahīṃ karatā use cāra kāraṇa meṃ unake prati bhī kṛtikarma na karane para 'ajāpālaka- udghāta māsa arthāt caturlaghu kā prāyaścitta ātā hai| vācaka' ke śiṣyoṃ kī bhāṃti doṣabhāk honā par̤atā hai| 4541.duvihe kiikammammi, cāuliyā mo ṇiruddhabuddhīyā| 4536.āloyaṇa-suttaṭṭhā, khāmaṇa ome ya saṃjatīsuṃ ca|
v2.p139.3
ātipaḍisehitammiṃ, uvari ārovaṇā guvilā|| āvaṇṇo kajjakajjaṃ, karei ṇa ya vaṃdatī agurūṃ|| pahale pārśvastha ādi ke prati donoṃ prakāra ke kṛtikarma ālocanā aura sūtrārtha ke nimitta avama arthāt paryāya meṃ kā pratiṣedha kara paścāt usakī anujñā dene para hama ākulachoṭā hone para bhī, usako vandanā karanī hotī hai| pākṣika vyākula ho gae| ataḥ hamārī buddhi niruddha ho gaī, saṃśaya meṃ ādi kṣamāyācanā ke samaya choṭe ko hī ratnādhika ko par̤a gaī| aba yaha kahā jā rahā hai ki pārśvastha ādi ko vandanā denī hotī hai| sādhviyoṃ ko bhī ālocanā aura donoṃ prakāra kī vaṃdanā na karane para caturlaghu kī āropaṇā prāpta sūtrārtha ke nimitta vandanā karanī hotī hai| jo hotī haiṃ aura vaha bhī gupila-gaṃbhīra| yaha samajha meṃ nahīṃ āpannapārihārika hai vaha kāryakārya karatā hai| vaha guru ko | ātā| chor̤akara aura kisī ko vandanā nahīṃ karatā| dūsare sādhu bhī 4542.gacchaparirakkhaṇaṭṭhā, aṇāgataṃ āuvāyakusaleṇa| usako vaṃdanā nahīṃ karate| evaṃ gaṇādhivatiṇā, suhasīlagavesaṇā kajjā|| 4537.pesaviyā paccaṃtaṃ, gītāsati khittapehaga agīyā| gaccha ke paripālana ke lie tathā anāgata bādhāoṃ se pehiyakhittā pucchaṃti vāyagaṃ kattha raṇṇe tti|| nipaṭane ke lie āya aura upāya meṃ kuśala gaṇādhipati 4538.osakvaṃte da8, saṃkacchetī u vātago kuvio| sukhaśīla-pārśvastha ādi kī gaveṣaṇā karate haiṃ|
v2.p139.4
pallivati kahaṇa saṃbhaṇa, guru āgama vaṃdaṇaṃ sehā|| 4543.bāhiṃ āgamaṇapahe, ujjāṇe deule sabhāe vā| kisī ācārya ne gītārtha sādhuoṃ ke abhāva meṃ agītārtha raccha uvassaya bahiyā, aṃto jayaṇā imā hoi|| sādhuoṃ ko pratyaṃtapallī meṃ kṣetra pratyupekṣaka ke rūpa meṃ unakī gaveṣaṇā ina sthānoṃ meṃ karanī hotī hai-gāṃva ke bhejā| kṣetra kī pratyupekṣā karane ke paścāt unhoṃne gāṃvavāloṃ bāhara, bhikṣā ke lie jāne-āne ke patha meṃ, udyāna meṃ, se pūchā ki vācaka kahāṃ rahatā hai? logoṃ ne kahā-araṇya devakula meṃ, sabhā meṃ, galī meṃ, upāśraya se bāhara, upāśraya ke meṃ| ve muni araṇya meṃ gae aura dekhā ki vācaka bakariyoṃ bhītara-gaveṣaṇā karane kī yaha yatanā hai| kī rakṣā meṃ pravṛtta hai| use cāritrabhraṣṭa jānakara ve vahāṃ 4544.mukkadhurā, saṃpāgaḍaakkicce caraṇa-karaṇaparihīṇe| se dhīre-dhīre cala die| una sādhuoṃ ko lauṭate hue liṃgāvasesamitte, jaṃ kīrai tārisaṃ vocchaṃ| dekhakara śaṃkācchedī vaha vācaka kupita ho gayā| usane jo saṃyamadhurā ko chor̤a cuke haiṃ, jinake akṛtya saṃprakaṭa pallīpati ko kahakara sabhī sādhuoṃ ko kārāvāsa meṃ haiṃ, pratyakṣa haiṃ, jo caraṇa-karaṇa se parihīna haiṃ, jo kevala ḍalavā diyā| guru ko jñāta huā| ve vahāṃ āe aura dravyaliṃgamātra se yukta haiṃ, unako kisa prakāra kā vaṃdanaka vācaka ko vaṃdanā kara bole-ye agītārtha the| isalie yaha kiyā jātā hai, vaha maiṃ kahūṃgā| 1. yahāṃ yatanā kā artha hai-puruṣa viśeṣa se saṃbaṃdhita vandanaviṣayaka yatanā|