Biha Kappa v2.p161
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v2.p161
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v2.p161.1
489 4745.pāyaṃ sāyaṃ majjhaṃtie va vasabhā uvassaya samaṃtā| 4750.daviyaṭṭha'saṃkhaḍe vā, purisitthī mehuṇe viseso vi| pehaṃti apehāe, lahugo dosā ime tattha|| ___ emeva ya samaṇammi vi, saṃkāe giṇhaṇādīṇi|| prātaḥ, sāyaṃ aura madhyāhna meṃ vṛṣabha upāśraya kī cāroṃ koī dhana ke lie yā vairabhāva ke kāraṇa kisī ko mārakara ora se pratyupekṣaṇā karate haiṃ| pratyupekṣaṇā na karane para upāśraya meṃ nikṣipta kara de, koī strī ko māra kara, maithuna viśeṣa laghumāsa kā prāyaścitta ātā hai tathā ye doṣa hote haiṃ| ke lie hatyā kara upāśraya ke pāsa pheṃka detā hai| isī prakāra 4746.sāhammi aṇṇadhammiya, ina kāraṇoṃ se śramaṇa kī bhī hatyā ho sakatī hai| saṃyata bhī gāratthiṇi khivaṇa vosiraṇa rajjū| āśaṃkā ke bhaya se grahaṇa, ākarṣaṇa ādi ko prāpta hotā hai| giṇhaṇa-kaḍḍaṇa-vavahāra 4751.kālammi pahuppaṃte, caccaramādī ṭhavittu paḍiyaraṇaṃ| pacchakaḍuḍḍāha-ṇivvisae||
v2.p161.2
rakkhaṃti sāṇamādī, chaṇṇe jā diṭṭhamaṇṇehi| sādharmiṇī-sādhvī, anyadharmiṇī, gṛhasthastrī koī usa ataḥ tīnoṃ velā meṃ pratiśraya kī pratyupekṣā apekṣita hai| upāśraya ke pāsa arthajāta kā nikṣepa kara de athavā bālaka vahāṃ koī bālaka ādi ko dekhe to use caurāhe para jākara ko chor̤akara calī jāe, parīṣahoṃ se ghabarā kara koī sādhu rakha de aura usakī śvāna ādi se rakṣā karane ke lie oṭa phāṃsī meṃ laṭaka jāe, yaha rājapuruṣoṃ ko jñāta hone para grahaṇa, meṃ baiṭha jāe| vahāṃ taba taka baiṭhā rahe jaba taka ki dūsare loga ākarṣaṇa, vyavahāra, paścātkṛta, uḍḍāha, deśanikālā denā| usa bālaka ko dekha na leṃ| ādi doṣa hote haiṃ| 4752.bolaṃ pabhāyakāle, kariti jaṇajāṇaṇaṭṭhayā vasabhā| 4747.codaṇakuviya sahammiṇi, paḍiyaraṇā puṇa dehe, paroggahe ṇeva ujjhaṃti|| parautthiṇigī u diṭṭhirāgeṇa| upāśraya kī pratilekhanā karate samaya yadi vṛṣabha hiraṇyaaṇukaṃpa jadicchā vā,
v2.p161.3
suvarṇa vahāṃ par̤ā dekhe to prabhātakāla meṃ hī logoṃ ko jñāta chubhijja bālaṃ agārī vā|| karane ke lie jora-jora se kahate haiṃ kisī duṣṭa ne sādhuoṃ koī sādharmiṇī sādhvī sanmārga kī ora prerita kie jāne ko badanāma karane ke lie yahāṃ hiraṇya-sūvarṇa rakha diyā hai| para kupita hokara apanī nājāyaja saṃtāna ko upāśraya ke pāsa vyaparopita yadi puruṣa deha upāśraya meṃ par̤ā ho to usakī chor̤a jātī hai| koī paratīrthinī dṛṣṭirāgavaśa upāśraya ke pāsa praticaraṇā kare kintu use dūsare ke avagraha meṃ na rakheṃ| koī na bālaka ko rakha detī hai| koī agārī apane dūdhamuṃhe bacce ko dekhe to usakā pariṣṭhāpana kara de| upāśraya meṃ isalie chor̤a jātī hai ki ye muni śayyātara ko 4753.appaḍicara-paḍicaraṇe, dosā ya guṇā ya vaṇṇiyā ee| dekara isa bālaka kā bharaṇa-poṣaṇa karā deṃge| isa anukaṃpā yā eteṇa sutta ṇa kataṃ, suttanivāto imo tattha|| yadṛcchā se upāśraya meṃ rakha jātī hai| upāśraya kā apraticaraṇa-apratyupekṣaṇa aura praticaraṇa4748.hāuṃ va jareuṃ vā, acadaṃtā teṇagāti vatthādī| pratyupekṣaṇa se hone vāle doṣa aura guṇa varṇita hue hai, kintu
v2.p161.4
eehiṃ ciya jaṇiyaṃ, tahiṃ ca dosā u jaṇadiveṃ|| inake kathana ke lie sūtra kā nirmāṇa nahīṃ huā hai| sūtranipāta stena vastra ādi ko ḍhone meṃ asamartha hone para upāśraya ke isalie huā haipāsa use pheṃka jāte haiṃ athavā vastra ādi ko 'jarītu' na 4754.āgaṃtāraṭhiyāṇaṃ, kajje ādesamādiṇo keī| karane ke kāraṇa vahīṃ nikṣipta kara jāte haiṃ| loka jaba bacce vasiuṃ vissamiuṃ vā, chaḍḍittu gayā aṇābhogā|| ko vahāṃ par̤ā dekhate haiṃ to socate haiṃ ina sādhuoṃ ne hī ise muni āgaṃtāgāra (dharmaśālā) meṃ ṭhahare hue haiṃ| ve vahāṃ janma diyā hai| suvarṇa, vastra ādi kā apaharaṇa kiyā hai| kisī prayojanavaśa ṭhahare haiṃ-yahī prastuta sūtra batātā hai| ataḥ vṛṣabha yadi pratiśraya kī pratyupekṣā nahīṃ karate haiṃ to ye prāghūrṇaka ādi kaī vahāṃ rahakara athavā viśrāma kara gae haiṃ| ve doṣa hote haiṃ| vahāṃ kucha dravya (upadhi yā bhojana) bhūlakara gae haiṃ| 4749.ahavā chubhejja koyī, ubbhāmaga veriyaṃ va hatūṇaṃ| 4755. samiī-sattuga-gorasa-siṇeha-gula-loṇamādi āhāre| vehāṇasa itthī vā, parīsahaparājito vā vi|| ohe uvaggahammi ya, houvahī aṭṭhajātaṃ vā|| athavā koī pratyanīka udbhrāmaka-pāradārika yā vairī ko āhāra meṃ āṭā yā kaṇikā, sattū, gorasa, taila yā ghī, mārakara upāśraya ke pāsa rakha jātā hai yā koī strī yā gur̤a, namaka ādi upadhi ke do prakāra haiṃ-ogha tathā parīṣahoṃ se parājita koī muni phāṃsī lekara mara jāe| aupagahika| artha bhī vahāṃ chor̤a gae haiṃ|
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit