Pramāṇa · Search · About · API

Biha Kappa v2.p189

Bṛhatkalpalaghubhāṣya v2.p189

Language
Māhārāṣṭrī Prakrit

v2.p189.1

cauthā uddeśaka
pātra meṃ grahaṇa karanā cāhie| grahaṇa aura nimaṃtraṇa meṃ jo vidhi hai, vaha sārī karanī cāhie| ācārya yatanāpūrvaka bhojana karate haiṃ ayatanāpūrvaka bhojana karane se ye doṣa āpādita hote haiṃ| 4999.savvehi vi gahiyammī, thovaṃ thovaṃ tu ke vi icchaṃti | savvesiṃ ṇa vi bhuṃjati, gahitaṃ pi bitijja ādeso || ācārya ke prāyogya dravya sabhī śiṣya lāte haiṃ| ācārya unameṃ se thor̤ā-thor̤ā grahaṇa kara lete haiṃ| yaha pahalā ādeśa hai| kucheka ācārya kahate haiṃ- eka hī śiṣya ko guru- prāyogya dravya lānā cāhie| sabakā lāyā huā guru nahīṃ khā pāte| yaha dūsarā ādeśa hai|
5000. gurubhattimaṃ jo hiyayāṇukūlo,
so giṇhatī ṇissamaṇissato vā | tasseva so giṇḍati ṇeyaresi,
alabbhamāṇammi va thova dhovaṃ || jo śiṣya gurubhakti se otaprota hotā hai, jo guru ke hṛdaya ke anukūla vartana karatā hai, jo guru ke prāyogya dravyoṃ ko niśrāgṛhoṃ athavā aniśrāgṛhoṃ se grahaṇa karatā hai, usī se ācārya bhaktapāna grahaṇa karate haiṃ, dūsaroṃ se nahīṃ yadi eka se paryāpta grahaṇa nahīṃ hotā to thor̤ā-thor̤ā sabhī se grahaṇa karate haiṃ|
5001. sati laṃbhammi vi giṇhati iyaresiṃ jāṇiūṇa nibbaṃdhaṃ |
muṃcati ya sāvasesaṃ, jāṇati uvayārabhaṇiyaṃ ca || pracura lābha hone para bhī dūsare sādhuoṃ kā āgraha dekhakara ācārya unakā lāyā huā bhī lete haiṃ| unakā ānīta bhojana karate hue bhī avaśiṣṭa chor̤ate haiṃ| ve jānate haiṃ ki kauna upacāra se nimaṃtrita karatā hai aura kauna sadbhāvanā se 5002. guruṇo (ṇaṃ) bhuttuvvariyaṃ, bālādasatīya maṃḍaliṃ jāti |
jaṃ puṇa sesagagahitaṃ gilāṇamādīṇa taṃ viṃti || guru ke bhojana kara lene para jo bacatā hai, use bāla muniyoṃ ko de diyā jātā hai| unake abhāva meṃ use maṃḍalī pātra meṃ ḍāla dete haiṃ| jisa bhaktapāna ko śeṣa muniyoṃ ne pātroṃ meṃ grahaṇa kiyā hai usako glāna ādi ko de diyā jātā hai| 5003. sesāṇaṃ saṃsaṭhṭhe, na chumbhatī maṃḍalī paḍimgahae |
pattega gahita chubbhati, obhāsaṇalaṃbha mottūṇaṃ || guru vyatirikta śeṣa sādhuoṃ kā saṃsṛṣṭa- avaśiṣṭa bhaktapāna maṃḍalīpātra meṃ nahīṃ ḍālā jātā| jo bhaktapāna glāna ādi ke lie pṛthak-pṛthak pātroṃ meṃ gṛhīta hai, usameṃ se bacā huā maṃḍalī pātra meṃ ḍāla diyā jātā hai| paraṃtu avabhāṣitapragaṭa lābha ko chor̤a kara śeṣa usameṃ ḍālā jātā hai|

v2.p189.2

517
5004. pāhuṇagaḍā va tagaṃ, dharettumatibāhaḍā vigiṃyaṃti| iha gahaṇa - bhuṃjaṇavihī, avidhīe ime bhave dosā || atithiyoṃ ke lie tathā glāna ke lie lāyā huā prāyogya dravya sthāpita kara yadi atyadhika ho to use pariṣṭhāpita kara dete haiṃ| yaha grahaṇa aura bhojanavidhi hai| avidhi meṃ ye doṣa hote haiṃ|
5005. tibvakasāyapariṇato, tibvatarāgāī pāvai bhayāī | mayagassa daṃtabhaṃjaṇa, samamaraṇaṃ ṭhokkaṇuggiraṇā || tīvra kaṣāya meṃ pariṇata jīva tīvratara bhayoṃ ko prāpta hotā hai| prathama dṛṣṭāṃta meṃ lobha pariṇata mṛta ācārya kā dantabhaṃjana, dūsare dṛṣṭāṃta meṃ tīvra krodha pariṇata ācārya aura śiṣya kā sama-maraṇa, tīsare dṛṣṭāṃta meṃ āṃkhoṃ ko ukhār̤a kara prastuta karanā aura cauthe dṛṣṭāṃta meṃ daṃḍaka ko uṭhā kara śarīra ko kūṭanā| yahāṃ kaṣāyaduṣṭa kā prakaraṇa samāpta huā| āge viṣayaduṣṭa kā prakaraṇa cālū hotā hai|
5006. saṃjati kappaṭṭhīe, sijjāyari aṇṇautthiṇīe ya | eso u visayaduṭṭo, sapakkha parapakkha caubhaṃgo || yahāṃ bhī svapakṣa-parapakṣa kī apekṣā caturbhaṃgī hotī hai1. svapakṣa svapakṣa meṃ duṣṭa
2. svapakṣa parapakṣa meṃ duṣṭa
3. parapakṣa svapakṣa meṃ duṣṭa 4. parapakṣa parapakṣa meṃ duṣṭa |
saṃyata kalpasthikā arthāt taruṇa saṃyatī meṃ āsakta haiyaha prathama bhaṃga hai| saṃyata bhī śayyātara kī lar̤akī yā paratīrthikī meṃ āsakta hai, yaha dūsarā bhaṃga hai| gṛhastha taruṇa saṃyatī meṃ āsakta hai, yaha tīsarā bhaṃga hai aura gṛhastha gṛhasthastrī meṃ āsakta hai, yaha caturtha bhaṃga hai| isa prakāra viṣayaduṣṭa cāra prakāra kā hotā hai|
7
5007. paḍhame bhaṃge carimaṃ aṇuvarae vā vi vitiyabhaṃgammi | seseṇa ṇa iha pagataṃ vā carime liṃgadāṇaṃ tu || prathama bhaṃga meṃ anuparata vyakti ke carama prāyaścittapārāṃcika prāpta hotā hai| dūsare bhaṃga meṃ bhī pārāṃcika prāyaścitta hai| śeṣa do bhaṃga yahāṃ adhikṛta nahīṃ hai athavā vikalpa se carama bhaṃga dvaya meṃ liṃgadāna karanā cāhie| yadi upaśāṃta ho to anya sthāna meṃ liṃgadāna karanā cāhie anyathā nahīṃ|
5008. liṃgeṇa liṃgiṇīe saṃpattiṃ jai niyacchatī pāvo |
savvajiṇāṇa'jjāto, saṃgho āsātio teṇaṃ || yadi liṃga arthāt rajoharaṇa ādi se yukta saṃyamī saṃyatī ke sātha pratisevanā ādi karatā hai to vaha pāpī

Linked texts (1)