<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Epic, Poetry, Drama & Narrative](https://indike.org/pramana/in.lit) › [The Great Story and its derivatives](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha) › [Kathasaritsagara](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara) › 2.2

# Kathasaritsagara 2.2: Dvitīyas taraṅgaḥ

Kathāsaritsāgara 2.2

- **Language:** Sanskrit

## Contents

- [2.2.217](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.217) — 1 part

### Dvitīyas taraṅgaḥ

### [2.2.1](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.1)

gatvātha dūramadhvānaṃ rājā vasatimagrahīt /  
dine tasmin sa kasmiṃścid araṇyasarasastaṭe //

> After he had gone a long distance the king encamped that day in a certain forest on the border of a lake. He went to bed weary, and in the evening he said to Sangataka a story-teller who had come to him on account of the pleasure he took in his service; "Tell me some tale that will gladden my heart, for I am longing for the joy of beholding the lotus-face of Mrigavati." Then Sangataka said, King why do you grieve without cause? The union with your queen, which will mark the termination of your curse, is nigh at hand. Human beings experience many unions and separations: and I will tell you a story to illustrate this; listen, my lord!  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.2](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.2)

śayanīyagataḥ śrāntastatra sevārasāgatam /  
sāyaṃ saṃgatakaṃ nāma jagāda kathakaṃ nṛpaḥ //

### [2.2.3](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.3)

kathāmākhyāhi me kāṃciddhṛdayasya vinodinīm /  
mṛgāvatīmukhāmbhojadarśanotsavakāṅkṣiṇaḥ //

### [2.2.4](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.4)

atha saṃgatako 'vādīddeva kiṃ tapyase vṛthā /  
āsanna eva devyāste kṣīṇaśāpaḥ samāgamaḥ //

### [2.2.5](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.5)

saṃyogā viprayogāśca bhavanti bahavo nṛṇām /  
tatha cātra kathāmekāṃ kathayāmi śṛṇu prabho //

### [2.2.6](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.6)

mālave yajñasomākhyo dvijaḥ kaścidabhūtpurā /  
tasya ca dvau sutau sādhorjāyete sma janapriyau //

> Story of Śridatta and Mrigánkavati:—Once on a time there lived in the country of Málava a Bráhman named Yajnasoma. And that good man had two sons born to him, beloved by men. One of them was known as Kálanemi and the second was named Vigatabhaya. Now, when their father had gone to heaven, those two brothers, having passed through the age of childhood, went to the city of Pátaliputra to acquire learning. And when they had completed their studies, their teacher Devaśarman gave them his own two daughters, like another couple of sciences incarnate in bodily form.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.7](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.7)

ekastayorabhūnnāmnā kālanemiriti śrutaḥ /  
dvitīyaścāpi vigatabhaya ityākhyayābhavat //

### [2.2.8](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.8)

pitari svargate tau ca bhrātarau tīrṇaśaiśavau /  
vidyāprāptyai prayayatuḥ puraṃ pāṭaliputrakam //

### [2.2.9](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.9)

tatraivopāttavidyābhyāmupādhyāyo nije sute /  
devaśarmā dadau tābhyāṃ mūrte vidye ivāpare //

### [2.2.10](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.10)

athānyān vīkṣya tānāḍhyān gṛhasthān īrṣyayā śriyam /  
homaiḥ sa sādhayām āsa kālanemiḥ kṛtavrataḥ //

> Then seeing that the householders around him were rich, Kálanemi through envy made a vow and propitiated the goddess of Fortune with burnt-offerings. And the goddess being satisfied appeared in bodily form and said to him— " Thou shalt obtain great wealth and a son who shall rule the earth; but at last thou shalt be put to death like a robber, because thou hast offered flesh in the fire with impure motives." When she had said this, the goddess disappeared; and Kálanemi in course of time became very rich; moreover after some days a son was born to him. So the father, whose desires were now accomplished, called that son Śrídatta, because he had been obtained by the favour of the goddess of Fortune. In course of time Śrídatta grew up, and though a Bráhman, became matchless upon earth in the use of weapons, and in boxing and wrestling.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.11](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.11)

sā ca tuṣṭā satī sākṣādevaṃ śrīstamabhāṣata /  
bhūri prāpsyasi vittaṃ ca putraṃ ca pṛthivīpatim //

### [2.2.12](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.12)

kiṃ tvante caurasadṛśo vadhastava bhaviṣyati /  
hutamagnau tvayā yasmadamarṣakaluṣātmanā //

### [2.2.13](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.13)

ityuktvāntardadhe lakṣmīḥ kālanemirapi kramāt /  
mahādhano 'bhūt kiṃ cāsya dinaiḥ putro 'pyajāyata //

### [2.2.14](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.14)

śrīvarādeṣa saṃprāpta iti nāmnā tamātmajam /  
śrīdattamakarotso 'pi pitā pūrṇamanorathaḥ //

### [2.2.15](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.15)

kramātsa vṛddhiṃ saṃprāptaḥ śrīdatto brāhmaṇo 'pi san /  
astreṃṣu bāhuyuddheṣu babhūvāpratimo bhuvi //

### [2.2.16](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.16)

kālanemeratha bhrātā tīrthārthī sarpabhakṣitām /  
bhāryāmuddiśya vigatabhayo deśāntaraṃ yayau //

> Then Kálanemi's brother Vigatabhaya went to a foreign land, having become desirous of visiting places of pilgrimage, through sorrow for his wife, who died of the bite of a snake.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.17](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.17)

śrīdatto 'pi guṇajñena rājñā vallabhaśaktinā /  
tatra vikramaśakteḥ sa svaputrasya kṛtaḥ sakhā //

> Moreover the king of the land, Vallabhaśakti, who appreciated good qualities, made Śridatta the companion of his son Vikramaśakti. So he had to live with a haughty prince, as the impetuous Bhíma lived in his youth with Duryodhana. Then two Kshatriyas, natives of Avanti, Báhuśálin and Vajramushti became friends of that Bráhman's. And some other men from the Deccan, sons of ministers, having been conquered by him in wrestling, resorted to him out of spontaneous friendship, as they knew how to value merit. Mahábala and Vyághrabhata and also Upendrabala and a man named Nishthuraka became his friends. One day, as years rolled on, Śrídatta, being in attendance on the prince, went with him and those friends to sport on the bank of the Ganges; then the prince's own servants made him king, and at the same time Śrídatta was chosen king by his friends. This made the prince angry, and in over-weening confidence he at once challenged that Bráhman hero to fight. Then being conquered by him in wrestling, and so disgraced, he made up his mind that this rising hero should be put to death. But Śrídatta found out that intention of the prince's, and withdrew in alarm with those friends of his from his presence. And as he was going along, he saw in the middle of the Ganges a woman being dragged under by the stream, looking like the goddess of Fortune in the middle of the sea. And then he plunged in to pull her out of the water, leaving Báhuśálin and his five other friends on the bank.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.18](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.18)

rājaputreṇa tenāsya sahavāso 'bhimāninā /  
bālye duryodhaneneva bhīmasyāsīttarasvinā //

### [2.2.19](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.19)

dvāvetasyātha mittratvaṃ viprasyāvantideśajau /  
kṣatriyau bāhuśālī ca vajramuṣṭiśca jagmatuḥ //

### [2.2.20](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.20)

bāhuyuddhajitāścānye dākṣiṇātyā guṇapriyāḥ /  
svayaṃvarasuhṛttvena mantriputrāstamāśrayan //

### [2.2.21](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.21)

mahābalavyāghrabhaṭāvupendrabala ityapi /  
tathā niṣṭhurako nāma sauhārdaṃ tasya cakrire //

### [2.2.22](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.22)

kadācidatha varṣāsu vihartuṃ jāhnavītaṭe /  
śrīdattaḥ saha tairmitrai rājaputrasakho yayau //

### [2.2.23](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.23)

svabhṛtyāstatra taṃ cakrurnijaṃ rājasutaṃ nṛpam /  
śrīdatto 'pi sa tatkālaṃ rājā mittrairakalpyata //

### [2.2.24](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.24)

tāvatā jātaroṣeṇa rājaputreṇa tena saḥ /  
vipravīro raṇāyāśu samāhūto madaspṛśā //

### [2.2.25](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.25)

sa tena bāhuyuddhena śrīdattenātha nirjitaḥ /  
cakāra hṛdi vadhyaṃ tu varddhamānaṃ kalaṅkitam //

### [2.2.26](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.26)

jñātvā ca tamabhiprāyaṃ rājaputrasya śaṅkitaḥ /  
śrīdattaḥ saha tairmittraistatsamīpādapāsarat //

### [2.2.27](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.27)

upasarpansa cāpaśyadgaṅgāmadhyagatāṃ striyam /  
hriyamāṇāṃ jalaughena sāgarasthāmiva śriyam //

### [2.2.28](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.28)

tataś cāvatatāraitām uddhartuṃ jalamadhyataḥ /  
ṣaḍbāhuśālipramukhān sthāpayitvā taṭe sakhīn //

### [2.2.29](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.29)

tāṃ ca keśeṣvapi prāptāṃ nimagnāṃ dūramambhasi /  
anusartuṃ striyaṃ so 'pi vīrastatraiva magnavān //

> Then that woman, though he seized her by the hair, sank deep in the water; and he dived as deep in order to follow her. And after he had dived a long way, he suddenly saw a splendid temple of Śiva, but no water and no woman. After beholding that wonderful sight, being wearied out he paid his adorations to the god with the bull-blazoned banner, and spent that night in a beautiful garden attached to the temple. And in the morning that lady was seen by him having come to worship the god Śiva, like the incarnate splendour of beauty attended by all womanly perfections. And after she had worshipped the god, the moon-faced one departed to her own house, and Śrídatta for his part followed her. And he saw that palace of hers resembling the city of the gods, which the haughty beauty entered hurriedly in a contemptuous manner. And without deigning to address him, the graceful lady sat down on a sofa in the inner part of the house, waited upon by thousands of women. And Śrídatta also took a seat near her; then suddenly that virtuous lady began to weep. The tear-drops fell in an unceasing shower on her bosom, and that moment pity entered into the heart of Śrídatta. And then he said to her, "Who art thou, and what is thy sorrow? Tell me, fair one, for I am able to remove it." Then she said reluctantly, " We are the thousand granddaughters of Bali the king of the Daityas, and I am the eldest of all, and my name is Vidyutprabhá.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.30](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.30)

nimajjya ca dadarśātra sa śrīdattaḥ kṣaḍāditi /  
śaivaṃ devakulaṃ divyaṃ na punarvāri na striyam //

### [2.2.31](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.31)

taddṛṣṭvā mahadāścaryaṃ śrānto natvā vṛṣadhvajam /  
udyāne sundare tatra tāṃ nināya vibhāvarīm //

### [2.2.32](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.32)

prāptaśca devamīśānaṃ sā pūjayitumāgatā /  
dadṛśe tena mūrteva rūpaśrīḥ strīguṇānvitā //

### [2.2.33](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.33)

īśvaraṃ pūjayitvā ca sā tato nijamandiram /  
yayāvindumukhī so 'pi śrīdatto 'nujagāma tām //

### [2.2.34](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.34)

dadarśa mandiraṃ tacca tasyāḥ surapuropamam /  
praviveśa ca saṃbhrāntā sāvamāneva māninī //

### [2.2.35](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.35)

sāpyasaṃbhāṣamāṇaiva tamantarvāsaveśmani /  
tanvī nyapīdat paryaṅke strīsahasropasevitā //

### [2.2.36](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.36)

śrīdatto 'pi sa tatraiva niṣasāda tadantike /  
athākasmāt pravavṛtte tayā sādhvyā praroditum //

### [2.2.37](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.37)

nipetuḥ stanayos tasyāḥ saṃtaptā bāṣpabindavaḥ /  
śrīdattasya ca tatkālaṃ kāruṇyaṃ hṛdaye gatam //

### [2.2.38](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.38)

tataḥ sa caināṃ papraccha kā tvaṃ duḥkhaṃ ca kiṃ tava /  
vada sundari śakto 'haṃ tannivārayituṃ yataḥ //

### [2.2.39](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.39)

tataḥ kathaṃcit sāvādīd vayaṃ daityapater bale /  
pautryo daśaśataṃ tāsāṃ jyeṣṭhā vidyutprabhetyaham //

### [2.2.40](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.40)

sa naḥ pitāmaho nīto viṣṇunā dīrghabandhanam /  
pitā ca bāhuyuddhena hatastenaiva śauriṇā //

> That grandfather of ours was carried off by Vishnu to long imprisonment, and the same hero slew our father in a wrestling-match. And after he had slain him, he excluded us from our own city, and he placed a lion in it to prevent us from entering. The lion occupies that place, and grief our hearts. It is a Yaksha that was made a lion by the curse of Kuvera, and long ago it was predicted that the Yaksha's curse should end when he was conquered by some mortal; so Vishnu deigned to inform us on our humbly asking him how we might be enabled to enter our city. Therefore subdue that lion our enemy; it was for that reason, O hero, that I enticed you hither. And when you have overcome him you will obtain from him a sword named Mrigánka, by the virtue of which you shall conquer the world and become a king." When he heard that, Śrídatta agreed to undertake the adventure, and after that day had passed, on the morrow he took those Daitya maidens with him as guides, and went to that city, and there he overcame in wrestling that haughty lion. He being freed from his curse assumed a human form, and out of gratitude gave his sword to the man who had put an end to his curse, and then disappeared together with the burden of the sorrow of the great Asura's daughter. Then that Śrídatta, together with the Daitya's daughter, who was accompanied by her younger sisters, entered that splendid city which looked like the serpent Ananta having emerged from the earth.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.41](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.41)

taṃ hatvā tena ca nijātpurānnirvāsitā vayam /  
praveśarodhakṛttatra siṃhaśca sthāpito 'ntare //

### [2.2.42](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.42)

āvṛtaṃ tatpadaṃ tena duḥkhena hṛdayaṃ ca naḥ /  
sa ca yakṣaḥ kuberasya śāpāsiṃhatvamāgataḥ //

### [2.2.43](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.43)

martyaiścābhibhavastasya śāpāntaḥ kathitaḥ purā /  
purapraveśopāyārthe vijñapto viṣṇur ādiśat //

### [2.2.44](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.44)

ataḥ sa śatrurasmākaṃ kesarī jīyatāṃ tvayā /  
tadarthameva cānīto mayā vīra bhavāniha //

### [2.2.45](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.45)

mṛgāṅkakākhyaṃ khaḍgaṃ ca jitāttasmādavāpsyasi /  
pṛthivīṃ yatprabhāveṇa jitvā rājā bhaviṣyasi //

### [2.2.46](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.46)

tacchrutvā sa tathetyatra śrīdatto 'tītataddinaḥ /  
anyedyurdaityakanyāstāḥ kṛtvāgre tatpuraṃ yayau //

### [2.2.47](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.47)

jigāya bāhuyuddhena tatra taṃ siṃham uddhatam /  
so 'pi śāpavimuktaḥ san babhūva puruṣākṛtiḥ //

### [2.2.48](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.48)

dattvā cāsmai sa khaḍgaṃ svaṃ tuṣṭaḥ śāpāntakāriṇe /  
sahāsurāṅganāduḥkhabhāreṇādarśanaṃ yayau //

### [2.2.49](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.49)

so 'tha sānujayā sākaṃ śrīdatto daityakanyayā /  
bahirgatamivānantaṃ tadviveśa purottamam //

### [2.2.50](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.50)

aṅgulīyaṃ viṣaghnaṃ ca sāsmai daityasutā dadau /  
tataḥ so 'tra sthitastasyāṃ sābhilāṣo 'bhavadyuvā //

> And that Daitya maiden gave him a ring that destroyed the effect of poison. Then that young man remaining there fell in love with her. And she cunningly said to him, "Bathe in this tank, and when you dive in, take with you this sword to keep off the danger of crocodiles." He consented, and diving into the tank, rose upon that very bank of the Ganges from which he first plunged in. Then he, seeing the ring and the sword, felt astonishment at having emerged from the lower regions, and despondency at having been tricked by the Asura maid. Then he went towards his own house to look for his friends, and as he was going he saw on the way his friend Nishthuraka. Nishthuraka came up to him and saluted him, and quickly took him aside into a lonely place, and when asked by him for news of his relations, gave him this answer; "On that occasion when you plunged into the Ganges we searched for you many days, and out of grief we were preparing to cut off our heads, but a voice from heaven forbade that attempt of ours saying, 'My sons, do no rash act, your friend shall return alive.' And then we were returning into the presence of your father, when on the way a man hurriedly advanced to meet us and said this 'You must not enter this city at present, for the king of it Vallabhaśakti is dead, and the ministers have with one accord conferred the royal dignity on Vikramasakti;  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.51](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.51)

sātha yuktyā jagādainaṃ vāpyāṃ snānamitaḥ kuru /  
adāyainaṃ ca majjestvaṃ khaḍgaṃ grāhabhayāpaham //

### [2.2.52](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.52)

tatheti vāpyāṃ magnaḥ sañ śrīdatto jāhnavītaṭāt /  
tasmād eva samuttasthau yasmāt pūrvam avātarat //

### [2.2.53](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.53)

khaḍgāṅgulīyake paśyan pātālād utthito 'tha saḥ /  
viṣaṇṇo vismitaś cāsīd vañcito 'surakanyayā //

### [2.2.54](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.54)

tatastānsuhṛdo 'nveṣṭuṃ svagṛhābhimukhaṃ yayau /  
gacchanniṣṭhurakākhyaṃ ca mittraṃ mārge dadarśa saḥ //

### [2.2.55](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.55)

sa copetya praṇamyātha nītvaikānte ca satvaram /  
taṃ pṛṣṭasvajanodantamevaṃ niṣṭhurako 'bravīt //

### [2.2.56](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.56)

gaṅgāntas tvāṃ tadā magnam anviṣya divasān bahūn /  
svaśirāṃsi śucā chettum abhūma vayam udyatāḥ //

### [2.2.57](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.57)

na putrāḥ sāhasaṃ kāryaṃ jīvanneṣyati vaḥ sakhā /  
ity antarikṣā dvāṇī nas tam udyogaṃ nyavārayat //

### [2.2.58](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.58)

tataśca tvatpituḥ pārśvamasmākaṃ pratigacchatām /  
mārge satvaramabhyetya pumāneko 'bravīdidam //

### [2.2.59](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.59)

nagaraṃ na praveṣṭavyaṃ yuṣmābhiriha sāṃpratam /  
yato vallabhaśaktiḥ sa vipanno 'tra mahīpatiḥ //

### [2.2.60](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.60)

datto vikramaśaktiśca rājye saṃbhūya mantribhiḥ /  
prāptarājyaḥ sa cānyedyuḥ kālanemeragādgṛham //

### [2.2.61](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.61)

śrīdattaḥ kva sa te putra iti cāmarṣanirbharaḥ /  
tamapṛcchatsa cāpyenaṃ nāhaṃ vedmītyabhāṣata //

> now the day after he was made king he went to the house of Kálanemi, and full of wrath asked him where his son Śrídatta was, and he replied ' I do not know.' Then the king in a rage, supposing he had concealed his son, had him put to death by impalement as a thief. When his wife saw that, her heart broke. Men of cruel deeds must always pile one evil action upon another in long succession; and so Vikramaśakti is searching for Śridatta to slay him, and you are his friends, therefore leave this place.' When the man had given us this warning, Báhuśálin and his four companions being grieved went by common consent to their own home in Ujjayiní. And they left me here in concealment, my friend, for your sake. So come, let us go to that very place to meet our friends." Having heard this from Nishthuraka, and having bewailed his parents, Śridatta cast many a look at his sword, as if reposing in that his hope of vengeance; then the hero, biding his time, set out accompanied by Nishthuraka for that city of Ujjayiní in order to meet his friends. And as he was relating to his friend his adventures from the time of his plunging into the stream, Śrídatta beheld a woman weeping in the road; when she said, "I am a woman going to Ujjayiní and I have lost my way," Śrídatta out of pity made her journey along with him. He and Nishthuraka, together with that woman, whom he kept with him out of compassion, halted that day in a certain deserted town.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.62](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.62)

pracchādito 'munā putra iti tena niṣūditaḥ /  
kālanemiḥ sa śūlāyāṃ rājñā caura iti krudhā //

### [2.2.63](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.63)

taddṛṣṭvā tasya bhāryāyāḥ svayaṃ hṛdayamasphuṭat /  
pāpaṃ pāpāntarākṣepakrūraṃ hi krūrakarmaṇām //

### [2.2.64](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.64)

tena cānviṣyate hantuṃ so 'pi vikramaśaktinā /  
śrīdattastadvayasyāśca yūyaṃ tadgamyatāmitaḥ //

### [2.2.65](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.65)

iti tenoditāḥ puṃsā śokārtāste nijāṃ bhuvam /  
bāhuśālyādayaḥ pañca saṃmantryojjayinīṃ gatāḥ //

### [2.2.66](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.66)

pracchannaḥ sthāpitaścāhaṃ tvadarthamiha taiḥ sakhe /  
tadehi tāvad gacchāvas tatraiva suhṛdantikam //

### [2.2.67](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.67)

evaṃ niṣṭhurakāc chrutvā pitarāv anuśocya saḥ /  
nidadhe pratikārāsthām iva khaḍge dṛśaṃ muhuḥ //

### [2.2.68](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.68)

kālaṃ pratīkṣamāṇo 'tha vīro niṣṭhurakānvitaḥ /  
pratasthe tān sakhīn prāptuṃ sa tām ujjayinīṃ purīm //

### [2.2.69](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.69)

āmajjanāntaṃ vṛttāntaṃ sakhyus tasya ca varṇayan /  
śrīdattaḥ sa dadarśaikāṃ krośantīmabalāṃ pathi //

### [2.2.70](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.70)

abalā bhraṣṭamārgāhaṃ mālavaṃ prasthiteti tām /  
bruvantīṃ dayayā so 'tha sahapasthāyinīṃ vyadhāt //

### [2.2.71](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.71)

tayā dayānurodhācca striyā niṣṭhurakānvitaḥ /  
kasmiṃścicchūnyanagare dine tasminnuvāsa saḥ //

### [2.2.72](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.72)

tatra rātrāvakasmācca muktanidro dadarśa tām /  
striyaṃ niṣṭhurakaṃ hatvā harṣāttanmāṃsamaśnatīm //

> There he suddenly woke up in the night and beheld that the woman had slain Nishthuraka, and was devouring his flesh with the utmost delight. Then he rose up drawing his sword Mrigánka, and that woman assumed her own terrible form, that of a Rákshasí, and he seized that night-wanderer by her hair, to slay her. That moment she assumed a heavenly shape and said to him, " Slay me not, mighty hero, let me go, I am not a Rákshasí; the hermit Viśvámitra imposed this condition on me by a curse. For once when he was performing austerities from a desire to attain the position of the god of wealth, I was sent by the god to impede him. Then finding that I was not able to seduce him with my alluring form, being abashed, I assumed in order to terrify him a formidable shape. When he saw this, that hermit laid on me a curse suitable to my offence, exclaiming — 'Wicked one, become a Rákshasí and slay men.' And he appointed that my curse should end when you took hold of my hair; accordingly I assumed this detestable condition of a Rákshasí, and I have devoured all the inhabitants of this town; now to-day after a long time you have brought my curse to an end in the manner foretold; therefore receive now some boon." When he heard that speech of hers, Śrídatta said respectfully, " Mother grant that my friend may be restored to life. What need have I of any other boon?" "So be it," said she, and after granting the boon disappeared.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.73](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.73)

udatiṣṭhat samākṛṣya so 'tha khaḍgaṃ mṛgāṅkakam /  
sāpi strī rākṣasīrūpaṃ ghoraṃ svaṃ pratyapadyata //

### [2.2.74](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.74)

sa ca keśeṣu jagrāha nihantuṃ tāṃ niśācarīm /  
tatkṣaṇaṃ divyarūpatvaṃ saṃprāptā tamuvāca sā //

### [2.2.75](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.75)

mā māṃ vadhīrmahābhāga muñca naivāsmi rākṣasī /  
ayamevaṃvidhaḥ śāpo mamābhūtkauśikānmuneḥ //

### [2.2.76](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.76)

tapasyato hi tasyāhaṃ dhanādhipatināmunā /  
vighnāya preṣitā pūrvaṃ tatpadaprāptikāṅkṣiṇaḥ //

### [2.2.77](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.77)

tataḥ kāntena rūpeṇa taṃ kṣobhayitumakṣamā /  
lajjitā trāsayantyenamakārṣaṃ bhairavaṃ vapuḥ //

### [2.2.78](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.78)

taddṛṣṭvā sa muniḥ śāpaṃ sadṛśaṃ mayyatho dadhe /  
rākṣasī bhava pāpe tvaṃ nighnantī mānuṣāniti //

### [2.2.79](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.79)

tvattaḥ keśagrahe prāpte śāpāntaṃ me sa cākarot /  
ityahaṃ rākṣasībhāvamimaṃ kaṣṭamupāgamam //

### [2.2.80](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.80)

mayaiva nagaraṃ caitadgrastamadya ca me cirāt /  
tvayā kṛtaḥ sa śāpāntastadgṛhāṇādhunā varam //

### [2.2.81](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.81)

iti tasyā vacaḥ śrutvā śrīdattaḥ sādaro 'bhyadhāt /  
kimanyena vareṇādhya jīvatveṣa sakhā mama //

### [2.2.82](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.82)

evamastviti sā cāsmai varaṃ dattvā tirodhadhe /  
akṣatāṅgaḥ sa cottasthau jīvanniṣṭhurakaḥ punaḥ //

### [2.2.83](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.83)

tenaiva saha ca prātaḥ prahṛṣṭo vismitaśca saḥ /  
tataḥ pratasthe śrīdattaḥ prāpa cojjayinīṃ kramāt //

> Arid Nishthuraka rose up again alive without a scratch on his body. Then Śrídatta set out the next morning with him, delighted and astonished, and at last reached Ujjayiní. There he revived by his appearance the spirits of his friends, who were anxiously expecting him, as the arrival of the cloud revives the peacocks. And after he had told all the wonders of his adventures, Báhuśálin went through the usual formalities of hospitality, taking him to his own home. There Śrídatta was taken care of by the parents of Báhuśálin, and lived with his friends as comfortably as if he were in his own house.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.84](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.84)

tatra saṃbhāvayāmāsa sakhīnmārgonmukhānsa tān /  
darśanena yathāyāto nīlakaṇṭhānivāmbudaḥ //

### [2.2.85](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.85)

kṛtātithyavidhiścāsau svagṛhaṃ bāhuśālinā /  
nīto 'bhūtkathitāśeṣanijavṛttāntakautukaḥ //

### [2.2.86](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.86)

tatropacaryamāṇaḥ san pitṛbhyāṃ bāhuśālinaḥ /  
sa uvāsa samaṃ mittraiḥ śrīdattaḥ svagṛhe yathā //

### [2.2.87](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.87)

kadācitso 'tha saṃprāpte madhumāsamahotsave /  
yātrāmupavane draṣṭuṃ jagāma sakhibhiḥ saha //

> Once on a time, when the great feast of spring-tide had arrived, he went with his friends to behold some festal rejoicings in a garden. There he beheld a maiden, the daughter of king Bimbaki, who had come to see the show, looking like the goddess of the Splendour of Spring present in bodily form. She, by name Mrigánkavatí, that moment penetrated into his heart, as if through the openings left by the expansion of his eye. Her passionate look too, indicative of the beginning of love, fixed on him, went and returned like a confidante. When she entered a thicket of trees, Śrídatta not beholding her, suddenly felt his heart so empty that he did not know where he was. His friend Báhuśálin, who thoroughly understood the language of gestures, said to him, "My friend, I know your heart, do not deny your passion, therefore, come, let us go to that part of the garden where the king's daughter is." He consented and went near her accompanied by his friend. That moment a cry was heard there, which gave great pain to the heart of Śrídatta, "Alas the princess has been bitten by a snake!" Báhuśálin then went and said to the chamberlain —— "My friend here possesses a ring that counteracts the effects of poison, and also healing spells." Immediately the chamberlain came, and bowing at his feet, quickly led Śrídatta to the princess. He placed the ring on her finger, and then muttered his spells so that she revived.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.88](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.88)

tatra kanyāṃ dadarśaikāṃ rājñaḥ śrībimbakeḥ sutām /  
āgatāmākṛtimatīṃ sākṣādiva madhuśriyam //

### [2.2.89](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.89)

sā mṛgāṅkavatī nāma hṛdayaṃ tasya tatkṣaṇam /  
viveśa dattamārgeva dṛṣṭyāsya savikāsayā //

### [2.2.90](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.90)

tasyā api muhuḥ snigdhā prathamapremaśaṃsinī /  
nyastā taṃ prati dūtīva dṛṣṭiścakre gatāgatam //

### [2.2.91](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.91)

praviṣṭāṃ vṛkṣagahanaṃ tāmapaśyannatha kṣaṇāt /  
śrīdattaḥ śūnyahṛdayo diśo 'pi na dadarśa saḥ //

### [2.2.92](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.92)

jñātaṃ mayā te hṛdayaṃ sakhe māpahnavaṃ kṛthāḥ /  
tadehi tatra gacchāvo yatra rājasutā gatā //

### [2.2.93](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.93)

ityuktaśceṅgitajñena suhṛdā bāhuśālinā /  
tatheti sa yayau tasyāḥ saṃnikarṣaṃ suhṛtsakhaḥ //

### [2.2.94](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.94)

hā kaṣṭamahinā daṣṭā rājaputrīti tatkṣaṇam /  
ākranda udabhūttatra śrīdattahṛdayajvaraḥ //

### [2.2.95](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.95)

viṣaghnamaṅgulīyaṃ ca vidyā ca suhṛdo 'sya me /  
astīti gatvā jagade kañcukī bāhuśālinā //

### [2.2.96](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.96)

sa ca tatkṣaṇamabhyetya kañcukī caraṇānataḥ /  
nikaṭaṃ rājaduhituḥ śrīdattamanayaddrutam //

### [2.2.97](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.97)

so 'pi tasyāstadaṅgulyāṃ nicikṣepāṅgulīyakam /  
tato jajāpa vidyāṃ ca tena pratyujjijīva sā //

### [2.2.98](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.98)

atha sarvajane hṛṣṭe śrīdattastutitatpare /  
tatraiva jñātavṛttānto rājā bimbakirāyayau //

> Then all the attendants were delighted, and loud in praise of Śrídatta, and the king Bimbaki hearing the circumstances came to the place. Accordingly Śrídatta returned with his friends to the house of Báhuśálin without taking back the ring. And all the gold and other presents, which the delighted king sent to him there, he handed over to the father of Báhuśálin. Then, thinking upon that fair one, he was so much afflicted, that his friends became utterly bewildered as to what to do with him. Then a dear friend of the princess, Bhávaniká by name, came to him on pretence of returning the ring; and said to him, "That friend of mine, illustrious Sir, has made up her mind, that either you must save her life by becoming her husband, or she will be married to her grave." When Bhávaniká had said this, Śrídatta and Báhuśálin and the others quickly put their heads together and came to the following resolution, " We will carry off this princess secretly by a stratagem, and will go unperceived from here to Mathurá and live there." The plan having been thoroughly talked over, and the conspirators having agreed with one another what each was to do in order to carry it out, Bhávaniká then departed. And the next day Báhuśálin, accompanied by three of his friends, went to Mathurá on pretext of trafficking, and as he went he posted in concealment at intervals swift horses for the conveyance of the princess.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.99](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.99)

tenāsau sakhibhiḥ sārdhamagṛhītāṅgulīyakaḥ /  
pratyājagāma śrīdatto bhavanaṃ bāhuśālinaḥ //

### [2.2.100](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.100)

tatra tasmai suvarṇādi yatprītaḥ prāhiṇonnṛpaḥ /  
tadbāhuśālinaḥ pitre samagraṃ sa samarpayat //

### [2.2.101](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.101)

atha tāṃ cintayan kāntāṃ sa tathā paryatapyata /  
yathā kiṃkāryatāmūḍhā vayasyas tasya jajñire //

### [2.2.102](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.102)

tato bhāvanikā nāma rājaputryāḥ priyā sakhī /  
aṅgulīyārpaṇavyājāttasyāntikamupāyayau //

### [2.2.103](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.103)

uvāca cainaṃ matsakhyās tasyāḥ subhaga sāṃpratam /  
tvaṃ vā prāṇaprado bhartā mṛtyurvāpyeṣa niścayaḥ //

### [2.2.104](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.104)

ityukte bhāvanikayā śrīdattaḥ sa ca sāpi ca /  
bāhuśālī ca te 'nye ca mantraṃ saṃbhūya cakrire //

### [2.2.105](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.105)

harāmo nibhṛtaṃ yuktyā rājaputrīmimāṃ vayam /  
nivāsahetor guptaṃ ca gacchāmo mathurāmitaḥ //

### [2.2.106](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.106)

iti saṃmantrite samyakkāyasiddhyai ca saṃvidi /  
anyonyaṃ sthāpitāyāṃ sā yayau bhāvanikā tataḥ //

### [2.2.107](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.107)

anyedyurbāhuśālī ca vayasyatritayānvitaḥ /  
vaṇijyāvyapadeśena jagāma mathurāṃ prati //

### [2.2.108](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.108)

sa gacchansthāpayāmāsa vāhanāni pade pade /  
rājaputryabhisārāya gūḍhāni caturāṇi ca //

### [2.2.109](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.109)

śrīdatto 'pi tataḥ kācmidduhitrā sahitāṃ striyam /  
sāyaṃ rājasutāvāse pāyayitvā madhu nyadhāt //

> But Śrídatta then brought at eventide a woman with her daughter into the palace of the princess, after making them both drink spirits, and then Bhávaniká on pretence of lighting up the palace, set fire to it, and secretly conveyed the princess out of it; and that moment Śrídatta, who was remaining outside, received her, and sent her on to Báhuśálin, who had started in the morning, and directed two of his friends to attend on her and also Bhávaniká, Now that drunken woman and her daughter were burnt in the palace of the princess, and people supposed that the princess had been burnt with her friend. But Śrídatta took care to show himself in the morning, as before, in the city; then on the second night, taking with him his sword Mrigánka, he started to follow his beloved, who had set out before him. And in his eagerness he accomplished a great distance that night, and when the morning watch had passed, he reached the Vindhya forest. There he first beheld unlucky omens, and afterwards he saw all those friends of his together with Bhávaniká lying in the road gashed with wounds. And when he came up all distracted, they said to him, " We were robbed to-day by a large troop of horsemen that set upon us. And after we were reduced to this, state, one of the horsemen threw the terrified princess on his horse and carried her off.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.110](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.110)

tato 'tra dīpoddeśena dattvāgniṃ vāsaveśmani /  
pracchannaṃ bhāvanikayā ninye rājasutā bahiḥ //

### [2.2.111](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.111)

tatkṣaṇaṃ tāṃ ca saṃprāpya śrīdattaḥ sa bahiḥ sthitaḥ /  
prākprasthitasya nikaṭaṃ prāhiṇodbāhuśālinaḥ //

### [2.2.112](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.112)

dadau mitradvayaṃ cāsyāḥ paścādbhāvanikāṃ tathā /  
tanmandire ca dagdhā sā kṣībā strī sutayā saha //

### [2.2.113](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.113)

lokastu tāṃ sakhīyuktāṃ mene dagdhāṃ nṛpātmajām /  
prātaśca pūrvavattatra śrīdatto dadṛśe janaiḥ //

### [2.2.114](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.114)

tato rātrau dvitīyasyāṃ sa gṛhītamṛgāṅkakaḥ /  
śrīdattaḥ prayayau pūrvaprasthitāṃ tāṃ priyāṃ prati //

### [2.2.115](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.115)

tayā ca rātryātikramya dūramadhvānam utsukaḥ /  
vindhyāṭavīmatha prāpa sa prātaḥ prahare gate //

### [2.2.116](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.116)

tatrādāvanimittāni paścāt pathi dadarśa tān /  
sarvān prahārābhihatān sahabhāvanikān sakhīn //

### [2.2.117](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.117)

te ca dṛṣṭvā nijagadustaṃ saṃbhrāntamupāgatam /  
muṣitāḥ smo nipatyādya bahvaśvārohasenayā //

### [2.2.118](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.118)

ekena cāśvāroheṇa rājaputrī bhayākulā /  
asmāsvetadavastheṣu nītāśvamadhiropya sā //

### [2.2.119](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.119)

dūraṃ na yāvan nītā ca tāvadgacchānayā diśā /  
asmākamantike mā sthāḥ sarvathābhyadhikā ca sā //

> So before she has been carried to a great distance, go in this direction, do not remain near us, she is certainly of more importance than we." Being urged on with these words by his friends, Śrídatta rapidly followed after the princess, but could not help frequently turning round to look at them. And after he had gone a considerable distance, he caught up that troop of cavalry, and he saw a young man of the warrior caste in the midst of it. And he beheld that princess held by him upon his horse. So he slowly approached that young warrior; and when soft words would not induce him to let the princess go, he hurled him from his horse with a blow of his foot, and dashed him to pieces on a rock. And after he had slain him, he mounted on his horse and slew a great number of the other horsemen who charged him in anger. And then those who remained alive, seeing that the might which the hero displayed was more than human, fled away in terror; and Śrídatta mounted on the horse with the princess Mrigánkavatí and set out to find those friends of his. And after he had gone a little way, he and his wife got off the horse which had been severely wounded in the fight, and soon after it fell down and died. And then his beloved Mrigánkavatí, exhausted with fear and exertion, became very thirsty. And leaving her there, he roamed a long distance hither and thither, and while he was looking for water the sun set.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.120](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.120)

iti taiḥ preṣito mittrairmuhuḥ paśyanvivṛtya saḥ /  
javena rājatanayāṃ śrīdatto 'nusasāra tām //

### [2.2.121](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.121)

gatvā sudūraṃ lebhe ca tāmaśvārohavāhinīm /  
yuvānamekaṃ tanmadhye kṣatriyaṃ sa dadarśa ca //

### [2.2.122](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.122)

tenopari ruraṃgasya gṛhītāṃ taṃ nṛpātmajām /  
apaśyacca yayau cāsya kṣatrayūno 'ntikaṃ kramāt //

### [2.2.123](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.123)

sāntvena rājaputrīṃ tāmamuñcantaṃ ca pādataḥ /  
aśvādākṣipya dṛṣadi śrīdattastamacūrṇayat //

### [2.2.124](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.124)

taṃ hatvā ca tam evāśvam āruhya nijaghāna tān /  
anyān api bahūn kruddhān aśvārohān pradhāvitān //

### [2.2.125](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.125)

hataśeṣāstataste ca taddṛṣṭvā tasya tādṛśam /  
vīrasyāmānuṣaṃ vīryaṃ palāyya sabhayaṃ yayuḥ //

### [2.2.126](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.126)

sa cāpi turagārūḍho rājaputryā tayā saha /  
mṛgāṅkavatyā śrīdattaḥ prayayau tān sakhīn prati //

### [2.2.127](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.127)

stokaṃ gatvā ca tasyāśvaḥ saṃgrāme vraṇito bhṛśam /  
sabhāryasyāvatīrṇasya papāta prāpa pañcatām //

### [2.2.128](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.128)

tatkālaṃ cāsya tatraiva sā mṛgāṅkavatī priyā /  
trāsāyāsapariśrāntā tṛṣārtā samapadyata //

### [2.2.129](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.129)

sthāpayitvā ca tāṃ tatra gatvā dūramitastataḥ /  
jalamanviṣyataścāsya savitāstamupāyayau //

### [2.2.130](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.130)

tataḥ sa labdhe 'pi jale mārganāśavaśādbhraman /  
cakravākavadutkūjaṃstāṃ nināya niśāṃ vane //

> Then he discovered that, though he had found water, he had lost his way, and he passed that night in the wood roaming about, moaning aloud like a Chakraváka. And in the morning he reached that place, which was easy to recognise by the carcass of the horse. And nowhere there did he behold his beloved princess. Then in his distraction he placed his sword Mrigánka. on the ground, and climbed to the top of a tree, in order to cast his eye in all directions for her. That very moment a certain Śavara chieftain passed that way; and he came up and took the sword from the foot of the tree. Beholding that Śavara chieftain, Śrídatta came down from the top of the tree, and in great grief asked him for news of his beloved. The Śavara chieftain said —— "Leave this place and come to my village; I have no doubt she whom you seek has gone there; and I shall come there and return you this sword." When the Śavara chieftain urged him to go with these words, Śrídatta, being hiimself all eagerness, went to that village with the chief's men. And there those men said to him,—— "Sleep off your fatigue,"—— and when he reached the house of the chief of the village, being tired he went to sleep in an instant. And when he woke up he saw his two feet fastened with fetters, like the two efforts he had made in order to obtain his beloved, which failed to reach their object.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.131](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.131)

prātaḥ prāpa ca tatsthānaṃ patitāśvopalakṣitam /  
na ca tatra kacitkāntāṃ rājaputrīṃ dadarśa tām //

### [2.2.132](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.132)

tataḥ sa mohād vinyasya bhuvi khaḍgaṃ mṛgāṅkakam /  
vṛkṣāgramārurohaināmavekṣitumitastataḥ //

### [2.2.133](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.133)

tatkṣaṇaṃ tena mārgeṇa ko 'pyagācchavarādhipaḥ /  
sa cāgatyaiva jagrāha vṛkṣamūlānmṛgāṅkakam //

### [2.2.134](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.134)

taṃ dṛṣṭvāpi sa vṛkṣāgrādavatīryaiva pṛṣṭavān /  
priyāpravṛttimatyārtaḥ śrīdattaḥ śavarādhipam //

### [2.2.135](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.135)

itastvaṃ gaccha matpallīṃ jāne sā tatra te gatā /  
ahaṃ tatraiva caiṣyāmi dāsyāsyasimimaṃ ca te //

### [2.2.136](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.136)

ityuktvā preṣitastena śabareṇa sa cotsukaḥ /  
śrīdattastāṃ yayau pallīṃ tadīyaiḥ puruṣaiḥ saha //

### [2.2.137](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.137)

śramaṃ tāvadvimuñceti tatroktaḥ puruṣaiśca taiḥ /  
prāpya pallīpatergehaṃ śrānto nidrāṃ kṣaṇādyayau //

### [2.2.138](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.138)

prabuddhaśca dadarśa svau pādau nigaḍasaṃyutau /  
alabdhatadgatī kāntāprāptyupāyodyamāviva //

### [2.2.139](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.139)

atha kṣaṇaṃ dattasukhāṃ kṣaṇāntaravimāthinīm /  
daivasyeva gatiṃ tatra tasthau śocansa tāṃ priyām //

> Then he remained there weeping for his darling, who, like the course of destiny, had for a moment brought him joy, and the next moment blasted his hopes.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.140](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.140)

ekadā tamuvācaitya ceṭī mocanikābhidhā /  
āgato 'si mahābhāga kutreha bata mṛtyave //

> One day a serving maid of the name of Mochaniká came to him and said,—— Illustrious Sir, unwittingly you have come hither to your death? For the Śavara chieftain has gone somewhither to accomplish certain weighty affairs, and when he returns, he will offer you to Chandiká. For with that object he decoyed you here by a stratagem from this slope of the wild Vindhya hill, and immediately threw you into the chains in which you now are. And it is because you are intended to be offered as a victim to the goddess, that you are continually served with garments and food. But I know of only one expedient for delivering you, if you agree to it. This Śavara chieftain has a daughter named Sundarí, and she having seen you is becoming exceedingly love-sick; marry her who is my friend, then you will obtain deliverance. When she said this to him, Śrídatta consented, desiring to be set at liberty, and secretly made that Śundarí his wife by the Gándharva form of marriage. And every night she removed his chains and in a short time Sundarí became pregnant. Then her mother, having heard the whole story from the mouth of Mochaniká, out of love for her son-in-law Śrídatta, went and of her own accord said to him —— "My son, Śríchanda the father of Sundarí is a wrathful man, and will show thee no mercy. Therefore depart, but thou must not forget Sundarí." When his mother-in-law had said this, she set him at liberty, and Śridatta departed after telling Sundarí that the sword, which was in her father's possession, really belonged to himself.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.141](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.141)

kāryasiddhyai sa hi kāpi prayātaḥ śabarādhipaḥ /  
āgatya caṇḍikāyāstvāmupahārīkariṣyati //

### [2.2.142](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.142)

etadarthaṃ hi tena tvamito vindhyāṭavītaṭāt /  
prāpya yuktyā visṛjyeha nītaḥ saṃprati bandhanam //

### [2.2.143](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.143)

bhagavatyupahāratve yata evāsi kalpitaḥ /  
ata eva sadā vastrairbhojanaiścopacaryase //

### [2.2.144](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.144)

ekastu muktyupāyaste vidyate yadi manyase /  
astyasya sundarī nāma śabarādhipateḥ sutā //

### [2.2.145](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.145)

atyarthaṃ sā ca dṛṣṭvā tvāṃ jāyate madanāturā /  
tāṃ bhajasva vayasyāṃ me tataḥ kṣemamavāpsyasi //

### [2.2.146](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.146)

tayetyukto vimuktyarthī sa śrīdattastatheti tām /  
gāndharvavidhinā guptaṃ bhāryāṃ vyadhita sundarīm //

### [2.2.147](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.147)

rātrau rātrau ca sā tasya bandhanāni nyavārayat /  
acirācca sagarbhā sā sundarī samapadyata //

### [2.2.148](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.148)

tatsarvamatha tanmātā buddhvā mocanikāmukhāt /  
jāmātṛsnehato gatvā svairaṃ śrīdattamabravīt //

### [2.2.149](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.149)

putra śrīcaṇḍanāmāsau kopanaḥ sundarīpitā /  
na tvāṃ kṣameta tadgaccha vismartavyā na sundarī //

### [2.2.150](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.150)

ityuktvā mocitaḥ śvaśrvā khaḍgaṃ śrīcaṇḍahastagam /  
sundaryai nijamāvedya śrīdattaḥ prayayau tataḥ //

### [2.2.151](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.151)

viveśa cādyāṃ tāmeva cintākrānto nijāṭavīm /  
mṛgāṅkavatyāḥ padavīṃ tasya jijñāsituṃ punaḥ //

> So he again entered full of anxiety that forest, in which he had before wandered about, in order again to search for traces of Mrigávatí. And having seen an auspicious omen he came to that same place, where that horse of his died before, and whence his wife was carried off. And there he saw near him a hunter coming towards him, and when lie saw him he asked him for news of that gazelle-eyed lady. Then the hunter asked him "Are you Śridatta?" and he sighing replied "I am that unfortunate man." Then that hunter said, "Listen, friend, I have somewhat to tell you. I saw that wife of yours wandering hither and thither lamenting your absence, and having asked her her story, and consoled her, moved with compassion I took her out of this wood to my own village. But when I saw the young Pulindas there, I was afraid, and I took her to a village named Nágasthala near Mathurá. And then I placed her in the house of an old Bráhman named 'Viśvadatta commending her with all due respect to his care. And thence I came here having learnt your name from her lips. Therefore you had better go quickly to Nágasthala to search for her." When the hunter had told him this, Śrídatta quickly set out, and he reached Nágasthala in the evening of the second day. Then he entered the house of Viśvadatta and when he saw him said, " Give me my wife who was placed here by the hunter." Viśvadatta when he heard that, answered him, "I have a friend in Mathurá a Bráhman, dear to all virtuous men, the spiritual preceptor and minister of the king Śúrasena. In his care I placed your wife. For this village is an out-of-the-way place and would not afford her protection. So go to that city to-morrow morning, but to-day rest here." When Viśvadatta said this, he spent that night there, and the next morning he set off, and reached Mathurá on the second day. Being weary and dusty with the long journey, he bathed outside that city in the pellucid water of a lake. And he drew out of the middle of the lake a garment placed there by some robbers, not suspecting any harm. But in one corner of the garment, which was knotted up, a necklace was concealed. Then Śrídatta took that garment, and in his eagerness to meet his wife did not notice the necklace, and so entered the city of Mathurá. Then the city police recognized the garment, and finding the necklace, arrested Śrídatta as a thief, and carried him off, and brought him before the chief magistrate exactly as he was found, with the garment in his possession; by him he was handed up to the king, and the king ordered him to be put to death.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.152](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.152)

nimittaṃ ca śubhaṃ dṛṣṭvā tamevoddeśamāyayau /  
yatrāsyāśvo mṛtaḥ so 'tha yatra sā hāritā vadhūḥ //

### [2.2.153](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.153)

tatra caikaṃ dadarśārāllubdhakaṃ saṃmukhāgatam /  
dṛṣṭvā ca pṛṣṭavāṃstasyāḥ pravṛttiṃ hariṇīdṛśaḥ //

### [2.2.154](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.154)

kiṃ śrīdattastvamityukto lubdhakena ca tatra saḥ /  
sa eva mandabhāgyo 'hamityuvāca viniḥśvasan //

### [2.2.155](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.155)

tataḥ sa lubdhako 'vādīttarhi vacmi sakhe śṛṇu /  
dṛṣṭā sā te mayā bhāryā krandantī tvāmitastataḥ //

### [2.2.156](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.156)

pṛṣṭvā tataśca vṛttāntamāśvāsya ca kṛpākulaḥ /  
nijāṃ pallīmito 'raṇyāddīnāṃ tāṃ nītavānaham //

### [2.2.157](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.157)

tatra cālokya taruṇān pulindān sabhayena sā /  
mathurānikaṭaṃ grāmaṃ nītā nāgasthalaṃ mayā //

### [2.2.158](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.158)

tatra ca sthāpitā gehe sthavirasya dvijanmanaḥ /  
viśvadattābhidhānasya nyāsīkṛtya sagauravam //

### [2.2.159](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.159)

tataś cāham ihāyāto buddhvā tvannāma tanmukhāt /  
tām anveṣṭuṃ tato gaccha śīghraṃ nāgasthalaṃ prati //

### [2.2.160](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.160)

ityukto lubdhakenāśu sa śrīdattastato yayau /  
taṃ ca nāgasthalaṃ prāpadaparedyurdinātyaye //

### [2.2.161](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.161)

bhavanaṃ viśvadattasya praviśyātha vilokya tam /  
yayāce dehi me bhāryāṃ lubdhakasthāpitāmiti //

### [2.2.162](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.162)

tacchrutvā viśvadattastaṃ śrīdattaṃ nijagāda saḥ /  
mathurāyāṃ suhṛnme 'sti brāhmaṇo guṇināṃ priyaḥ //

### [2.2.163](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.163)

upādhyāyaśca mantrī ca śūrasenasya bhūpateḥ /  
tasya haste tvadīyā sā gṛhiṇī sthāpitā mayā //

### [2.2.164](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.164)

bhayaṃ hi vijano grāmo na tadrakṣākṣamo bhavet /  
tatprātastatra gaccha tvamadya viśramyatāmiha //

### [2.2.165](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.165)

ityukto viśvadattena sa nītvātraiva tāṃ niśām /  
prātaḥ pratasthe prāpacca mathurāmapare dine //

### [2.2.166](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.166)

dīrghādhvamalinastasminnagare bahireva saḥ /  
snānaṃ cakre pariśrānto nirmale dīrghikājale //

### [2.2.167](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.167)

tata evāmbumadhyācca vastraṃ cauraniveśitam /  
prāptavānañcalagranthibaddhahāramaśaṅkitam //

### [2.2.168](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.168)

atha tadvastramādāya sa taṃ hāramalakṣayan /  
priyāṃ didṛkṣuḥ śrīdatto viveśa mathurāṃ purīm //

### [2.2.169](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.169)

tatra tatpratyabhijñāya vastraṃ hāramavāpya ca /  
sa caura ityavaṣṭabhya ninye nagararakṣibhiḥ //

### [2.2.170](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.170)

darśitaśca tathābhūto nagarādhipateśca taiḥ /  
tenāpyāvedito rājñe rājāpyasyādiśadvadham //

### [2.2.171](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.171)

tato vadhyabhuvaṃ hantuṃ nīyamānaṃ dadarśa tam /  
sā mṛgāṅkavatī dūrātpaścātprahataḍiṇḍimam //

> Then, as he was being led off to the place of execution with the drum being beaten behind him, his wife Mrigánkavati saw him in the distance. She went in a state of the utmost distraction and said to the chief minister, in whose house she was residing, "Yonder is my husband being led off to execution." Then that minister went and ordered the executioners to desist, and, by making a representation to the king, got Śrídatta pardoned, and had him brought to his house. And when Śrídatta reached his house, and saw that minister, he recognised him and fell at his feet, exclaiming, "What! is this my uncle Vigatabhaya, who long ago went to a foreign country, and do I now by good luck find him established in the position of a minister?" He too recognised to his astonishment Śrídatta as his brother's son, and embraced him, and questioned him about all his adventures. Then Śrídatta related to his uncle his whole history beginning with the execution of his father. And he, after weeping, said to his nephew in private, "Do not despond, my son, for I once brought a female Yaksha into subjection, by means of magic; and she gave me, though I have no son, five thousand horses and seventy millions of gold pieces: and all that wealth is at your disposal." After telling him this, his uncle brought him his beloved, and he, having obtained wealth, married her on the spot. And then he remained there in joy, united with that beloved Mrigánkavatí as a bed of white lotuses with the night.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.172](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.172)

so 'yaṃ me nīyate bhartā vadhāyeti sasaṃbhramam /  
sā gatvā mantrimukhyaṃ tamabravīdyadgṛhe sthitā //

### [2.2.173](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.173)

nivārya vadhakānso 'tha mantrī vijñapya bhūpatim /  
śrīdattaṃ mocayitvā taṃ vadhādānāyayadgṛham //

### [2.2.174](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.174)

kathaṃ so 'yaṃ pitṛvyo me gatvā deśāntaraṃ purā /  
ihaiva daivādvigatabhayaḥ prāpto 'dya mantritām //

### [2.2.175](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.175)

iti taṃ mantriṇaṃ so 'tha śrīdattas tadgṛhāgataḥ /  
pratyabhijñātavān pṛṣṭvā papātāsya ca pādayoḥ //

### [2.2.176](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.176)

so 'pi taṃ pratyabhijñāya bhrātuḥ putraṃ savismayaḥ /  
kaṇṭhe jagrāha sarvaṃ ca vṛttāntaṃ paripṛṣṭavān //

### [2.2.177](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.177)

tatastasmai sa nikhilaṃ śrīdattaḥ svapiturvadhāt /  
ārabhya nijavṛttāntaṃ pitṛvyāya nyavedayat //

### [2.2.178](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.178)

so 'pi muktvāśru vijane bhrātuḥ putraṃ tamabhyadhāt /  
adhṛtiṃ mā kṛthāḥ putra mama siddhā hi yakṣiṇī //

### [2.2.179](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.179)

pañca vājisahasrāṇi hemakoṭīśca sapta sā /  
prādānmahyamaputrāya tattavaivākhilaṃ dhanam //

### [2.2.180](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.180)

ityuktvā sa pitṛvyastāṃ śrīdattāyārpayatpriyām /  
śrīdatto 'pyāttavibhavastatra tāṃ pariṇītavān //

### [2.2.181](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.181)

tataśca tasthau tatraiva saṃgataḥ kāntayā tayā /  
mṛgāṅgavatyā sānando rātryeva kumudākaraḥ //

### [2.2.182](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.182)

bāhuśālyādicintā tu tasyābhūtpūrṇasaṃpadaḥ /  
indoḥ kalaṅkalekheva hṛdi mālinyadāyinī //

> But even when his happiness was at its full, anxiety for Báhuśálin and his companions clouded his heart, as a spot of darkness does the full moon. Now one day his uncle said secretly to Śrídatta: "my son, the king Śúrasena has a maiden daughter, and in accordance with his orders I have to take her to the land of Avanti to give her away in marriage; so I will take her away on that very pretext, and marry her to you. Then, when you have got possession of the force that follows her, with mine already at your disposal, you will soon gain the kingdom that was promised you by the goddess Śrí." Having resolved on this, and having taken that maiden, Śrídatta and his uncle set out with their army and their attendants. But as soon as they had reached the Vindhya forest, before they were aware of the danger, a large army of brigands set upon them showering arrows. After routing Śrídatta' s force, and seizing all the wealth, they bound Śrídatta himself, who had fainted from his wounds, and carried him off to their village. And they took him to the awful temple of Durgá, in order to offer him up in sacrifice, and, as it were, summoned Death with the sound of their gongs. There Sundarí saw him, one of his wives, the daughter of the chief of the village, who had come with her young son to visit the shrine of the goddess. Full of joy she ordered the brigands, who were between her and her husband, to stand aside, and then Śrídatta entered her palace with her.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.183](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.183)

ekadā sa pitṛvyastaṃ rahaḥ śrīdattamabhyadhāt /  
putra rājñaḥ sutāstyasya śūrasenasya kanyakā //

### [2.2.184](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.184)

mayā cāvantideśe sā neyā dātuṃ tadājñayā /  
tattenaivāpadeśena hṛtvā tubhyaṃ dadāmi tām //

### [2.2.185](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.185)

tatastadanuge prāpte bale sati ca māmake /  
yadrājyaṃ te śriyādiṣṭaṃ tatprāpsyasyacirāditi //

### [2.2.186](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.186)

niścityaitacca tāṃ kanyāṃ gṛhītvā yayatustataḥ /  
śrīdattastatpitṛvyaśca sasainyau saparigrahau //

### [2.2.187](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.187)

tato vindhyāṭavīm etau prāptamātrāvatarkitau /  
caurasenātimahatī rurodha śaravarṣiṇī //

### [2.2.188](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.188)

prahāramūrcchitaṃ baddhvā śrīdattaṃ bhagnasainikam /  
ninyuścaurāḥ svapallīṃ te svīkṛtya sakalaṃ dhanam //

### [2.2.189](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.189)

te ca taṃ prāpayāmāsuścaṇḍikāsadma bhīṣaṇam /  
upahārāya ghaṇṭānāṃ nādairmṛtyurivāhvayat //

### [2.2.190](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.190)

tatrāpaśyacca taṃ patnī sā pallīpatiputrikā /  
sundarī draṣṭumāyātā devīṃ bālasutānvitā //

### [2.2.191](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.191)

niṣiddhavatyā madhyasthāndasyūnānandapūrṇayā /  
sa śrīdattastayā sākaṃ tanmandiramathāviśat //

### [2.2.192](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.192)

tadaiva pallīrājyaṃ tat prāpa pitrā yad arpitam /  
prāg evānanyaputreṇa sundaryai gacchatā divam //

> Immediately Śrídatta obtained the sovereignty of that village, which Sundarí's father, having no son, bequeathed to her when he went to heaven. So Śrídatta recovered his wife and his sword Mrigánka, and also his uncle and his followers, who had been overpowered by the robbers. And, while he was in that town, he married the daughter of Śúrasena, and became a great king there. And from that place he sent ambassadors to his two fathers-in-law, to Bimbaki, and king Śúrasena. And they, being very fond of their daughters, gladly recognised him as a connection, and came to him accompanied by the whole of their armies. And his friends Báhuśálin and the others, who had been separated from him, when they heard what had happened, came to him with their wounds healed and in good health. Then the hero marched, united with his fathers-in-law, and made that Vikramaśakti, who had put his father to death, a burnt-offering in the flame of his wrath. And then Śrídatta, having gained dominion over the sea-encircled earth, and deliverance from the sorrow of separation, joyed in the society of Mrigánkavatí. Even so, my king, do men of firm resolution cross the calamitous sea of separation and obtain prosperity.  
> — Charles Henry Tawney 1880, The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story

### [2.2.193](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.193)

taṃ ca caurasamākrāntaṃ sapitṛvyaparicchadam /  
sakalatraṃ ca lebhe 'sau taṃ khaḍgaṃ ca mṛgāṅkakam //

### [2.2.194](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.194)

taraiva śūrasenasya sutāṃ tāṃ pariṇīya ca /  
śrīdatto 'pi mahānrājā nagare samapadyata //

### [2.2.195](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.195)

prajighāya sa dūtāṃśca tataḥ śvaśurayostayoḥ /  
bimbakestasya tasyāpi śūrasenasya bhūpateḥ //

### [2.2.196](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.196)

tamupājagmatustau ca senāsamudayānvitau /  
taṃ vijñāyaiva saṃbandhaṃ mudā duhitṛvatsalau //

### [2.2.197](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.197)

te 'pi rūḍhavraṇāḥ svasthāstadviyuktā vayasyakāḥ /  
bāhuśāliprabhṛtayastadbuddhvā tamupāyayuḥ //

### [2.2.198](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.198)

atha śvaśurasaṃyukto gatvā taṃ pitṛghātinam /  
cakre vikramaśaktiṃ sa vīraḥ krodhānalāhutim //

### [2.2.199](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.199)

tataśca sābdhivalayāṃ śrīdattaḥ prāpya medinīm /  
nananda virahottīrṇaḥ sa mṛgāṅkavatīsakhaḥ //

### [2.2.200](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2.200)

itthaṃ narapate dīrghaviyogavyasanārṇavam /  
taranti ca labhante ca kalyāṇaṃ dhīracetasaḥ //

_First 200 of 219 passages. [Read on](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2)_

## Translations (1)

- [The Kathá Sarit Ságara, or Ocean of the Streams of Story](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara~en-tawney.2.2.p1) — Charles Henry Tawney 1880, English

## Linked texts (1)

- [Kathākallolinī](https://indike.org/pramana/in.lit.short_stories.kathasangraha-works.kathakallolini.p100) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2](https://indike.org/pramana/in.lit.brhatkatha.kathasaritsagara.2.2) · Pramāṇa
